دستور فوری برای رفع مشکل رانندگان تاکسی‌های اینترنتی
به گزارش ایسنا، یکي از چالش‌ها و در عین حال نیازهای اساسی شاغلان در حوزه رانندگی با سکوهای اینترنتی حمل بار و مسافر، موضوع بیمه تأمین اجتماعی است که در سال‌های اخیر به شدت مورد توجه قرار گرفته است.
در طول سال‌های گذشته، مهم‌ترین سوال در مورد بیمه این دسته از رانندگان، شناسایی «کارفرما» بود. سازمان تأمین اجتماعی بر این باور بود که پلتفرم‌های آنلاین باید به عنوان کارفرما بخشی از بیمه را تأمین کنند، در حالی که شرکت‌های پلتفرمی مطرح می‌کردند که ارتباط آنها با رانندگان به‌گونه‌ای است که نه به صورت «کارفرمایی سنتی» بلکه به شکل «واسطه‌گری و ارائه بستر نرم‌افزاری» است و در نتیجه رانندگان به طور خاص در دسته پیمانکاران مستقل یا خویش‌فرما قرار می‌گیرند.
با این حال، به دنبال پیگیری‌های انجام شده از سوی دولت، وزارت کار و مجلس، اقداماتی برای پر کردن این شکاف قانونی آغاز شد، از جمله آنکه در سایه مصوبات هیئت وزیران، روش‌هایی برای تحت پوشش بیمه قرار دادن رانندگان تاکسی‌های اینترنتی مشابه به بیمه‌های رانندگان تاکسی سنتی یا خویش‌فرما به تصویب رسید.
اگرچه کلیات طرح بیمه اجتماعی برای رانندگان سکوهای اینترنتی حمل بار و مسافر تصویب شده است، اما اجرای موفق آن با چالش‌هایی نظیر بار مالی دولت و سازمان تأمین اجتماعی، الزامات احراز هویت، فعالیت مداوم و تغییر کاربری خودرو مواجه است. بر اساس آخرین پیگیری‌ها و مقررات مصوب، شیوه غالب بیمه این رانندگان معمولاً به شکل بیمه‌های خویش‌فرما مشابه مشاغل آزاد یا اختیاری طراحی شده است. در خصوص سهم بیمه، به جای آنکه تمامی بار مالی بر دوش پلتفرم‌ها بیفتد، مدل‌های ترکیبی یا پرداخت حق بیمه توسط خود راننده با امکانات یا تخفیف‌های دولتی مربوط به رانندگان حمل‌ونقل پیشنهاد شده است.
این طرح به مزایایی همچون پوشش بازنشستگی، ازکارافتادگی، فوت و خدمات درمانی تأمین اجتماعی منجر می‌شود، اما با وجود تصویب کلیات، اجرای کامل و سراسری این طرح همچنان با موانع و چالش‌هایی نظیر بار مالی دولت و سازمان تأمین اجتماعی، الزامات احراز هویت و نیاز به فعالیت مستمر و تغییر نوع کاربری خودرو مواجه است.
در زمینه یارانه بیمه رانندگان، تأمین منابع مالی برای سهم دولت همواره یکی از مشکلات اصلی اجرای قوانین حمایتی این قشر بوده است؛ از آنجایی که بسیاری از رانندگان به صورت پاره‌وقت یا در چند پلتفرم مختلف کار می‌کنند، تشخیص اینکه چه کسی به عنوان «راننده فعال و مستمر» در نظر گرفته شود تا از یارانه‌ها یا تسهیلات بیمه‌ای بهره‌مند گردد، کمی پیچیده است. یکی از الزامات سنتی برای بیمه رانندگان، تغییر نوع کاربری خودرو از شخصی به عمومی یا ثبت به عنوان وسیله حمل‌ونقل عمومی است که ممکن است بر هزینه‌های جانبی مانند بیمه شخص ثالث تأثیر بگذارد.
چند روز پیش، جلسه‌ای تحت عنوان ستاد سازماندهی و راهبری فضای مجازی به ریاست محمدرضا عارف ـ معاون اول رئیس‌جمهور برگزار شد که در آن اصلاح آیین‌نامه اجرایی بند «چ» ماده ۲۸ قانون برنامه هفتم پیشرفت پیرامون «بیمه تأمین اجتماعی ارائه‌دهندگان خدمات حمل‌ونقل بار و مسافر از طریق سکوهای مجازی» مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت.
در این جلسه، معاون اول رئیس‌جمهور به سازمان تأمین اجتماعی دستور داد تا ظرف یک هفته پیشنهادهای خود را مطابق با قوانین این سازمان و حقوق اجتماعی افراد در خصوص بیمه ارائه‌دهندگان خدمات حمل‌ونقل بار و مسافر از طریق سکوهای مجازی ارائه کند تا مورد بررسی قرار گیرد.
این دستور در خلال بررسی اصلاح آیین‌نامه مذکور و پس از بررسی پیشنهاداتی همچون مطالعه مدل‌های جهانی مشابه در خصوص اجباری یا اختیاری بودن بیمه، و ارزیابی نظام بیمه‌ای شاغلان سکویی بر اساس مدل سه‌جانبه تسهیلگر، کارپذیر و کارفرما صادر شد.
موضوع بیمه اجتماعی ارائه‌دهندگان خدمات حمل‌ونقل بار و مسافر از طریق سکوهای مجازی در اسفند ۱۴۰۳ از سوی معاون اول رئیس‌جمهور به تصویب رسید و بعد از آن، سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرد که با پیگیری‌های انجام شده و تصویب هیئت وزیران، رانندگان سکوهای (پلتفرم) اینترنتی حمل بار و مسافر، تحت پوشش خدمات بیمه تأمین اجتماعی قرار می‌گیرند.
موضوع بیمه کسب و کارهای نوین و فعالان سکوهای مجازی یکی از محورهای برنامه بیست‌گانه تحول آفرین و توسعه‌ای سازمان تأمین اجتماعی محسوب می‌شود. بر اساس این مصوبه، سازمان تأمین اجتماعی ملزم به تامین پوشش بیمه‌ای برای مشمولان به موجب این آیین‌نامه و ماده واحده اصلاحی قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب ۱۳۸۸ و سایر شرایط مندرج در قانون تأمین اجتماعی مصوب ۱۳۵۴ است. همچنین این سازمان متعهد شده است که دستمزد مبنای پرداخت حق بیمه برای مشمولان را مطابق با ماده ۳۵ قانون تأمین اجتماعی به صورت مقطوع تعیین کند.
براساس این آیین‌نامه مقرر شده که به منظور توسعه و گسترش پوشش بیمه‌های اجتماعی و سهولت در پوشش بیمه‌ای مشمولان، سازمان مجاز است با توافق‌های انجام شده با صاحبان سکوهای مجازی و اعلام موافقت بیمه‌شده، از درآمد صاحبان هر سکو درصدی به عنوان حق بیمه سرانه برداشت نماید، که در این صورت معادل دریافتی از صاحبان سکوهای مجازی از حق بیمه مربوط کسر خواهد شد.
کمیسیون راهبری اقتصاد دیجیتال در دی ماه سال قبل با حضور وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات و اعضای کمیسیون تشکیل جلسه داد و آیین‌نامه اجرایی مربوط به بیمه اجتماعی ارائه‌دهندگان خدمات حمل‌ونقل بار و مسافر از طریق سکوهای مجازی، به رأی اعضا گذاشته شد و با تصویب اعضا و همکاری نمایندگان سازمان تأمین اجتماعی به تأیید رسید. طبق این گزارش، موضوع بیمه کسب و کارهای نوین و فعالان سکوهای مجازی بخشی از برنامه بیست‌گانه تحول آفرین و توسعه‌ای سازمان تأمین اجتماعی بوده که در حال پیگیری و بررسی قرار دارد.
در حال حاضر رانندگان تاکسی‌های اینترنتی می‌توانند به طور اختیاری یا از طریق مشاغل آزاد تأمین اجتماعی ( مشابه دیگر مشاغل آزاد) تحت پوشش بیمه قرار بگیرند، اما ایجاد یک برنامه جامع و خاص که با تخصیص یارانه دولتی یا سهم‌پردازی اجباری پلتفرم‌ها برای تمام رانندگان اینترنتی پیاده‌سازی شود، پیوسته در حال بررسی بین نهادهای دولتی، انجمن‌های صنفی و شرکت‌های پلتفرمی باقی مانده و جزئیات اجرایی آن به صورت کامل و یکدست به همه رانندگان ارائه نشده است.
به گزارش ایسنا، برای اینکه اقتصاد پلتفرمی و استارت‌آپی کشور به حالت پایداری برسد، نیروی انسانی آن که اساس خدمات‌دهی را تشکیل می‌دهد باید از حداقل امکانات رفاهی و امنیتی برخوردار باشد. فرسودگی شغلی، نارضایتی و چالش‌های معیشتی رانندگان به طور مستقیم بر کیفیت خدمات‌رسانی، امنیت سفرها و پایداری این مشاغل تأثیر منفی دارد و رفع نگرانی‌های مربوط به بیمه اجتماعی این قشر، می‌تواند به حرفه‌ای‌تر شدن و به رسمیت شناخته شدن این شغل در نزد جامعه و دولت کمک شایانی کند.
با توجه به بررسی پیشنهادات مشابه جهانی در خصوص اجباری یا اختیاری بودن بیمه در جلسه اخیر ستاد سازماندهی و راهبری فضای مجازی، باید منتظر ماند و دید که نتایج بررسی این پیشنهادات تا چه اندازه می‌تواند به حل مشکلات بیمه‌ای شاغلان سکوهای اینترنتی حمل بار و مسافر کمک کند؟
انتهای پیام