خودکشی؛ نشانه‌هایی که نباید از آن‌ها غفلت کرد
مجید زارعی در گفتگو با ایسنا بیان کرد: خودکشی معمولاً با تجربه درد روانی عمیق و غیرقابل تحمل مرتبط است و فرد در شرایط بحرانی ممکن است به نوعی «بینش تونلی» دچار شود؛ بدین معنا که تحت فشارهای روانی و اجتماعی، امکان دیدن دیگر راه‌حل‌ها برای رهایی از رنج‌هایش را از دست می‌دهد و مرگ را تنها گزینه برای خاتمه دادن به این وضعیت می‌بیند.
وی در ادامه به ضرورت شناسایی نشانه‌های هشدار اشاره کرد و گفت: تغییرات ناگهانی در رفتار نظیر کناره‌گیری از دیگران، بخشش برخی از دارایی‌ها، تغییر در الگوی خواب و خوردن و به خصوص سخن گفتن درباره مرگ یا احساس بی‌هدف بودن، می‌تواند نشانه‌هایی هشداردهنده باشد و هرگونه تهدید یا بحث در مورد خودکشی باید با جدیت دریافت شود.
این مشاور و روان‌درمانگر با تأکید بر این که واکنش خانواده در چنین مواقعی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، ادامه داد: انکار واقعیت، سرزنش فرد یا بیان جملاتی چون «ناشکری نکن» و «خود را ضعیف نشان نده» و همچنین کم‌اهمیت جلوه دادن دردهای فرد، از نوع واکنش‌های نادرست به حساب می‌آید و می‌تواند مانع از جریان یک گفت‌وگوی مؤثر و دریافت کمک‌های تخصصی شود.
زارعی در توضیح نحوه برخورد با فردی که در شرایط بحرانی قرار دارد، گفت: خانواده باید در ابتدا نقش یک شنونده بی‌طرف و امن را ایفا کند. برقراری گفت‌وگویی مستقیم و همدلانه درباره احساسات فرد، به خودی خود نمی‌تواند ریسک خودکشی را افزایش دهد و می‌تواند به تسهیل دریافت کمک‌های لازم کمک کند.
او افزود: در موقعیت‌هایی که خطر فوری وجود دارد، فرد نباید ترک شود و باید محیط اطراف او تا حد ممکن ایمن گردد و دسترسی وی به ابزارها یا مواد خطرناک محدود شود؛ همچنین در این شرایط بایستی از خدمات تخصصی و اورژانسی بهره برد.
این روان‌درمانگر تأکید کرد که پیشگیری از خودکشی، چیزی فراتر از پیشنهادات خانوادگی است و نیاز به مداخله تخصصی دارد؛ روان‌پزشکان می‌توانند با ارزیابی وضعیت افراد و در صورت ضرورت، استفاده از دارودرمانی، به مدیریت علائم بحرانی و کاهش خطر رفتارهای ناگهانی یاری رسانند.
زارعی همچنین گفت: روان‌شناسان و مشاوران نیز با ارزیابی خطر، طراحی برنامه‌های ایمنی، یاری به فرد برای غلبه بر افکار بن‌بست و تقویت مهارت‌های حل مسئله و تاب‌آوری، در چرخه پیشگیری و درمان ایفای نقش می‌کنند.
او بر اهمیت اقدام فوری در مواقع اضطراری تأکید کرد و گفت: اگر نشانه‌های جدی از خطر یا تمایل برجسته برای خودکشی مشاهده شود، نباید منتظر بود تا وضعیت فرد به طور طبیعی بهبود یابد؛ چنین وضعیتی باید به عنوان یک اورژانس در نظر گرفته شود و نیاز به خدمات فوری از مراکز درمانی یا اورژانس اجتماعی دارد.
این مشاور و روان‌درمانگر تأکید کرد که درد روانی افراد در شرایط بحرانی باید به جدی گرفته شود و بهترین راهکار برای مقابله با این درد، طلب کمک از متخصصان است. از این رو، افرادی که خود یا یکی از نزدیکانشان در وضعیت بحرانی به سر می‌برد، باید هر چه سریع‌تر برای دریافت کمک‌های تخصصی اقدام نمایند.
وی همچنین به خدمات اورژانس اجتماعی و خط مشاوره اشاره کرد و افزود: خط ۱۲۳ اورژانس اجتماعی جهت مداخلات فوری در موقعیت‌های بحرانی و خط ۱۴۸۰ برای مشاوره تخصصی در دسترس همگان قرار دارد.
انتهای پیام