سپیده منصوری در مصاحبه‌ای با ایسنا به بیان این مطلب پرداخت که بازار سرمایه ایران در هفته‌های اخیر در حال تجربه یکی از دوره‌های کم‌سابقه خود بوده است. تشدید تنش‌های نظامی میان ایران و ایالات متحده و افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیک تأثیری عمده بر فضاهای تصمیم‌گیری در تمامی بازارهای مالی گذاشت و باعث شد تا انتظارات سرمایه‌گذاران با بی‌اطمینانی همراه گردد. با این وجود، رفتار بورس پس از ازسرگیری معاملات، برخلاف بسیاری از پیش‌بینی‌های منفی، یک پیام مهم را به همراه داشت؛ بازاری که گمان می‌رفت در برابر شوک‌های سیاسی آسیب‌پذیرتر از گذشته است، نه‌تنها توازن خود را حفظ کرد، بلکه با رشد شاخص‌ها و افزایش تقاضا نشان داد که بخش عمده‌ای از ریسک‌های سیستماتیک قبلاً در قیمت سهام لحاظ شده بود.

وی ادامه داد: از این منظر، این واکنش نمایانگر بلوغ نسبی بازار سرمایه است. در حوزه مالی، قیمت دارایی‌ها همواره نتیجه‌ای از انتظارات آینده است، نه صرفاً بازتاب وضعیت کنونی. به همین دلیل، زمانی که احتمال شیوع بیشتر درگیری‌های نظامی کاهش یافته و نخستین نشانه‌های مثبت از فرایند دیپلماسی و کاهش تنش‌ها به دست آمد، بازار به‌سرعت به مرحله بازتعریف ارزش دارایی‌ها انتقال پیدا کرد. این امر نشان می‌دهد که بورس، به جای واکنش به اخبار، نسبت به کاهش «صرف ریسک» اقتصاد ایران واکنش نشان داده است.

منصوری همچنین به این موضوع اشاره کرد که مهمترین متغیری که می‌تواند روند افزایش بازار را در ماه‌های آتی ادامه دهد، کاستن از ریسک‌های سیاسی است. پایان درگیری‌های نظامی، تثبیت آتش‌بس، احتمال از سرگیری مذاکرات و کاهش محدودیت‌های تجاری، عوامل مستقیمی هستند که بر انتظارات سرمایه‌گذاران تأثیرگذارند. با شفاف‌تر شدن افق فعالیت‌های اقتصادی، نرخ تنزیل مورد انتظار سرمایه‌گذاران کاهش یافته و ارزش ذاتی سهام بهبود می‌یابد؛ موضوعی که می‌تواند زمینه‌ساز ورود مجدد نقدینگی به بازار سرمایه گردد.

وی افزود: البته لازم به ذکر است که صعود اخیر بازار تنها بر مبنای خوش‌بینی سیاسی نبوده است. گزارش‌های عملکردی شرکت‌های حاضر در بورس نشان می‌دهد که بخش قابل توجهی از بنگاه‌های بزرگ، به‌ویژه در صنایع صادرات‌محور، با وجود تحریم‌ها، محدودیت‌های انرژی و نوسانات اقتصادی، همچنان از قدرت سودآوری بالایی برخوردارند. به علاوه، اصلاح معنادار قیمت سهام در ماه‌های اخیر سبب شده که نسبت‌های ارزشی، به‌ویژه در P/E تحلیلی، در بسیاری از نمادهای بنیادی به سطوح جذابی برسد. بنابراین، اگر ریسک‌های سیستماتیک کاهش یابند، بازار از نظر بنیادی نیز ظرفیت لازم برای ادامه روند صعودی را خواهد داشت.

این کارشناس بازار سرمایه تأکید کرد: در این میان، نقش سیاست‌گذار اقتصادی تعیین‌کننده است. تجربیات سال‌های گذشته نشان داده که بازار سرمایه بیش از هر چیز، تحت تأثیر ناپایداری‌ها در تصمیمات اقتصادی آسیب می‌بیند. مدیریت نرخ بهره، روش تأمین کسری بودجه، سیاست‌های ارزی و پرهیز از قیمت‌گذاری دستوری، عواملی هستند که می‌توانند کمک شایانی به شکل‌گیری یک روند پایدار نمایند. افزایش بیش از حد نرخ سود یا انتشار وسیع اوراق بدهی، همواره به‌عنوان رقیبی عمده برای بازار سهام مطرح است و می‌تواند جریان نقدینگی را از بورس منحرف کند. در مقابل، همسویی سیاست‌های پولی و مالی با واقعیات اقتصادی، می‌تواند قدرت ارزش‌گذاری بازار را تقویت کند.

وی افزود: نکته‌ای که نباید نادیده گرفت، تغییر رفتار سرمایه‌گذاران است. بر خلاف دوره‌های گذشته که هر شوک سیاسی منجر به خروج گسترده سرمایه از بورس می‌شد، این بار بازار پس از عبور از فضای تنش، واکنشی منطقی‌تر از خود نشان داد. این تغییر رفتار را می‌توان نشانه‌ای از افزایش وزن تحلیل‌های بنیادی در تصمیم‌گیری فعالان بازار تلقی کرد. سرمایه‌گذاران به‌خوبی متوجه شده‌اند که بسیاری از شرکت‌های بورسی، بخصوص صادرکنندگان، حتی در شرایط سخت نیز قادر به حفظ سودآوری خود هستند و این موضوع به جلوگیری از کاهش عمیق‌تر قیمت‌ها کمک کرده است.

منصوری در پایان بیان کرد: با این حال، استمرار روند صعودی بازار نیازمند ادامه اخبار مثبت سیاسی است. اگر کاهش تنش‌ها به بازگشایی‌های اقتصادی، تسهیل تجارت خارجی، ثبات در بازار ارز و کاهش بی‌اعتمادی در فضای کسب‌وکار منجر شود، می‌توان انتظار داشت که سرمایه‌های متمرکز در بازارهای کم‌ریسک به‌تدریج به سوی بورس بازگردند. در چنین شرایطی، صنایع بزرگ و پایه‌گذار بازار قادر خواهند بود نقش رهبری این حرکت را ایفا کنند و رشد سودآوری شرکت‌ها به تقویت شاخص کل کمک نماید، نه این‌که صرفاً تحت تأثیر هیجان‌های زودگذر قرار گیرد.

وی در انتها خاطر نشان کرد: به طور کلی، بورس امروز در موقعیتی کاملاً متفاوت از ماه‌های گذشته قرار دارد. ترکیبی از ارزندگی تاریخی سهام، گزارش‌های مطلوب شرکت‌ها، کاهش نسبی ریسک‌های ژئوپلتیکی و احتمال بهبود شرایط سیاسی، فرصتی بی‌نظیر برای بازار سرمایه فراهم کرده است. اگر این متغیرها همراه با ثبات در سیاست‌های اقتصادی ادامه داشته باشد، می‌توان امید داشت که بورس، پس از عبور از یکی از دشوارترین مراحل خود، وارد دوره‌ای صعودی، منطقی، تدریجی و پایدار شود؛ دوره‌ای که این بار، بیشتر بر مبنای بهبود متغیرهای بنیادی و کاهش ریسک سیستماتیک اقتصاد ایران شکل خواهد گرفت.

انتهای پیام