بازی دو غول جنگنده نسل ششم / چین و آمریکا چه طرح‌هایی دارند؟

براساس گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، جنگنده چینی با نام J-36 که در منابع غربی به این نام شناخته می‌شود، در دسامبر ۲۰۲۴ برای نخستین بار در تصاویری و ویدئوهای پروازی نمایان شد. در مقایسه، نیروی هوایی آمریکا در مارس ۲۰۲۵ قرارداد توسعه جنگنده F-47 را به شرکت بوئینگ واگذار کرده است. هر دو هواپیما در زمره جنگنده‌های نسل ششم به شمار می‌روند، اما جزئیات دقیقی از عملکرد، نوع موتور، تسلیحات و سیستم‌های الکترونیکی آن‌ها هنوز به صورت عمومی منتشر نشده است.

از نظر طراحی، J-36 یکی از برجسته‌ترین جنگنده‌های در حال توسعه در سطح بین‌المللی است. این هواپیما با بدنه‌ای بزرگ و بالی عریض به شکل الماس و سه ورودی هوا طراحی شده و به سکان عمودی متداولی تجهیز نشده است. حذف سکان‌های عمودی می‌تواند به کاهش بازتاب امواج راداری کمک نماید و طراحی بدنه و محفظه‌های داخلی تسلیحات، نشان از اولویت چین در زمینه پنهانکاری دارد.

در عین حال، اطلاعاتی که درباره F-47 در دسترس است، به مراتب کمتر است. تصویر منتشر شده از این جنگنده، یک رندر هنری است که توسط نیروی هوایی ایالات متحده ارائه شده و بر اساس آن نمی‌توان مشخصات دقیق آیرودینامیکی یا میزان پنهانکاری این هواپیما را تعیین کرد.

جنگنده J-36 در طی آزمایش‌های پروازی با سه موتور دیده شده است؛ اما اطلاعات دقیقی از نوع موتور، میزان رانش و حداکثر سرعت آن فاش نشده و ادعاها در مورد قابلیت پرواز مافوق صوت پایدار هنوز ناپایدار هستند. در مورد F-47 نیز، موتور نهایی هنوز به طور رسمی معرفی نشده است. این جنگنده به برنامه پیشرانش تطبیقی نسل آینده نیروی هوایی ایالات متحده مربوط می‌شود، اما هنوز مشخص نیست که چه موتور و سیستم پیشرانی در نسخه عملیاتی آن نصب خواهد شد. با این حال، نیروی هوایی ایالات متحده در یک اینفوگرافیک ارائه شده در سال ۲۰۲۵، برای F-47 هدف‌گذاری کرده که سرعتش بالای ۲ ماخ و سطح پنهانکاری بسیار بالایی باشد.

ابعاد وسیع J-36 ممکن است به آن امکان دهند تا سوخت و تسلیحات بیشتری را حمل کند. تصاویری که منتشر شده‌اند نیز نشان‌دهنده وجود محفظه‌هایی در بدنه برای حمل تسلیحات هستند، گرچه چین هنوز ظرفیت دقیق این محفظه‌ها را تأیید نکرده است. در مقابل، نیروی هوایی آمریکا در مورد F-47 یک عدد رسمی ارائه داده است: شعاع رزمی این جنگنده بیش از هزار مایل دریایی، معادل بیش از هزار و ۸۵۲ کیلومتر اعلام شده که با عملیات نفوذ عمیق و دستیابی به برتری هوایی آن مرتبط است.

جنگنده‌ای که تنها نمی‌ستیزد

یکی از بارزترین تفاوت‌های F-47 با جنگنده‌های نسل‌های قبلی، نقش آن در یک شبکه متشکل از هواگردهای سرنشین‌دار و بدون سرنشین است. F-47 قرار است جزئی از خانواده سامانه‌های Next Generation Air Dominance ایالات متحده باشد و در کنار پهپادهای رزمی خودمختار موسوم به Collaborative Combat Aircraft فعالیت کند. بدین ترتیب، خلبان F-47 تنها بر توانایی‌های خودکارش تکیه نخواهد کرد و می‌تواند بخشی از مأوریت‌ها را به هواگردهای بدون سرنشین واگذار کند.

برای J-36 نیز احتمال استفاده از سامانه‌های پیشرفته راداری، جنگ الکترونیک و همکاری با پهپادها مطرح شده است، اما جزئیات این قابلیت‌ها هنوز تأیید نشده‌اند.

چین جلوتر در پرواز آزمایشی، آمریکا جلوتر در تعریف رسمی برنامه

جنگنده J-36 تاکنون در پروازهای آزمایشی به نمایش درآمده که نشان‌دهنده وجود حداقل یک نمونه عملیاتی برای آزمایش فناوری‌های مرتبط با این جنگنده در چین است؛ اما پکن هنوز به طور رسمی نام، مشخصات، برنامه تولید انبوه یا زمان به کارگیری آن را فاش نکرده است. در مقابل، F-47 هم‌اکنون در مرحله توسعه مهندسی و ساخت قرار دارد. پیش از واگذاری این قرارداد به بوئینگ، نمونه‌های آزمایشی مرتبط با این برنامه به مدت چندین سال صدها ساعت پرواز ازاد را انجام داده بودند.

مقایسه فعلی بین J-36 و F-47 بیشتر به مقایسه دو رویکرد متنوع در زمینه جنگ هوایی آینده شبیه است تا رقابتی میان دو جنگنده با مشخصات کاملاً مشخص. به نظر می‌رسد که J-36 بر روی ابعاد بزرگ، ظرفیت داخلی بالا و توانمندی در انجام مأموریت‌های دوربرد تمرکز داشته باشد؛ در حالی که F-47 بیش از هر چیزی برای دستیابی به برتری هوایی، نفوذ عمیق و همکاری با پهپادهای رزمی طراحی شده است.

در نهایت، نه تنها سرعت و پنهانکاری می‌توانند اندکی در تعیین نتیجه این رقابت مؤثر باشند؛ قابلیت‌های راداری و حسگرها، انواع موشک‌ها، هوش مصنوعی، همکاری با پهپادها، تعداد تولید و قابلیت عملیاتی از عواملی هستند که می‌توانند مشخص کنند کدام یک از این دو پروژه در نبردهای هوایی آینده برتری خواهد داشت.

منبع: interestingengineering

۲۲۷۲۲۷