به نقل از خبرنگار سیاسی ایرنا در پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست جمهوری، نشستی برای بررسی فرآیند بهینه‌سازی و مدیریت مصرف سوخت با حضور مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور و مسوولان نهادهای اجرایی و مرتبط برگزار گردید.
در این جلسه، آخرین اقدامات انجام‌شده توسط نهادهای مسئول در راستای اجرای وظایف تعیین‌شده، میزان تحقق برنامه‌های برنامه‌ریزی‌شده جهت کاهش مصرف سوخت و نیز عملکرد بخش‌های مختلف در حیطه مدیریت و نظارت بر توزیع انرژی‌ها مورد بررسی قرار گرفت.
رئیس‌جمهور در حین دریافت گزارش عملکرد دستگاه‌ها، بر اهمیت ارتقاء هماهنگی میان بخش‌ها، تقویت نظارت مداوم، شناسایی نقاط ضعف در اتلاف منابع و پیگیری جدی وظایف محوله تاکید نمود.
در این جلسه گزارشی از اقدامات به‌عمل‌آمده در راستای ساماندهی نظام توزیع سوخت، توزیع هدفمند و نظام‌مند فرآورده‌های نفتی و جلوگیری از سو استفاده از کارت‌های سوخت ارائه شد. بنا بر گزارش ارائه‌شده، این اقدامات منجر به کاهش روزانه حدود ۳ تا ۵ میلیون لیتر در مصرف سوخت می‌شود. همچنین، آمار نشان‌دهنده کاهش ۵۸ درصدی میزان واردات سوخت در مهرماه نسبت به مهر سال قبل بوده است.
توجه به عدل در توزیع یارانه‌ها؛ سنگ بنای سیاست‌های مدیریت مصرف انرژی
در این نشست، رئیس‌جمهور خاطرنشان کرد که هدف اساسی دولت از اصلاح الگوهای توزیع یارانه انرژی فقط کسب درآمد نیست، و افزود: هر منفعت و منابع بدست آمده از مدیریت مصرف، کاهش اتلاف و توزیع عادلانه یارانه‌ها باید صرف بهبود معیشت اقشار کم‌درآمد و تقویت وضعیت اقتصادی خانوارهای نیازمند گردد.
پزشکیان با اشاره به اهمیت توضیح دقیق ابعاد سیاست‌های اصلاحی برای افکار عمومی، تصریح کرد: نباید فقط بر موضوع واقعی‌سازی قیمت‌ها تمرکز شود؛ آنچه برای دولت مهم است، کسب درآمد نیست، بلکه ایجاد عدالت در توزیع منابع ملی و دسترسی منصفانه مردم به امکانات و ثروت‌های کشور است.
وی بر این نکته تأکید کرد که رسانه‌ها و مسئولان باید ابعاد مختلف این سیاست را برای جامعه تبیین نمایند و نگذارند مبحث عدالت در توزیع منابع تنها از منظر تغییر قیمت‌ها مورد توجه قرار گیرد. نکته اصلی، اصلاح شیوه‌های تخصیص یارانه‌ها به گونه‌ای است که نیازهای اقشار کم‌برخوردار و منافع عمومی در اولویت قرار گیرد.
ضرورت بازنگری در الگوی تخصیص یارانه گاز و جلوگیری از نابرابری
پزشکیان در ادامه بر لزوم بازنگری در شیوه تخصیص یارانه گاز تأکید کرد و خواستار طراحی سازوکاری عادلانه برای بهره‌مندی خانوارها از حمایت‌های دولتی شد.
رئیس‌جمهور با مطرح کردن این سؤال که چرا باید شیوه تخصیص یارانه به گونه‌ای تنظیم شود که مالکان چندین ملک از مزایای متعددی برخوردار شوند، در حالی که برخی خانوارها حتی از یک ملک هم برخوردار نیستند، تاکید کرد که توزیع یارانه باید به گونه‌ای اصلاح شود که حمایت‌های عمومی مبتنی بر نیاز و با رعایت عدالت اجتماعی انجام گیرد.
او اضافه کرد: بر اساس نظر دولت، تخصیص سهمیه یارانه‌ای باید قاعده‌مند باشد و مصرف بیشتر از سهمیه تعیین‌شده باید با قیمت‌گذاری متناسب با هزینه واقعی مطابق باشد.
پزشکیان همچنین تصریح کرد که دولت برای کاهش امتیازهای نامتوازن از خود نارضایتی می‌پذیرد، اما باید از بروز نارضایتی اقشار کم‌درآمد نسبت به نحوه توزیع منابع و حمایت‌های عمومی جلوگیری شود.
رئیس‌جمهور با اشاره به آموزه‌های حکومت‌داری حضرت علی(ع)، بر اهمیت تقدم منافع عمومی نسبت به منافع گروه‌های خاص تأکید نمود و خاطرنشان ساخت که رضایت عامه مردم می‌تواند نارضایتی گروه‌های خاص را پوشش دهد؛ چراکه همین مردم هستند که بنیان‌های قوام جامعه را تشکیل می‌دهند و سیاست‌گذاری عمومی باید به تأمین منافع اکثریت جامعه معطوف گردد.
وی مسئولان را موظف کرد تا با ارائه توضیحات شفاف و مستدل در مورد سیاست‌های دولت، ضرورت توزیع منصفانه منابع و تأثیرات آن بر بهبود معیشت خانوارها را به مردم تشریح کنند.
مقابله با قاچاق سوخت و انسداد مسیرهای انحراف منابع
پزشکیان در بخش دیگری از این نشست بر لزوم مبارزه با قاچاق سوخت و جلوگیری از انحراف فرآورده‌های یارانه‌ای از مصارف مشخص تأکید کرد و خواستار برخورد قاطع و هدفمند با متخلفان شد.
رئیس‌جمهور با اشاره به ضرورت شناسایی و قطع دسترسی متخلفان به یارانه‌های دولتی در چارچوب مقررات قانونی، گفت: در ابتدا باید با کسانی که در قاچاق سوخت مشارکت دارند، برخورد جدی شود و دسترسی آن‌ها به سهمیه‌های یارانه‌ای با ابطال یا مسدودسازی کارت سوخت، طبق قوانین و پس از احراز تخلفات، محدود گردد.
وی همچنین بر اهمیت پیاده‌سازی نظام نظارتی مداوم و مبتنی بر داده بر زنجیره تأمین، انتقال و مصرف سوخت تأکید کرد و گفت: اگر مدیریت، نظارت و کنترل مصرف سوخت به صورت مداوم و با دقت انجام گردد، باید مشخص شود که میزان مصرف سوخت در کشور چقدر است و چه مقدار از آن هدر می‌رود و چه میزان از شبکه رسمی توزیع خارج می‌شود.
رئیس‌جمهور افزود: باید مبدا هرگونه انحراف در زنجیره توزیع شناسایی شود و با مسدود کردن راه‌های قاچاق و جلوگیری از هدر رفت منابع، شرایط برای کاهش ناترازی در بخش انرژی فراهم آید. بخش زیادی از مشکلات موجود می‌تواند از طریق مدیریت صحیح، شفاف‌سازی اطلاعات و برخورد جدی با تخلفات کاهش یابد.
پزشکیان همچنین بر این نکته تأکید کرد که تمامی منافع حاصل از کاهش مصرف و جلوگیری از هدررفت سوخت باید به گروه‌های هدف اختصاص یابد و هیچ یک از دستگاه‌های دولتی نباید حقی نسبت به این منابع برای خود قائل شوند. این منابع متعلق به مردم است و باید در جهت حمایت از اقشار نیازمند مصرف شود.
ساماندهی اشخاص حقوقی و بازنگری در تخصیص سهمیه سوخت
وی همچنین بر لزوم ساماندهی مصرف سوخت در بخش‌های مختلف تاکید کرده و خواستار تعیین وضعیت اشخاص حقوقی و بازنگری در روش تخصیص سهمیه‌های یارانه‌ای به این بخش شد.
پزشکیان گفت: اشخاص حقوقی، به هر عنوان و نوع فعالیتی که داشته باشند، باید مطابق با ضوابط مشخص ساماندهی شوند و تخصیص بنزین یارانه‌ای ضرورتی ندارد.
ضرورت مدیریت مصرف سوخت در ناوگان حمل‌ونقل عمومی
رئیس‌جمهور همچنین ساماندهی مصرف سوخت در ناوگان حمل‌ونقل عمومی، به‌ویژه اتوبوس‌ها و مینی‌بوس‌های شهری، را از دیگر جوانب اصلاح الگوی مصرف برشمرد و بر ضرورت ایجاد پایگاه اطلاعاتی دقیق از وضعیت ناوگان و میزان مصرف سوخت آن تأکید کرد.
وی با اشاره به امکان تهیه اطلاعات ناوگان از طریق همکاری دستگاه‌های اجرایی خاطرنشان کرد: هر وزارتخانه و دستگاه مسئول موظف به ارائه اطلاعات تعداد اتوبوس‌ها و مینی‌بوس‌های تحت مدیریت خود به تفکیک استان، اداره و واحد سازمانی است تا میزان مصرف گازوئیل هر بخش مشخص شده و با معیارهای قابل ارزیابی مقایسه گردد.
رئیس‌جمهور تأکید کرد: جمع‌آوری اطلاعات مربوط به ناوگان، ثبت میزان مصرف و انطباق سهمیه‌های تخصیصی با عملکرد واقعی، فرایندی قابل اجرا است و دستگاه‌های دولتی باید در این راستا پیشقدم باشند. مصرف سوخت ناوگان تحت مدیریت دولت باید شفاف، مستند و قابل نظارت باشد و هیچ دستگاهی نباید از انجام وظایف مربوط به مدیریت مصرف معاف گردد.
پزشکیان افزود: مدیریت مصرف در بخش دولتی باید با جدیت دنبال شود و عملکرد دستگاه‌ها در این زمینه به‌طور مداوم مورد بررسی قرار گیرد.
بازنگری در تخصیص گازوئیل یارانه‌ای به مصارف غیرضروری
رئیس‌جمهور همچنین بر لزوم بازنگری در تخصیص گازوئیل یارانه‌ای به بخش‌های غیرضروری تاکید کرد و خواستار شناسایی مصارف غیرموجه و اصلاح شیوه‌های تخصیص سهمیه بر اساس قوانین شد.
تأکید بر مسئولیت‌پذیری دستگاه‌ها و انتقال مزایای اصلاحات به مردم
پزشکیان در جمع‌بندی مباحث مطرح‌شده، بر اهمیت پیگیری مستمر مصوبات و مسئولیت‌پذیری نهادهای اجرایی تأکید نمود و تصریح کرد که مدیریت مصرف سوخت باید فراتر از توصیه‌های عمومی باشد و به مجموعه‌ای از اقدامات اجرایی، قابل اندازه‌گیری و مبتنی بر اطلاعات تبدیل گردد.
وی خاطرنشان کرد: ساماندهی نظام توزیع سوخت، مبارزه با قاچاق، شفاف‌سازی سهمیه‌ها، مدیریت مصرف در دستگاه‌های دولتی و اصلاح الگوی تخصیص یارانه‌ها باید به‌صورت هماهنگ پیگیری شود تا منابع ملی به درستی حفظ و مزایای اصلاحات به گروه‌های هدف منتقل گردد.
رئیس‌جمهور در پایان بر این نکته تأکید کرد که معیار موفقیت این سیاست‌ها تنها کاهش مصرف یا هزینه‌های تأمین سوخت نیست، بلکه باید مشخص شود منابع آزادشده چگونه و با چه روشی برای بهبود معیشت مردم، به‌ویژه اقشار کم‌برخوردار، مورد استفاده قرار می‌گیرد. بنابراین، همه دستگاه‌های مسئول ملزم به اجرای دقیق وظایف خود و ارائه گزارش‌های مستند از عملکرد و نتایج اقدامات هستند تا امکان ارزیابی تحقق اهداف و پاسخ‌گویی به افکار عمومی فراهم گردد.
نظرات کاربران