چگونه یک استخوان معمولی به قهرمان افسانهای یونان پیوند میخورد؟
به گزارش هریتیج دیلی، استخوان کتف گوسفند که به تصویر دو پرنده و الگویی شبیه به امواج دریا مزین شده است، میتواند گویای بخشی از مراسم مذهبی خصوصی در یونان باستان باشد. باستانشناسان بر این باورند که ممکن است این شیء حدود ۲٬۵۰۰ سال پیش به منظور جلب حمایت از آشیل، قهرمان اساطیری یونان، ساخته شده باشد، هرچند این فرضیه هنوز به تأیید نرسیده است.
دو پرنده بر روی استخوان گوسفند
این اثر در جزیره برزان، که مدتی سکونتگاه باستانی بریستنِس بوده، کشف گشته است. باستانشناسان در سال ۱۹۸۹ موفق به کشف آن شدند؛ اما بررسی مجدد تزئینات و محل کشف آن بهتازگی توسط پژوهشگران صورت گرفته است.
این شیء از استخوان کتف یک گوسفند تقریباً دوساله ساخته شده است. به نظر میرسد پس از تهیه و مصرف گوشت حیوان، فردی اقدام به تغییر شکل استخوان کرده باشد. لبه پهن آن به صورت دندانهدار شکلگیری شده و برآمدگی میانی استخوان حالتی موجدار به خود گرفته است.
مهمترین جزئیات به چشم میخورد بر روی سطح خارجی استخوان: طراحی مربوط به دو پرنده که هر دو به سمت چپ خیره شدهاند. خطوط حکاکی شده به وضوح بالهای جمعشده و جزئیات پرهای این موجودات را نمایان میسازد.
سمت پرندگان دریایی یا کلاغها؟
پژوهشگران دو نظریه اصلی در مورد هویت این پرندگان ارائه دادهاند. بر اساس فرضیه اول، عبارات به کار رفته ممکن است مربوط به مرغهای دریایی باشند که در مناطق ساحلی جزیره برزان به فراوانی مشاهده میشدند. در این صورت، فرم موجدار استخوان میتواند نماد دریا باشد.
فرضیه دوم به کلاغها و سایر پرندگان خانواده کلاغیان مربوط میشود. شکل منقار و خطوط حکاکی شده برای نمایش پرها، شباهتهایی به این پرندگان دارد. کلاغها در اعتقادات مذهبی یونان باستان به آپولون، یکی از خدایان بزرگ بریستنِس مرتبط بودند.
با این وجود، هیچیک از این دو فرضیه ارتباط با آشیل را رد نمیکند. در سنن مذهبی نواحی دریای سیاه، پرندگان خاصی با زیارتگاههای آشیل رابطه داشته و برخی پژوهشگران از آنها به عنوان مرغهای دریایی یاد کردهاند.
آشیل؛ قهرمان اسطورهای و حامی دریانوردان
آشیل اغلب بهعنوان جنگجوی افسانهای جنگ تروا شناخته میشود، اما در باورهای مردم مناطق اطراف دریای سیاه، او فراتر از آن چیزی بود که تنها یک قهرمان جنگی در نظر گرفته شود. جوامع یونانی این منطقه او را شخصیتی خدایی و قهرمانانه میدانستند که رابطهای عمیق با دریا، دریانوردی و حفاظت داشت.
زیارتگاههای مخصوص به او نیز موجود بود و دریانوردان و ساکنین شهرهای ساحلی به او مراجعه میکردند تا در برابر خطرات از حمایت او بهره مند شوند. سرگئی سولوویوف، یکی از پژوهشگران مرتبط با این آثار، بر این باور است که ممکن است فردی استخوان را برای برگزاری مراسمی خصوصی و درخواست کمک از آشیل به کار برده باشد.
سرنخی از آیینهای خصوصی در خانهها
باستانشناسان این استخوان را در لایهای مربوط به سده ششم پیش از میلاد یافتند. سفالها و بقایای استخوانهای حیوانات در همین لایه به تعیین سن آن یاری رساندهاند.
در صورت صحت فرضیه پژوهشگران، این اثر میتواند نمونهای از عقاید مذهبی خارج از حیطه معابد و زیارتگاههای رسمی باشد. فرق این شیء با اشیای گرانقیمت و یادبودهای عمومی، این است که شاید فردی استخوان یک حیوان عادی را به ابزاری برای درخواست حمایت تبدیل کرده باشد.
با این حال، هیچ کتیبهای نام آشیل را بر روی این شیء ثبت نکرده است و نوع پرندگان نیز هنوز مشخص نیست. پژوهشگران هنوز در مورد کاربرد دقیق استخوان و نحوه استفاده از آن در خلال مراسم احتمالی، اطلاعات روشنی ندارند. بنابراین، ارتباط آن با آشیل حالحاضر به عنوان یک فرضیه جذاب مطرح است و نه یک نتیجه قطعی.