نقشبرجستههای سنگی مرموز در عربستان؛ تصاویر هوایی راز جدیدی را فاش کردند
به گزارش هریتیج دیلی، تصاویر هوایی گرفتهشده از جنوب غربی عربستان سعودی، نشاندهنده مجموعهای از حلقههای سنگی در همتنیده با الگو و ساختاری غیرمتعارف میباشد. این سازهها از سنگهای آتشفشانی محلی ساخته شدهاند و با وجود طراحی هندسی خاصی که دارند، هنوز زمان و دلیل ساخت آنها ناشناخته مانده است.
حلقههای مذکور در ناحیهای به نام حلی، از توابع قنفذه و در امتداد سواحل دریای سرخ واقع شدهاند. برخی از این دایرهها اندازههای متفاوتی دارند و تعدادی از آنها با یکدیگر تداخل دارند. مشاهده الگوی کلی این سازهها از روی زمین مشکل است و تصاویر هوایی به محققان این امکان را دادهاند تا ساختار و ارتباطات بین حلقهها را واضحتر درک کنند.
محمد المرحبی، تاریخنگار و پژوهشگر، در مصاحبه با خبرگزاری رسمی عربستان اظهار داشته که چینش سنگها بهنظر تصادفی نمیرسد و به احتمال زیاد افراد آنها را با هدف خاصی کنار هم قرار دادهاند. اما هدف واقعی سازندگان همچنان نامشخص است.
آیا حلقهها بهمنظور رصد ستارگان ساخته شدهاند؟
المرحبی بیان کرده که این سازهها شباهت زیادی به بقایای خانهها یا مقابر ندارند. یکی از نظریات مطرحشده این است که مردم از آنها برای مشاهده تغییرات فصول، الگوهای جوی یا حرکت ستارگان و دیگر اجرام آسمانی استفاده میکردند.
ناحیه حلی در تیهمه، از بخشهای استان مکه بوده و تاریخچه طولانی سکونت انسانی در آن وجود دارد. درههای حاصلخیز این منطقه در گذشته به جوامع محلی کمک میکردند و همچنین ارتباط تاریخی با دشتهای ساحلی دریای سرخ و شهر مکه داشتهاند.
المرحبی احتمال میدهد سنتهای محلی درباره مشاهده فصلها و تنظیم تقویم ممکن است سرنخهایی درباره هدف حلقهها ارائه دهند؛ اما تا کنون مدرکی که این سنتها را با حلقههای سنگی مرتبط کند، بهدست نیامده است. بنابراین، فرضیههایی درباره رصد طبیعت یا آسمان همچنان بهعنوان حدس و گمان باقی ماندهاند.
سازههای سنگی مشابه در مناطق دیگر عربستان
عربستان سعودی، آثاری از سنگهای باستانی متنوعی را در خود جای داده است؛ اما شباهت ظاهری این سازهها به معنای این نیست که کاربرد آنها نیز یکسان باشد.
بهطور مثال، باستانشناسان در منطقه العلا، که در شمالغربی عربستان واقع شده است، سازههای دایرهای سنگی متعلق به هزاره ششم و پنجم پیش از میلاد را کشف کردهاند. این سازهها دارای قطر حدود ۴ تا ۸ متر بوده و بهعنوان پایههایی برای خانههای نوسنگی شناسایی شدهاند. ستونهای عمودی در ساختار آنها به نگهداری تیرکهای چوبی و سقف خانهها کمک میکردند.
کاوشها در این محوطه ابزارآلات، استخوانهای حیوانات و زیورآلاتی را نمایان کردهاند که نشاندهنده فعالیتهای روزمره، صنایع دستی و تبادلات میان جوامع در آن زمان بوده است. با این وجود، شواهدی که حلقههای حلی را به این خانههای نوسنگی ارتباط دهد، تا کنون یافت نشده است.
محوطههای باستانی، تصویری وسیعتر از تاریخ عربستان
کشفهای دیگری نیز به افزایش درک ما از زندگی جوامع باستانی در شبهجزیره عربستان کمک کرده است. در واحه خیبر، باستانشناسان سکونتگاهی متعلق به عصر برنز به نام النطاه (Al-Natah) را کشف کردهاند که تقریباً ۲٫۶ هکتار وسعت داشته و بین سالهای ۲۴۰۰ تا ۱۵۰۰ پیش از میلاد مسکونی بوده است.
این سکونتگاه شامل بخشهایی مخصوص برای زندگی و دفن مردگان بوده که با گذرگاههای باریکی به یکدیگر متصل میشوند. شواهد بهدستآمده نشان میدهند که برخی ساختمانها ممکن است بیش از یک طبقه داشته و همچنین دیواری سنگی محدوده وسیعتری از واحه را در بر میگرفته است.
این یافتهها نشاندهنده این است که جوامع باستانی عربستان سازههای متنوعی، از جمله خانهها و بناهای سنگی، ایجاد میکردند و هرکدام میتوانستهاند هدف خاصی داشته باشند.
با این حال، حلقههای سنگی حلی همچنان در پردهای از ابهام باقی ماندهاند. تا زمانی که باستانشناسان به کاوش این محوطه ادامه دهند و با استفاده از روشهای علمی سن سنگها را تعیین کنند، در مورد تاریخچه و کاربرد آنها نمیتوان به قاطعیت اظهار نظر کرد. نظریه ارتباط این حلقهها با رصد ستارگان و تغییرات فصلی نیز نیازمند شواهد بیشتری برای تأیید است.