مشاور قالیباف، تهدیدات طرح‌ریزی‌شده علیه کشور را به فرشی از الیاف مختلف شباهت داد / علل حمله به پل‌ها در جنگ ۴۰ روزه چیست؟
به نقل از خبرگزاری خبرآنلاین، مهدی محمدی، کارشناس حوزه سیاست، در اظهاراتی که به‌صورت فایل صوتی در کانال شخصی‌اش منتشر کرد، به بررسی اهمیت جنگ شناختی در کنار حوزه‌های نظامی، امنیتی و اقتصادی پرداخت. او بیان کرد که دشمن از طریق تأثیر بر افکار عمومی سعی در تضعیف اعتماد اجتماعی و انسجام ملی دارد و از این طریق به مقاصد خود در داخل ایران نزدیک می‌شود.
محمدی خاطرنشان کرد که جنگ شناختی را باید یکی از ارکان اساسی نبرد امروز دانست و افزود: نیمی از جنگ‌ها در میدان واقعی و نظامی و نیمی دیگر در ذهن انسان‌ها رخ می‌دهد؛ جایی که پیروزی و شکست می‌تواند بنا بر برداشت و تفسیر جامعه از رویدادها شکل بگیرد.
او با استفاده از تشبیهی از تهدیدات علیه کشور به یک فرش بافته‌شده، اقدامات نظامی، امنیتی و اقتصادی دشمن را تارهای این فرش و اقدام‌های شناختی را پود آن به شمار آورد و تأکید کرد: آنچه دشمن انجام می‌دهد تنها بخشی از داستان است و بخش دیگر به نحوه تفسیر و برداشت ما از صحنه جنگ برمی‌گردد.
این تحلیلگر سیاسی بر این نکته تأکید کرد که اگر جامعه تحولات را از منظر قدرت، خلاقیت و اعتماد تحلیل کند، تاب‌آوری شناختی و سطح مقاومت افزایش خواهد یافت؛ در حالی که تفسیر منفی ممکن است حتی در صورت پیروزی‌های میدانی نیز احساس شکست و ناامیدی بوجود آورد.
همچنین، این کارشناس سیاسی نسبت به بروز انتظارات غیرواقعی در فضای مجازی هشدار داد و بیان کرد: القای این انتظار که ایران باید در کوتاه‌ترین زمان ممکن تمام دشمنان خود را شکست دهد، تمامی شاخص‌های اقتصادی را تصحیح نگه دارد و هیچ محدودیتی در اقدام‌های نظامی نداشته باشد، می‌تواند موجب شود که جامعه به این نتیجه برسد که پیروزی غیرممکن است و ناکامی‌ها تنها ناشی از کاستی‌های داخلی خواهد بود.
محمدی در ادامه به افزایش نرخ ارز و چالش‌های اقتصادی اشاره کرد و با تأکید بر لزوم پاسخگویی دولت و دیگر نهادهای مسئول، گفت: گر چه در برخی حوزه‌ها ممکن است خطا، سستی یا نفوذ وجود داشته باشد، اما نمی‌توان به این نتیجه رسید که کل سیستم اجرایی عمداً در پی بالا بردن قیمت دلار یا آسیب رساندن به کشور است.
او افزود: مسئولین باید برای کنترل نوسانات ارزی و پیامدهای اقتصادی آن، تلاش بیشتری نمایند، اما نسبت دادن عمدی مشکلات به خیانت مسئولان بدون ارایه شواهد می‌تواند اعتماد عمومی را متزلزل کند.
محمدی همچنین درباره انتقادات موجود نسبت به سفر هیئت ایرانی به نیویورک و اتهام توافق‌های خائنانه اظهار داشت: همانند اتهاماتی که در زمینه مذاکرات مطرح شده، در مسائل اقتصادی نیز باید بین نقد عملکرد و نسبت دادن خیانت تمایز قائل شد. وی تصریح کرد: انتقاد از دولت، مجلس و مسئولین حق جامعه است، اما اگر هر مشکلی به نفوذ و خیانت عمدی ربط داده شود، بخش‌هایی از جامعه اعتماد خود را نسبت به مسئولین از دست خواهند داد؛ مسأله‌ای که در شرایط جنگی می‌تواند عواقب جدی به دنبال داشته باشد.
هدف نهایی؛ کاهش اعتماد و انسجام اجتماعی
این کارشناس سیاسی در ادامه گفت: برخی روایت‌ها در فضای داخلی نقش دشمن خارجی را در تحولات نادیده می‌گیرند و در شرایطی که کشور با فشارها، محاصره و تهدیدات نظامی مواجه است، تمرکز صرف بر متهم کردن مسئولین داخلی می‌تواند نقشی کلیدی در پیشبرد جنگ شناختی دشمن ایفا کند.
محمدی با تأکید بر اینکه نقد عملکرد مسئولان متفاوت از متهم کردن آنها به خیانت است، افزود: دشمن می‌خواهد که جامعه به این نتیجه‌گیری برسد که مشکلات نه ناشی از فشارهای خارجی بلکه تنها نتیجه عملکرد افراد در کشور است.
او هدف نهایی این روند را از میان بردن اعتماد اجتماعی و فروپاشی انسجام داخلی دانست و گفت: از منظر敌دش، تنها ضربه زدن نظامی مهم نیست؛ بلکه هدف نهایی هنگامی تحقق پیدا می‌کند که اعتماد اجتماعی به حداقل برسد و انسجام جامعه تضعیف شود.
محاصره و تهدید نظامی به قصد تأثیر روانی
محمدی همچنین به محاصره هوایی اشاره کرد و تأکید کرد که فشار روانی ناشی از این اقدام بسیار بیشتر از فشار واقعی آن حائز اهمیت است و هدف دشمن می‌تواند القای حس خفگی و محدود شدن تمامی راه‌های ارتباطی برای مردم ایران باشد.
این کارشناس ضمن اشاره به تحرکات مرزی و احتمال عملیات زمینی در نقاط مختلف کشور گفت: حتی تصرف موقت یکی یا دو شهر هم می‌تواند به‌عنوان بخشی از یک نقشه برای القای ضعف و از بین رفتن کنترل سرزمینی ایران مورد استفاده قرار گیرد.
وی درباره شایعات مربوط به حمله اتمی نیز خاطرنشان کرد: جداً با کنار گذاشتن پیچیدگی‌های فنی و نظامی این مطلب، باید به تأثیر روانی چنین شایعاتی توجه کرد، زیرا ایجاد ترس جمعی و رفتارهای هیجانی در جامعه می‌تواند بخشی از اهداف جنگ شناختی باشد.
محمدی در مورد حمله به پل‌ها در جنگ ۴۰ روزه هم مدعی شد که هدف از برخی اقدام‌ها، القای ناامنی و بسته شدن مسیرها و به‌اجبار واداشتن مردم به ترک هراسان مناطق جنوبی بوده است؛ با این حال، طبق گفته او، مردم با اتخاد رفتار معقول از شکل‌گیری چنین وضعیتی جلوگیری کردند.
امید و اعتماد؛ عناصر کلیدی تاب‌آوری اجتماعی
محمدی در پایان ضمن تأکید بر اهمیت حفظ امید و اعتماد عمومی به‌عنوان مولفه‌های کلیدی تاب‌آوری جامعه در زمان جنگ، بیان کرد: رسانه ملی، فعالان سیاسی و تمامی افرادی که تریبونی در اختیار دارند، باید به تأثیر سخنان خود بر ذهنیت مردم دقت کنند.
او با تأکید بر لزوم تولید روایت‌های درست و مستند از تحولات، اظهار کرد: جامعه باید قادر باشد روایت‌های خود را بر پایه واقعیت‌ها بسازد و در برابر روایت‌های دشمن، تفکر انتقادی و در عین حال امیدبخش داشته باشد.
در پایان، محمدی هشدار داد افرادی که آرامش ذهنی جامعه را به هم می‌زنند، ممکن است به‌طور آگاهانه یا ناآگاهانه در مسیر اهداف دشمن قرار بگیرند؛ بنابراین، توجه به جنبه‌شناختی جنگ بسیار حائز اهمیت است، چراکه به اعتقاد او، بخش قابل توجهی از نتایج درگیری‌های آینده در این عرصه رقم خواهد خورد.