یک متخصص: با تغییر سبک زندگی میتوان ۳۰ تا ۴۰ درصد از سرطانها را پیشگیری کرد
فاطمه همایی در چارچوب گفتوگویی با ایسنا، با اشاره به اینکه سرطان از جدیترین معضلات عرصه سلامت به شمار میآید، توضیح داد: شیوع گسترده این بیماری همراه با پیامدهای گوناگون جسمی، روانی و نیز هزینههای اقتصادی، سبب شده است که پیشگیری و شناسایی زودهنگام آن جایگاهی ویژه پیدا کند. به طور کلی پیشگیری از سرطان در چند سطح صورت میگیرد؛ نخستین مرحله، آشنایی با عوامل خطر و نشانههای بیماری است تا افراد جامعه با داشتن اطلاعات کافی بتوانند هم از ابتلا جلوگیری کنند و هم در صورت بروز، آن را در همان مراحل ابتدایی تشخیص دهند و در نتیجه به درمانهای مؤثرتر دسترسی داشته باشند.
این عضو هیئت علمی در تخصص رادیوتراپی و انکولوژی، با تأکید بر اثر مستقیم سبک زندگی در پیشگیری از سرطان، گفت: در میان توصیههایی که همواره مطرح میشود، اصلاح عادتهای روزمره و سبک زندگی در صدر قرار دارد. کم کردن مصرف دخانیات و الکل، ثابت نگه داشتن وزن در محدوده مناسب، داشتن فعالیت بدنی منظم و پیروی از الگوی تغذیهای متشکل از میوهها و سبزیجات فراوان، علاوه بر کاهش احتمال ابتلا به بسیاری از انواع سرطان، میتواند خطر مرگومیر ناشی از این بیماری را نیز پایین بیاورد. برآوردها حاکی از آن است که با تغییر سبک زندگی، امکان پیشگیری از حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد موارد سرطان وجود دارد.
دکتر همایی در ادامه یادآور شد که حتی با رعایت دقیق این موارد، همچنان احتمال ابتلا به سرطان به طور کامل حذف نمیشود. بنابراین، غربالگری به عنوان یک ضرورت جدی مطرح میشود. در شرایط فعلی، برنامههای غربالگری برای پنج نوع سرطان شامل سرطان پستان، دهانه رحم، روده بزرگ، پروستات و ریه در حال اجراست؛ برنامههایی که میتوانند بیماری را پیش از آنکه وارد مرحله بروز علائم شود، شناسایی کنند.
وی در خصوص غربالگری سرطان پستان توضیح داد: پیشنهاد میشود بانوان از حدود سن ۲۰ سالگی، معاینه ماهانه پستان را به شکل منظم انجام دهند و همزمان تحت نظر پزشک نیز معاینات دورهای را پیگیری کنند. همچنین انجام ماموگرافی از حدود سن ۳۵ تا ۴۰ سالگی میتواند نقش بسیار مهمی در کاهش میزان مرگومیر ناشی از سرطان پستان داشته باشد.
همایی همچنین درباره سرطان دهانه رحم بیان کرد: انجام تست پاپاسمیر و آزمایش HPV از سن ۳۰ سالگی به بعد، مطابق با دستورالعملهای علمی، سهم قابل توجهی در تشخیص زودهنگام این بیماری دارد. اگر تست HPV و پاپاسمیر به صورت همزمان انجام شوند، تکرار آن هر پنج سال یکبار تا رسیدن به ۶۵ سالگی توصیه میشود؛ اما اگر تنها پاپاسمیر انجام شود، باید از سن ۲۱ سالگی هر سه سال یکبار تا ۶۵ سالگی تکرار گردد. افزون بر این، واکسیناسیون HPV از سن ۹ سالگی به بالا میتواند خطر ابتلا به این سرطان را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
این متخصص رادیوتراپی و انکولوژی در ادامه درباره اثر فناوریهای نوین و هوش مصنوعی در حوزه سرطان گفت: هوش مصنوعی روند توسعه سریعی را طی میکند و احتمال دارد در آینده در زمینه تشخیص و غربالگری سرطانها نقش پررنگی پیدا کند، با این حال هنوز به مرحلهای نرسیده است که بتوان آن را در قالب دستورالعملهای رسمی جایگزین کرد. در حال حاضر، چارچوبهای استاندارد غربالگری همچنان بر پایه روشهای علمی موجود تنظیم شدهاند و هوش مصنوعی هنوز وارد فاز جایگزینی نشده است.
وی در بخش دیگری با بیان اینکه افزایش سن یکی از مهمترین عوامل افزایش ریسک ابتلا به سرطان است، تصریح کرد: اصلیترین توصیه این است که افراد جامعه نسبت به سرطان شناخت کافی داشته باشند، از این بیماری هراس نداشته باشند و با اتکا به اصول علمی، اصلاح سبک زندگی و انجام غربالگریهای توصیهشده، از بروز یا پیشرفت آن جلوگیری کنند. تشخیص دیرهنگام سرطان علاوه بر بالا بردن هزینههای درمان، میتواند شانس موفقیت درمان را نیز کاهش دهد؛ از این رو، آگاهیرسانی، پیشگیری و تشخیص زودهنگام مهمترین راهکارهای مقابله با سرطان به شمار میروند.
انتهای پیام