حمایت از زوج‌های فرهنگی جوان و برنامه‌های ویژه برای دختران دانش‌آموز
میترا تیموری در مصاحبه‌ای با ایسنا، با اشاره به برنامه‌های وزارت آموزش و پرورش در زمینه جوانی جمعیت اظهار داشت: آموزش و پرورش، مشابه دیگر سازمان‌ها و نهادها، موظف به رعایت الزامات قید شده در قانون جوانی جمعیت، چه در زمینه عمومی و چه در زمینه اختصاصی، است و در این راستا، برنامه‌های متنوعی در نظر دارد.
وی ادامه داد: از جمله مهم‌ترین وظایف ما در این عرصه، افزایش آگاهی، اطلاع‌رسانی و تقویت توانایی‌های جامعه هدف است. این جامعه هدف در حوزه آموزش و پرورش بسیار وسیع است و شامل فرهنگ‌سازان، همچنین زنان و مردان، دانش‌آموزان و والدین می‌شود.
بالا رفتن جمعیت؛ شاخصی برای قدرت ملی
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده تصریح کرد: آموزش و پرورش به عنوان متولی فرهنگ، آموزش و تربیت، نیازمند است که تمامی اقشار جامعه نسبت به مسأله جمعیت، شناخت و آگاهی کافی را داشته و به این درک برسند که افزایش جمعیت، تجلی‌گر قدرت یک کشور به شمار می‌آید.
تیموری اضافه کرد: البته، به موازات افزایش جمعیت، کیفیت تربیت و پرورش نسل نیز امری حیاتی است. برای دستیابی به کشوری قوی و آینده‌ای به مراتب درخشان‌تر، باید برای هر دو موضوع، یعنی جمعیت و تربیت نسلی توانمند و کیفی، برنامه‌ریزی نماییم.
وی در ادامه به رویکرد آموزش و پرورش پیرامون این مسئله اشاره کرد و گفت: مهم‌ترین هدفی که برای خود تعریف کرده‌ایم، توانمندسازی، تقویت و افزایش آگاهی است و این موضوع باید به‌طور جدی‌تر برای جامعه هدف خود پیگیری شود.
لزوم ایجاد درک مشترک در متولیان
تیموری با اشاره به نقش فرهنگیان در اجرای برنامه‌های جمعیتی گفت: جامعه هدف نخست ما، معلمان و فرهنگیان هستند که در این حوزه مسئولیت دارند؛ زیرا ضروری است ابتدا متولیان به یک درک و فهم مشترک برسند تا بتوانند جامعه هدف بعدی را به درستی هدایت و تربیت کنند.
وی ادامه داد: بخشی دیگر از تلاش‌های ما، اطلاع‌رسانی به دانش‌آموزان است. دانش‌آموزان نیازمند دریافت اطلاعات دقیق و دانش کاربردی هستند و ما باید محتوای مناسب را به‌طور صحیح در اختیار آن‌ها قرار دهیم.
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده افزود: این اقدامات در سال‌های گذشته نیز انجام شده‌اند، اما در سال گذشته با جدیت بیشتری پیش رفت و کارگاه‌های متعددی برای جامعه هدف برگزار و دوره‌های آموزشی مختلفی ارائه شد.
استفاده از رسانه‌های جدید برای آموزش
تیموری در ادامه به تولید و ارائه محتوای آموزشی در اشکال مختلف اشاره کرد و گفت: به جز برگزاری کارگاه‌ها و دوره‌های آموزشی، محتواهای آفلاین و با فرمت‌های متنوع مثل پادکست، ویدئوکست و فایل‌های آموزشی نیز برای جامعه هدف ایجاد شده است تا افراد بتوانند از این ظرفیت‌ها بهره‌مند شوند.
وی همچنین به یکی از برنامه‌های کلیدی آموزش و پرورش یعنی تربیت کنشگران جمعیت اشاره کرد و گفت: تربیت کنشگران جمعیت برای ما از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است؛ این افراد در این حوزه فعال هستند و می‌توانند در نقاط مختلف کشور و مدارس به عنوان همراه و یار آموزش و پرورش ایفای نقش کنند.
همکاری حوزه‌های علمیه و سازمان‌های تبلیغاتی؛ شرکای استراتژیک آموزش و پرورش
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده با اشاره به همکاری مختلف دستگاه‌ها برای اجرای برنامه‌های مرتبط با جمعیت، خاطرنشان کرد: در این راستا، ما شرکای راهبردی داریم و به‌تازگی تفاهم‌نامه‌ای بین سه نهاد به امضا رسیده است.
تیموری توضیح داد: یکی از طرفین این تفاهم‌نامه مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه، دیگری سازمان تبلیغات اسلامی و سومین آن وزارت آموزش و پرورش است. ما و این دو نهاد به‌عنوان شرکای راهبردی، موظف به بسیج منابع و بهره‌برداری از ظرفیت‌های موجود برای پیگیری جدی این موضوع هستیم.
وی تأکید کرد: این مسیری است که باید در آن پیش برویم و نباید از آن فاصله بگیریم؛ بلکه باید آن را ادامه داده و برنامه‌های مرتبط با حوزه جمعیت را با همت و جدیت بیشتری دنبال کنیم.
حمایت از مادران باردار و زوج‌های جوان فرهنگی
تیموری همچنین به دیگر وظایف آموزش و پرورش در قانون جوانی جمعیت اشاره کرد و گفت: یکی دیگر از مسئولیت‌های آموزش و پرورش، پشتیبانی از مادران و به‌ویژه زنان باردار و زوج‌های جوان است.
وی تصریح کرد: تمام مواردی که در قانون بر عهده وزارت آموزش و پرورش گذاشته شده، ما انجام داده‌ایم، ولی به این باوریم که این فعالیت‌ها کافی نیست و برای گسترش حمایت‌ها به منابع مالی و بودجه بیشتری نیاز داریم.
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده توضیح داد: ما سعی داریم از زوج‌های جوان فرهنگی حمایت به‌عمل آوریم و از مادران باردار نیز پشتیبانی بیشتری ارائه دهیم تا مادران بدون استرس بتوانند هم وظایف فرزندآوری و هم مسئولیت‌های همسری و خانوادگی را به بهترین نحو انجام دهند.
تیموری به‌روشنی خاطرنشان کرد: در کنار این، باید شرایطی ایجاد کرد که پدران نیز قادر باشند به‌عنوان پدر و همسر خوب ایفای نقش کنند و همزمان به فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی خود بپردازند. ایجاد چنین فضایی، یکی از اهدافی است که در حال حاضر برای آن تلاش می‌کنیم.
حفظ تعادل بین کار و زندگی؛ معضل بانوان فرهنگی
وی در اشاره به چالش‌های بانوان فرهنگی در سال تحصیلی جدید بیان کرد: یکی از اساسی‌ترین مسائل پیش‌روی بانوان و زنان فرهنگی، حفظ تعادل میان کار و زندگی می‌باشد.
تیموری گفت: چنانچه ما مسئولان بتوانیم این تعادل را برقرار کنیم، زن می‌تواند از قابلیت‌های خود در محیط کار بهره‌برداری کند و در عین حال به جامعه نیز خدمت کند و به رضایت درونی برسد که فردی مؤثر در جامعه است و وظیفه مادری خود را نیز به خوبی ایفا نماید.
وی با طرح این سوال که وزارت آموزش و پرورش چه اقداماتی می‌تواند در جهت ایجاد این تعادل انجام دهد، افزود: قطعاً خود مادر نیز خواهان ایجاد چنین تعادلی است، اما مسأله اصولاً به وظایف اداری و شرایط محیط کار مرتبط است. در همین راستا، جلسات متعددی با مدیران در سطوح مختلف اداری برگزار کرده‌ایم و بر این نکته تأکید داشته‌ایم که بانوانی که ازدواج کرده و مادر شده‌اند، نیاز به زمانی برای اختصاص به خانواده دارند.
دورکاری؛ ظرفیتی برای حمایت از مادران
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده ادامه داد: یکی از گزینه‌هایی که براساس قانون برای این موارد در نظر گرفته شده، دورکاری است. مادری که چند ساعت دورکاری در اختیارش قرار می‌گیرد، با توجه به تکنولوژی و امکانات موجود، می‌تواند وظایفی را که قابلیت انجام از راه دور دارند، در منزل با کیفیت خوبی انجام دهد.
تیموری افزود: این نیز یکی از حمایت‌هایی است که می‌توانیم برای بانوان فراهم کنیم تا ضمن حفظ ارتباط با محیط کار، فرصت بیشتری برای توجه به خانواده و فرزندان خود داشته باشند.
وی همچنین از توسعه اتاق‌های مادر و کودک و مهدکودک‌های سازمانی خبر داد و گفت: ایجاد اتاق‌های استراحت مادر و کودک و همچنین مهدکودک‌های سازمانی نیز از دیگر اقدامات برنامه‌ریزی شده به شمار می‌رود.
تیموری اشاره کرد: در سال گذشته ۴۷ اتاق مادر و کودک و مهدکودک به مهدکودک‌های موجود آموزش و پرورش اضافه شد.
ظرفیت بانوان در محیط‌های اداری را از دست ندهیم
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده بر ضرورت توجه مدیران به شرایط بانوان فرهنگی تأکید کرد و از مسئولان و مدیران خواست که همواره این موضوع را جدی بگیرند؛ اینکه حفظ تعادل بین کار و زندگی یک امر ضروری است.
وی تأکید کرد: حفظ ساختار خانواده برای ما بسیار حیاتی است و مطمئن باشید بانوان نیز در این زمینه کار باکیفیت‌تری ارائه خواهند کرد.
تیموری ادامه داد: به هیچ عنوان نباید ظرفیت بانوان را در محیط‌های اداری و فرهنگی از دست بدهیم و در عین حال نمی‌توانیم از مسئولیت‌های خانوادگی آن‌ها غفلت کنیم. باید شرایطی فراهم شود که زن بتواند هم در محیط کار تأثیرگذار باشد و هم مسئولیت مادری و خانوادگی خود را به خوبی انجام دهد.
آسیب‌های روانی و اجتماعی؛ از اولویت‌های وزارت آموزش و پرورش
وی در ادامه نسبت به برنامه‌های وزارت آموزش و پرورش در راستای مقابله با آسیب‌های روانی و اجتماعی، به‌ویژه در میان دختران دانش‌آموز، توضیح داد: خوشبختانه با توجه و تأکید ویژه وزیر آموزش و پرورش بر آسیب‌های روانی و اجتماعی، این موضوع به یکی از اولویت‌های اصلی وزارتخانه تبدیل شده است.
تیموری در ادامه تصریح کرد: در مراحل اولیه، ما غربالگری و بررسی وضعیت دانش‌آموزان را به‌مرحله اجرا درآورده‌ایم و وضعیت دختران را نیز از طریق آزمون‌های استاندارد مورد ارزیابی قرار داده‌ایم.
وی به فعالیت مشاوران مدارس اشاره کرد و گفت: مشاوران ما همچنان به دختران دانش‌آموز خدمات ارائه می‌دهند، اما ما به این فعالیت‌ها بسنده نکرده و معتقدیم دختران شرایط خاصی دارند و باید برای آن‌ها امکانات ویژه‌ای فراهم شود.
حمایت ویژه از دختران بر مبنای نوع آسیب
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده ادامه داد: با توجه به نوع آسیب‌هایی که ممکن است دختران ما را تهدید کند یا آن‌ها را در آینده با مشکل مواجه سازد، ما برنامه‌های مختلفی را در دست داریم.
تیموری توضیح داد: مشاوران ما تخصص دیده‌اند و کارکنان نیز آموزش‌های لازم را دریافت کرده‌اند. همچنین برای والدین، برنامه‌های توانمندسازی، روان‌افزایی و آگاهی‌بخشی برگزار می‌شود تا بدانند چگونه با مشکلات فرزندان خود برخورد کنند.
وی افزود: اگر به نکته‌ای برسیم که یک دختر دانش‌آموز شرایطی دارد که می‌تواند به یک مشکل یا مسأله تبدیل شود، مشاور مدرسه او را به مرکز مشاوره تخصصی ارجاع می‌دهد.
تیموری تصریح کرد: این روند تا زمانی که مطمئن شویم هیچ مشکلی برای دانش‌آموز وجود ندارد و هیچ تهدیدی او را تهدید نمی‌کند، ادامه خواهد داشت و نظارت و پیگیری به‌صورت مستمر انجام خواهد شد.
وی خاطرنشان کرد: این موضوع به مشاوران مدارس، معلمان، والدین و مدیران مدارس منتقل شده و همه این افراد باید در این فرآیند به انجام وظایف خود بپردازند.
پایش وضعیت دانش‌آموزان از پایه اول تحصیلی
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده با تأکید بر اینکه رصد آسیب‌ها محدود به یک مقطع تحصیلی نیست، عنوان کرد: بخش دختران را به‌ویژه در نظر داریم، اما این پایش و نظارت به یک مقطع یا دوره خاص محدود نمی‌شود.
تیموری افزود: در ۱۰۰ منطقه هدف، غربالگری انجام شده است، اما خود مشاوران مدارس نیز نظارت وضعیت دانش‌آموزان را از پایه اول تحصیلی به‌عهده دارند.
وی توضیح داد: در این صورت تلاش‌های ما بر این مبناست که مسائل و مشکلات احتمالی از همان مراحل اولیه شناسایی شوند و در صورت نیاز، مداخلات و حمایت‌های لازم فراهم گردد.
مدیران مدارس باید با مسائل دانش‌آموزان و خانواده‌ها در ارتباط باشند
تیموری در اشاره به اهمیت ارتباط مدیران مدارس با خانواده‌ها، گفت: با تحقیقاتی که انجام داده‌ام و همچنین تماس‌های تلفنی و گفتگوهای تصادفی که با مدیران مدارس مختلف دارم، سعی می‌کنم متوجه شوم مدیران تا چه حد در جریان مسائل آموزش و پرورش و مشکلات مدارس هستند و چه ارتباط نزدیکی با والدین دارند.
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده به شعار محوری اجلاس امسال اشاره کرده و گفت: اگر شعار امسال «حماسه همدلی برای ایران، برای مدرسه» است، باید در عمل نیز روی مشارکت و عمل جمعی تأکید کنیم.
حل مشکلات نیازمند مشارکت خانواده، معلم و مشاور
تیموری تأکید کرد: اگر همکاری والدین به عنوان یکی از اضلاع اصلی مثلث آموزش و تربیت وجود نداشته باشد، و اگر حمایت معلمان و مشاوران هم وجود نداشته باشد، نمی‌توانیم مشکلات دانش‌آموزان را به نحو مطلوب حل کنیم.
وی ادامه داد: لذا حل مسائل و آسیب‌های دانش‌آموزان نیاز به یک کار جمعی دارد و نمی‌توان انتظار داشت که یک بخش به تنهایی مشکلات را برطرف کند.
نداریم نسخه واحد برای همه استان‌ها
مشاور وزیر آموزش و پرورش در امور بانوان و خانواده با اشاره به تفاوت شرایط در استان‌های کشور گفت: ما تحقیقات پژوهشی را به پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش سفارش داده‌ایم و از پژوهشگران خواسته‌ایم تا با در نظر گرفتن ظرفیت‌ها و تجربیات خود، یک بررسی سراسری انجام دهند و راهکارها را به ما ارائه دهند.
تیموری با تأکید بر اینکه برای تمامی استان‌ها یک نسخه مشترک در نظر نداریم گفت: چون استان‌ها با هم تفاوت‌های زیادی دارند و هر یک دارای مسائل و شرایط متفاوتی هستند.
وی افزود: با این توجه، آموزش‌ها و برنامه‌های ما باید براساس مسائل محلی و بومی دانش‌آموزان طراحی و پیاده‌سازی شوند. آنچه برای یک استان کاربردی است، ممکن است برای استان دیگر مؤثر نباشد و به همین دلیل به ملزومات هر منطقه توجه ویژه‌ای باید شود.
تیموری بر تداوم این روند تأکید کرد و گفت: آموزش، توانمندسازی، شناسایی به‌موقع و مداخلات تخصصی باید به‌طور مستمر پیگیری شوند و همه ارکان آموزش و پرورش، از مدیران و معلمان گرفته تا مشاوران و خانواده‌ها، در این راستا نقش داشته باشند. تنها با همراهی و همکاری تمامی این مجموعه‌ها می‌توانیم به‌ویژه از دانش‌آموزان دختر در برابر آسیب‌های روانی و اجتماعی حمایت مؤثر و پایدار ارائه کنیم.
انتهای پیام