بر اساس گزارش هریتیج دیلی، باستانشناسان در شهر تاریخی آدرامیتیون واقع در غرب ترکیه، خانهای مجلل از دوران روم را کشف کردهاند که تنها به خاطر موزاییکهای رنگارنگ و نقاشیهای دیواریاش شهرت نیافته، بلکه به واسطه جزئیات بینظیرش، از جمله شناسایی نام حیوانات خانگی ساکنان منزل روی موزاییکها، توجه محققان را به خود جلب کرده است.
این مجموعه مسکونی با نزدیک به ۲ هزار سال سابقه، تصویری زنده از زندگی ساکنان اشرافی روم، روابط تجاری گسترده و سلیقه هنری مردم یکی از شهرهای ساحلی مهم مدیترانه را در مقابل چشمان باستانشناسان قرار داده است.
ویلای مجلل در قلب یک بندر
این کشف در محله اورن واقع در شهرستان بورحانیه از استان بالیکسیر به وقوع پیوسته است؛ جایی که تحقیقات باستانشناسی از سال ۲۰۱۲ در حال انجام است.
محققان در حال حاضر حدود ۹ هزار متر مربع از این محوطه را بررسی کردهاند و لایههای مختلفی از دورههای گوناگون شهر باستانی آدرامیتیون را شناسایی کردهاند.
مهمترین بخش این تحقیقات، ویلای رومی است که پیرامون یک حیاط مرکزی یا آتریوم بنا شده و سه سالن بزرگ آن را احاطه کردهاند؛ خانهای که از همان ابتدا، ثروت و موقعیت اجتماعی مالکانش را به وضوح نمایش میدهد.
موزاییکهایی که داستان خانواده را روایت میکنند
زیباترین قسمت این ویلا در تالار شمالی قرار دارد؛ جایی که باستانشناسان موفق به شناسایی ۱۵ پانل موزاییکی شدهاند. این الگوها، تصاویری از پرندگان، ماهیها و اسبهای بالدار را به تصویر میکشند.
اسبهای بالدار تنها یک تزئین معمولی نیستند. این نماد، در سکههای شهر آدرامیتیون نیز چند قرن قبل حضور داشته و تکرار آن در این منزل رومی نشاندهنده این است که این نماد همچنان بخشی از هویت شهر به شمار میرفت.
اما جالبترین کشف، دو تصویر کوچکتری است؛ یک گربه و یک سگ که هر یک دارای نوشتهای هستند. به گفته حسین مراد اوزگن، سرپرست گروه پژوهشی آدرامیتیون، نام گربه «زمرد» و نام سگ «اوکیانوس» یا «اقیانوس» بوده است.
این جزئیات کوچک امکان میدهد تا پژوهشگران تصویری انسانیتر از زندگی ساکنان این منزل ترسیم کنند؛ خانوادهای که نه تنها در خانهای مجلل زندگی میکرد، بلکه به حدی به حیوانات خانگیاش اهمیت میداد که نام آنان را بر روی زمین خانهی خود حک کرده است.
ردپای شمال آفریقا در زیر یک منزل رومی
تحقیقات به تصاویر حیوانات محدود نشده است. موزاییکهای دیگر تصاویری از مدوسا، گورگونها و کوتولههایی را شامل میشوند که در تعامل با پرندگان به نمایش درآمدهاند؛ موضوعی که برای باستانشناسان وجود اهمیت زیادی دارد.
تصاویر کوتولهها به عنوان ویژگیهایی شناختهشده در هنر موزاییک شمال آفریقا تناظر دارند و حضور آنها در این ساختمانی میتواند نمایانگر رابطه مستقیم صاحب ویلا با شبکههای تجاری یا فرهنگی آن منطقه باشد.
این فرضیه با موقعیت آدرامیتیون تطابق دارد. این شهر در دوران باستان دارای دو بندر فعال بود و به عنوان یکی از مراکز اصلی تجارت در شرق مدیترانه شناخته میشد.
خانهای که در طول قرنها دستخوش تغییر شد
بررسیهای انجام شده نشان میدهد که تالار شرقی ویلا در قرن دوم میلادی مورد استفاده قرار میگرفته، اما ساختمان در شکل اولیه خود باقی نمانده است.
پس از آسیب دیدن بخشهایی از بنا در دوره روم، در قرن چهارم یا پنجم میلادی، یک تالار جدید به ضلع جنوبی مجموعه افزوده شده است که موزاییکها و تزئینات مختص به همان زمان را شامل میشود.
این تغییرات نشاندهنده آن است که ویلای مذکور در طی قرنها، همزمان با تحولات شهری، به دفعات بازسازی و گسترش یافته است.
ساختمانی بر روی بقایای ساختمانی قدیمیتر
یکی از کشفیات عمده، بقایای یک ساختمان بزرگ از دوران هلنیستی است که در زیر ویلای رومی قرار دارد.
باستانشناسان دریافتند که بخشی از پیهای ساختمان قدیمی در ساخت ویلای رومی به کار رفته است؛ نشانهای از تداوم زندگی و ساخت و ساز در این منطقه طی سدههای متمادی.
ویلا تنها به زیبایی محدود نمیشود، بلکه مهندسی پیشرفتهای نیز دارد
ویلا تنها به تزئینات لوکس ختم نمیشود. کاوشگران به شبکهای از کانالهای زهکشی، لولههای آب و سیستمهای مربوط به فضاهای مرطوب نیز پی بردهاند؛ سامانهای که نشان میدهد این خانه از زیرساختهای پیشرفتهتری نسبت به دوران خود برخوردار بوده است.
ترکیب موزاییکهای باکیفیت، تالارهای وسیع، نقاشیهای دیواری و مهندسی دقیق، تصویر روشنی از زندگی یکی از خانوادههای ثروتمند آدرامیتیون را برای محققان به نمایش گذاشته است.
باستانشناسان امیدوارند که ادامه حفاریها، آگاهی بیشتری درباره صاحبان این ویلا و ارتباطات وسیع این شهر با دنیای مدیترانه در دوران روم را برای آنان روشن کند.