یکشنبه ۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۷ - ۱۱:۳۰

کارخوب دیگری از عبده تبریزی برای آشتی اقتصاد و روشنفکران

عبدالله کوثری: روشنفکری ایرانی مونتاژی از روشنفکری روسیه و فرانسه است

خبر4

ساعت24-پس از اقدام جذابی که یکی از اقتصادخوانده های جوان ایرانی برای آشتی دادن دانش و فعالیتهای اقتصادی با روشنفکران ایرانی انجاممی دهد و در" کافه ایونت " اقتصاددان و مدیران اقتصادی را در کنار روشنفکران جوان ایرانی می نشاند تا باهم گفت وگو کنند، حالا نوبت به دکتر حسین عبده تبریزی رسیده است که این کاررا گسترش دهد.

عبده تبریزی از معدود اقتصاددانان ایرانی است که به رغم گرفتاریهای شغلی هرگز از رویکرد اجتماعی غفلت نکرده است. او درکارنامه اش مدیریت و مالکیت یک موسسه انتشاراتی، مدیریت و انتشار یک نشریه تخصصی و انتشارروزنامه سرمایه را دارد و حالا باپیشگام شدن در حوزه تازه ای قصددارد روشنفکران را با اقتصاد سازگار کند. دیروز شنبه 22 اردیبهشت 1396 در "کافه خرد " این مدیر ارشد اقتصادی که درمیان فعالان اقتصادی دولتی و خصوصی نامی آشنا دارد درکنار عبدالله کوثری مترجم نامدار ایرانی نشسته بود تا در باره "کارکرد ادبیات در اقتصاد "تبادل نظر کنند .  درکافه خرد گروهی از علاقمندان  به این گونه بحث ها شاهد بازگویی برخی از مسایل درباره این موضوع درایران و جهان بودند. حسین عبده تبریزی در شروع این گفت و گو به تفصیل در باره کاربزرگ عبدالله کوثری در ترجمه آثار برتر نوشته شده درجهان به زبان فارسی توضیح داد. عبده سپس به طور خلاصه دراین باره که ایا ادبیات به مثابه یک مقوله بسیار با اهمیت درجامعه های انسانی نقشی در تسریع یا تاخیر فرایند توسعه در کشورهای جهان داشته است نکاتی را برای حاضران توضیح داد. به گزارش ساعت 24 درادامه کوثری نیز با استناد به برخی از کتابها و نوشته ها به ویژه رمانهای مشهوری مثل "کلبه عموتم " و "خوشه های خشم "تاکید کرد رمان نویسان عموما تحولات جامعه ها را درنوشته های خود بازتاب می دهند. از این نظر می توان به کارکرد ادبیات در اقتصاد نگاه کرد که اگاهی های خوانندگان رمانها وکتابها به مثابه موتور توسعه تلقی کرد.
روشنفکر ایرانی
در بحث های انجام شده عبده تبریزی و کوثری یک نقطه مشترک شاید برای حاضران در کافه خرد جذابیت بیشتری داشت و آن مقوله روشنفکری درایران و نگاه روشنفکران به اقتصاد  بود . عبدالله کوثری بابیان این نکته که درجوانی با شاملو و ابتهاج دوستی داشته است نشان داد از اطلاعات مناسبی در باره تحولات روشنفکری دارد. او در بخش از سخنانش تاکید کرد زاد و رشد روشنفکری در ایران دردامان روشنفکری فرانسه وروسیه دوران مبارزه علیه تزاریسم درروسیه و انقلاب فرانسه صورت پذیرفته است. مقوله روشنفکری در ایران مونتاژی از ماهیت روشنفکری در این دوکشور به ویژه روسیه بوده است. می دانیم که رمان نویسان نامدار این دوسرزمین در دوره زایش مقوله روشنفکری در ایران منتقد سرسخت نظام سرمایه داری بوده اند و به همین دلیل است که درایران نیز اکثریت روشنفکران ایرانی که درسپهر ادبیات بزرگ و نامدارشدند با نظام سرمایه داری مخالف بوده اند. روشنفکران ستیزنده با نظم موجود در دوسرزمین یادشده در اندیشه ایرانیان روشنفکر رسوب و نفوذ کردند و این گروه نیز با نظم موجود درگیرشدند.
کوثری همچنین تصریح کرد تفاوت روشنفکر ایرانی با روشنفکران غربی این است که روشنفکران ایرانی بیشتر برپایه هیجان و عاطفه نوشته و رفتار میکنند و مقوله با اهمیت تفکررا به عمد یا به سهو نادیده گرفته اند. روشنفکر ستیزنده روسی به ایران آمد   و ساختار ذهن روشنفکر ایرانی را شکل و ماهیت داد .
عبده تبریزی نیز گفت روشنفکران ایرانی نیز حق داشته و دارند نظام سرمایه داری را دربوته نقد بگذارند و در باره آن بنویسند و سخن بگویند . متاسفانه اما نگاهی به کارنامه روشنفکری در ایران نشان می دهد آین گروه به تخریب شخصیت صاحبان سرمایه بیشتر توجه کردند. مگر سرمایه دار با انسانهای عادی چه تفاوتی دارد. اونیز همانندانسان غذا می خورد کار می کند و از فعالیت او جامعه نیز بهره برداری می کند . روشنفکر ایرانی اما باترسیم چهرهای نامحبوب از صاحبان سرمایه آنها را افرادی آزمند و کسانی که دزدی می کنند و رانت خوار هستند معرفی کردند . برخی از سیاسیون از این رفتار و گفتارهای روشنفکری در مسیر گسترش پوپولیسم درایران بهره برداری کردند که اوج این بهره بردار یدرروزهای مبارزه های انتخابات ریاست جمهوری بود. تضادپولداران و تهیدستان ابتدا در نوشته های روشنفکران پدیدار شد و سپس مبارزان راه رسیدن به کاخ ریاست جمهوری در اران از ان ادبیات استفاده کردند.
سعدی و حافظ


در ادامه این نشست و پس از آنکه کوثری با اطلاعات گسترده خود در باره نقش رمان نویسان و به ویژه خاطره نویسانی مثل ابن بطوطه و سروانتس  سخن گفت، درباره  نقش  شاعران و شعر در ادبیات و نقش اشعار ایرانی در توسعه بحث و پرسش و پاسخ شد.برخی از حاضران نسبت به اینکه شاعران نامدار ایرانی  در کارنامه خود مدح شاهان را گفته اند  و به همین دلیل شاید محافظه کار شده اند و یا اینکه در اشعار آنها توصیه به قناعت و به یادداشتن مرگ که عناصر ضد توسعه ای اند  نکاتی را گفتند. کوثری توضیح داد این گونه داوری در باره شاعران نامدار و افتخار آفرین ایرانی به مخدوش شدن شخصیت آنها منجر می شود . نمی توان به شاعر بلند آوازه ای مثل سعدی که 25 سال از عمرش را در سفر سپری کرده است برچسب زد که اوضد دنیا بوده است. باید کارنامه آین شاعر را درکلیت آن دید. از سوی دیگر حافظ یکی از اجتماعی ترین شاعران به حساب می اید. در اشعار حافظ نکوهش رفتار شاهان به خوبی دیده می شود. نقد ژرف حافظ به بخش از جامعه ریاکاران در زمان خودش بسیار مترقی است.

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.