جنجال میلیگلد؛ آیا طلای آنلاین واقعا نگرانکننده است؟
فرارو- میلیگلد بهعنوان نخستین جنجال قابل توجه در عرصه خرید و فروش آنلاین طلا شناخته میشود. احتمالاً ویدئوهای مربوط به اعتراضات خریداران این پلتفرم را تا به حال مشاهده کردهاید.
به گزارش فرارو؛ حواشی پیرامون میلیگلد را میتوان همچون تکههای یک پازل ناتمام در نظر گرفت. نخستین تکه مربوط به عدم تسویه حساب پول فروشندههای طلا میباشد که میتوان آن را نوعی اتهام به خالیفروشی دانست. تکه دوم، مربوط به انتشار اسناد میلیگلد است که به عنوان证明ی برای اثبات موجودی طلا عمل میکند. تهاجم فروشندگان به سمت میلیگلد بهخاطر دریافت مطالباتشان، تکه بعدی است که ناخواسته ناپایداری را برای این مجموعه به ارمغان آورده است. قضاوت درباره میلیگلد در حال حاضر زودهنگام است. شاید با کاهش تنشها بتوانیم به بحث امنیت پلتفرمهای طلا پرداخته و تأثیر منفی وارد شده بر اکوسیستم طلای آنلاین را نادیده نخواهیم گرفت.
ساختار پلتفرمهای آنلاین طلا چگونه عمل میکند؟
وبسایتهای فعال در ایران به کاربران این امکان را میدهند که با هر میزان بودجهای به خرید طلا بپردازند و آن را در حساب کاربری خود ثبت کنند. درآمد اصلی این کسبوکارها از اختلاف قیمت خرید و فروش و دریافت کارمزد از هر تراکنش ناشی میشود. یکی از اصلیترین تبلیغات پلتفرمهای آنلاین طلا، قابلیت ورود خریداران خرد به بازار است.
برنامهریزی و اداره این کسبوکارها قرار بود بین نهادهای مختلف تقسیم شود تا یک ساختار غیرمتمرکز ایجاد شود. بهعنوان مثال، وزارت صنعت نماد اعتماد را صادر و مشخصات مدیران را نگهداری میکند. اتحادیه صنف طلا صدور پروانههای سنتی فروش را کنترل کرده و پلیس امنیت اقتصادی بر اجرای قوانین نظارت دارد.
در حال حاضر حدود 14 یا 15 برند شناختهشده در این حوزه مشغول به فعالیت هستند، علاوه بر این، دهها درگاه دیگر نیز در این صنعت مشغول به کارند. این مجموعهها طبق رویه خود متعهد میشوند که معادل داراییهای ثبتشده را به شکل طلای فیزیکی ذخیره کنند. با این حال، سامانهای برای گزارش لحظهای و انطباق مستقیم موجودیها با داراییهای خریدار در شبکه بانکی وجود ندارد و این موضوع چالشی بزرگ برای میلیگلد و خریداران این پلتفرم بهوجود آورده است.
از دیگر ایرادات پلتفرمهای آنلاین طلا، نبود سیستم همسانی در نگهداری موجودی است و هر سامانه روش متفاوتی برای این کار دارد. برخی شرکتها طلا را بهصورت شمش در بانکها نگهداری میکنند و رسید تحویل میگیرند. در حالیکه گروهی دیگر دارایی را بهصورت طلای آبشده نزد کارگاهها بهعنوان امانت میگذارند؛ همین تفاوت روشها پیگیری و نظارت بر موجودی این مجموعهها را با دشواری مواجه کرده است.
جنجال میلیگلد از کجا آغاز شد؟
آغاز اختلالات از زمان تاخیر در تسویه ریالی حساب برخی کاربران پلتفرم شروع شد. کاربرانی که گزینه فروش را انتخاب کرده بودند با تأخیر در واریزی مواجه شدند و این موضوع به شبکههای اجتماعی منتقل شد. چند روز بعد، ویدیوهایی از تجمع معترضان در ساختمان مرکزی این شرکت به نمایش درآمد که خریداران در آن به دنبال دریافت پول خود بودند.
مدیران شرکت بهسرعت با صدور بیانیهای، اسناد خرید شمشهای طلا و فاکتورهای رسمی را ارائه کردند. در این اسناد بیان شده بود که فلزات خریداری شده در خزانههای بانک کارگشایی ذخیرهسازی میشود. شرکت دلیل ایجاد وقفه را بسته شدن برخی حسابهای کاری توسط نهادهای اداری اعلام کرد و این اقدام را عامل تأخیر در پرداخت معرفی کرد.
نامهای به دبیر شورای امنیت ملی ارسال گردید که در آن گزارشی از محدودیتهای حسابها ذکر شده بود. در عین حال، بانک مرکزی دخالت خود در ایجاد محدودیتهای پرداخت را رد کرده و اطلاعیهای در این باره منتشر نمود. این مواضع باعث بروز موضوعات گستردهتر پیرامون میلیگلد شد. اما یک مشکل جدی با آن ایجاد شده است. سازوکار تجاری این مجموعه برپایه خرید و فروش همزمان تکیه دارد و سیل شایعات منجر به ثبت سفارشهای سنگین فروش شده است.
افزایش ناگهانی تمایل کاربران به برداشت موجب بهمریختگی تراز مالی پلتفرم شد و حجم درخواستهای خروج سرمایه بهطور قابل توجهی افزایش یافت. این پلتفرم برای تأمین ریال مورد نیاز به فروش شمشهای فیزیکی احتیاج دارد. با این حال، فروش شمش نیز به زمان نیازمند است و بنابراین هجوم خریداران برای دریافت پول، تسویه نقدی را دشوار کرده و وضعیت فعالیتهای میلیگلد را بحرانیتر میسازد.
اسناد منتشر شده نشان میدهد که فرایند خرید طلا برای کاربران انجام شده و کمبودی در این زمینه وجود ندارد. مانع اصلی در حال حاضر عمدتاً به جو روانی ناشی از اخبار برمیگردد که مانع برقراری ثبات میشود. شواهد حاکی از آن است که هنوز هیچگونه ادعای ورشکستگی میلیگلد رسماً تأیید نشده است.
تکههای پازل ماجرای میلیگلد چگونه در کنار هم قرار میگیرد؟
زمانی که موضوعی حساس درباره سرمایه مردم مطرح میشود، هر یک از طرفین ماجرا نظرات متفاوتی را مطرح کرده و بر مواضع خود اصرار میورزند. میلیگلد بر اصل وجود طلای فیزیکی تأکید میورزد و نهادهای ناظر بدون ارائه تصویری واضح از وضعیت، ادعاهای میلیگلد را تأیید نمیکنند.
برای تکمیل برخی از تکههای پازل، بهتر است به اظهارات میثم ظهوریان نماینده مجلس شورای اسلامی در تاریخ 28 مرداد سال جاری مراجعه کنیم. زمانی که هنوز حواشی میلیگلد به اوج خود نرسیده بود.
میثم ظهوریان اذعان کرد که برخی از این اپلیکیشنها ادعا میکنند که معادل فروش خود طلا را در بانک کارگشایی به امانت گذاشتهاند، اما نکته جالب این است که بانک کارگشایی حاضر به تأیید عیار و کیفیت طلاهای امانت گذاشته شده نیست.
بانک کارگشایی بر اساس ضوابط داخلی تنها وظیفه نگهداری از بستههای تحویل شده را بر عهده دارد و عیار محتویات را تأیید نمیکند. این فاصله بین ادعای سامانهها و تعهدات بانک، سؤالاتی را درباره نظارت بر خزانهها بهوجود آورده و در غیاب سازوکار تأیید عیار، ابهامات بسیاری در رابطه با پشتوانه طلاها ایجاد میشود.
حالا نیازی نیست که نگرانیها را در دل سرمایهگذاران میلیگلد افزایش دهیم. زیرا تا زمان اعلام نظر قطعی نهادها، نمیتوانیم قضاوت دقیقی در مورد اصل ماجرا داشت.
امروز هر پلتفرم طلا آنلاین برای دوام در بازار به اعتماد کاربران و نظارتهای فنی نیازمند است. اگر روش نگهداری طلا با شفافیت کامل همراه نباشد، هرگونه حاشیه و نگرانی در آینده بر سازوکار پلتفرمهای طلا تأثیر خواهد گذاشت. شاید با کاهش تنشها و حواشی میلیگلد بتوانیم به محتوای امنیت پلتفرمهای طلا بهطور جدیتر بپردازیم، اما نمیتوانیم تأثیر منفی وارد شده بر اکوسیستم طلای آنلاین را نادیده بگیریم.