نقش رسانه ها در بازنمایی هویت زنان
ساعت 24-رسانه ها در بازنمایی های اجتماعی نقش بیبدیلی دارند؛ رسانه ها انعکاس دهنده مسائل اجتماعی بوده و فرصت شناخته شدن را برای همه عناصر موجود در جامعه فراهم می کنند؛ محملی برای طرح خواسته ها و مطالبات عناصر اجتماعی و کانون تمرکز برای بیان مشکلات هستند.
رسانه ها در بازنمایی های اجتماعی نقش بیبدیلی دارند؛ رسانه ها انعکاس دهنده مسائل اجتماعی بوده و فرصت شناخته شدن را برای همه عناصر موجود در جامعه فراهم می کنند؛ محملی برای طرح خواسته ها و مطالبات عناصر اجتماعی و کانون تمرکز برای بیان مشکلات هستند. با این وجود گاهی رسانه تحت تاثیر آرا و نظرات افرادی همچون مدیر عامل ، سردبیر یا خبرنگار قرار می گیردو طبیعتا آنچه که انعکاس می یابد عین واقعیت نیست بلکه برگرفته از دیدگاه های فردی تلاقی یافته با مسئله است؛ به بیان دیگر، دیدگاه های فردی بر برداشت از واقعیت تاثیر می گذارد. در حقیقت یک بازنمایی غیر واقعی جلوه می کند که اگرچه نزدیک به واقعیت است اما کاملا منطبق بر واقعیت نیست. این یک رخداد و کنش طبیعی در تمام رسانه هاست اما رویکرد برخی رسانه ها آن است که شکاف بین واقعیت و بازنمایی واقعیت کمتر دیده شودولي برخی دیگر این گونه نیستند. در حال حاضر نمایش بیرونی از رسانه های کشورمان در مورد هویت زنانه دارای افت و خیز های بسیاری است که به دلایل متعدد فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی این افت و اخیزها قابل شناسایی هستند. تصویری که در رسانه های ما از هویت زنان وجود دارد مخدوش است چرا که کارکرد و هویت سنتی زنان از نظر مخاطب زیر سوال رفته و کارکرد مدرن نیز از نظر گردانندگان و مسئولان رسانه ها زیر سوال است ؛ بنابراین آنچه که باقی می ماند یک هویت بینابینی مخدوش است. اما علت این رفتار را می توان در فقدان نگاه تیزبینانه رسانه ها جست وجو کرد. آنچه توسط رسانه ها در مورد زنان بازتاب می یابد، تلفیقی از تصاویر گذشته است مانند زن حیله گر، زن محکوم و زن مورد ظلم واقع شده؛ اینها از جمله تصاویری است که به صورت مداوم در رسانه ها دیده می شود اما زنی که یک فرد موفق اجتماعی، اقتصادی و سیاسی است، مورد توجه قرارنگرفته و دیده نمی شود. ادعا و توجیهی که از طريق رسانهها برای بی توجهی به چهره زن موفق ارائه می شود این است که زنان مورد ظلم قرار گرفته، تعداد بیشتری از جمعیت زنان را تشکیل می دهند و زنان موفق در عرصه های اجتماعی،سیاسی و فرهنگی در اقلیت هستند. در رد این توجیه، بنده معتقدم علت بیشتر بودن جمعیت زنان مورد ظلم قرارگرفته به این دلیل است که خود رسانه بیشتر طالب این وقایع است، از همین رو به نظر می رسد که این مسائل بیشتر اتفاق افتاده است. این در حالی است که زنان از اصلی ترین عناصر فرآیند هویت یابی و جامعهپذیری فرزندان و نسل آینده هستند و ضروری است بازنمایی درستی از زنان در رسانهها صورت گیرد. در این راستا رخدادهای بزرگی همچون برگزاری جشنواره ها و سمینارها می تواند به بازنمایی درست از هویت زن در رسانه کمک شایانی کند.
در جشنواره ها، سمينارها و نشست های تخصصی، نحوه بازنمایی هویت جنسیتی زنان در رسانه ها به طور مرتب ارزیابی شده و خلأها و واقعیت ها به نمایش گذاشته می شود بنابراین هویت زنانه امری پنهان نیست اما متاسفانه دیده نمی شود؛ هویت زنانه، محور وجودی انسانی به نام زن است همان گونه که هویت مردانه مظهر کانونی انسانی به نام مرد است. بنابراین هویت زنان امری پنهان نیست بلکه پنهان نگه داشته شده است.در دهه های گذشته نگاه جنسیتی و ظاهری به زن، غالب بود اما امروزه این نگاه از سوی مخاطبان رسانه ها مورد پذیرش و قبول نیست و رسانهها نیز به خوبی این موضوع را درک کرده اند. این ضعف در رسانه های ما به نحوی و در رسانه های غربی به گونه ای دیگر است. ؛ در کشور ما بازنمایی هویت زنان در سه قالب « مورد ظلم قرار گرفته»، «نیازمند حمایت» و «ناتوان» تعریف می شود و در کشورهای غربی زنان عناصری لذت جو و در حیطه مسائل جنسیتی دیده می شوند؛ از همین رو بازنمایی هویت زنان در کلیت رسانه ها دچار ایراد است و باید فرصت های جدیدی را برای رسانه ایجاد کرد تا هم رسانه جامعه پیرامونی خود را بشناسد و هم زنان بتوانند هویت واقعی خود را در آن معرفی کنند.
در جشنواره ها، سمينارها و نشست های تخصصی، نحوه بازنمایی هویت جنسیتی زنان در رسانه ها به طور مرتب ارزیابی شده و خلأها و واقعیت ها به نمایش گذاشته می شود بنابراین هویت زنانه امری پنهان نیست اما متاسفانه دیده نمی شود؛ هویت زنانه، محور وجودی انسانی به نام زن است همان گونه که هویت مردانه مظهر کانونی انسانی به نام مرد است. بنابراین هویت زنان امری پنهان نیست بلکه پنهان نگه داشته شده است.در دهه های گذشته نگاه جنسیتی و ظاهری به زن، غالب بود اما امروزه این نگاه از سوی مخاطبان رسانه ها مورد پذیرش و قبول نیست و رسانهها نیز به خوبی این موضوع را درک کرده اند. این ضعف در رسانه های ما به نحوی و در رسانه های غربی به گونه ای دیگر است. ؛ در کشور ما بازنمایی هویت زنان در سه قالب « مورد ظلم قرار گرفته»، «نیازمند حمایت» و «ناتوان» تعریف می شود و در کشورهای غربی زنان عناصری لذت جو و در حیطه مسائل جنسیتی دیده می شوند؛ از همین رو بازنمایی هویت زنان در کلیت رسانه ها دچار ایراد است و باید فرصت های جدیدی را برای رسانه ایجاد کرد تا هم رسانه جامعه پیرامونی خود را بشناسد و هم زنان بتوانند هویت واقعی خود را در آن معرفی کنند.
روزنامه قانون
