پیش فرض های ایران در تقابل با آمریکا
بیاعتنایی ترامپ به پیمانهای جهانی و رفتار ناپسند با همتایان خود در اروپا و سایر کشورها و اعضای گروه ٢٠، بیش از گذشته اقدامات آمریکا را به چالش میکشد. حتی در خود آمریکا، انتخاباتی برگزار شد که تا مدتها، عامل تشتت و چندگانگی بود و در خود حزب جمهوریخواه، تنشهای بسیاری ایجاد کرده است.
طیفی از جمهوریخواهان در کنار دموکراتها در تلاش هستند سیاستهای آمریکا نسبت به روسیه را تندتر کنند و شاهد این قضیه، نشاندن روسیه در کنار ایران در تحریمهای اخیر سناست. رئیسجمهور آمریکا با نشستن بر سر میز عربستان در نخستین سفر خارجی خود، آمریکا را در یک تله بزرگ انداخت. همه از روابط عربستان با گروههای تکفیری و تروریستها در منطقه و جهان آگاه هستند. حال آمریکا چگونه میخواهد خود را مدعی مبارزه با داعش و تروریسم نشان دهد؟ نداشتن تصویر روشن از ایران، منطقه و جهان از سوی ترامپ و تیم اطراف او اصلیترین عامل اتفاقات اخیر است. آنان تصور میکنند برای فایقآمدن به شرایط داخلی، میتوانند با ایجاد یک دشمن موهوم و تخیلی به نام ایران و تأمین منافع مادی از کیسه برخی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، مسائل داخلی خود را فرافکنی کنند. اقدام بسیار بهموقع روزهای اخیر طیفهای مختلف سیاسی در ایران در واکنش به مواضع و اقدامات اخیر هیئت حاکمه آمریکا، حتما این محاسبات غلط را بهتر نشان خواهد داد.
محاسبات غلطی که در یکی، دو مرکز مطالعاتی آمریکا طراحی شده و تصور میکرد بین نیروهای مختلف و دستگاههای مختلف در ایران اختلاف دیدگاههای عمیق وجود دارد و ممکن است طرح چنین مصوبهای در سنا، تعارضهای داخلی را دامن بزند. توهمات فرزند خام پادشاه عربستان در منطقه نیز دنبالهای از اشتباهات محاسباتی ایالات متحده است. تصور او این بود که حمله به یمن و دامنزدن به مواضع رسانهای علیه ایران، رقابت داخلی میان اعراب را کمرنگ خواهد کرد. امروز و بعد از بروز بحران روابط با قطر، اشتباه بزرگ سعودیها خود را نشان داده است و تعداد زیادی از اعراب از اینکه تحت هژمون عربستان قرار بگیرند، نگران شدهاند. از سوی دیگر با رفتوآمدهای گوناگون دیپلماتیک ایران با کشورهای صاحبنام جهان و توضیح آشکار شرایط منطقه و برخی ارتباطات پشت پرده، عربستان به عنوان عامل ثباتزدا مطرح شده و نمیتواند با بسیج امپراتوری رسانهای در منطقه و جهان و رشوههای عظیم به ترامپ و تعدادی از اعضای کنگره و سنا، کار خود را پیش ببرد. جهان نسبت به رفتارهای عربستان بیش از گذشته حساس شده است.
البته لابیهای قدرتمند نفتی و گازی در ایالات متحده به دنبال ایجاد فضایی در منطقه هستند که تولید و صادرات نفت شیل را سودمند کنند و از طرف دیگر با ایجاد تنش در منطقه، به فروش تسلیحات ادامه دهد. بعد از فروش تسلیحات به عربستان، قطر به خریدار سلاح از آمریکا تبدیل شد و گام بعد هم سایر کشورهای متمول نفتی نظیر کویت و امارات، در صف خرید سلاحهای آمریکایی قرار خواهند گرفت. ایران بهعنوان یک کشور دموکراتیک، باثبات و مسئولیتپذیر در ارتباط با کشورهای گوناگون، باید مجموعهای از اندیشهها و طرحها را تبیین کند و مخاطراتی را که اتفاقات اخیر در آمریکا و منطقه برای اقتصاد، امنیت و صلح و ثبات منطقه و جهان در پی دارد، به جهانیان گوشزد کند. نگاه ترامپ و اکثریت جمهوریخواهان سنا و کنگره به روسیه، چین، ژاپن، کره و حتی اروپا و استرالیا حتما میتواند به وسیله ایران بهتر از قبل تبیین شده و راه را برای ائتلافی علیه خشونت و افراطگری تکفیری هموار کند.
منبع: روزنامه شرق