480 روز پس از خروج ترامپ
نیاز به جمع بندی تازه دربرابر تحریم داریم؟
ساعت 24 -روز 18 اردیبهشت ماه 1397 بود که دونالد ترامپ رییسجمهور امریکا اعلام کرد کشورش از مصالحه برجام خارج میشود .این اقدام رییس جمهور در آن روزها با زتاب گستردهای در داخل ایران برجای گذاشت. نگاه دولت حسن روحانی به این رخداد بزرگ چه بود؟
dir="RTL" style="text-align:right"> دولت برای این رخداد بزرگ چارهای ازپیشاندیشیده نداشت و شاید باور نمی کرد ترامپ از برجام خارج شود. اما این اتفاق افتاد و خروج شرکتهای بزرگ ازایران نیز بلافاصله پس ازآن رخ داد. حالا 480 روز از زمان خروج آمریکا از برجام گذشته است و دراین مدت رخدادهای شگفت انگیزی را در سپهر سیاست داخلی و خارجی ایران و نیز در پهنه اقتصاد شاهد بوده ایم.از همان روز تا امروز جز برخی مصوبه های رخداده دردولت برای ورود سرمایه گذاری جدید اتفاقی نیفتاده است و دراین 480 روز پای هیچ شرکت بزرگ و متوسط از کشورهای پیشرفته اقتصادی به ایران بازنشده است. نیامدن سرمایه گذاران خارجی چراغ راهنمای ایرانیان نیز شد و آمارها نشان از سقوط رشد سرمایه گذاری می دهند. دولت و سایر نهادهای اداره کننده از این رفتارجهانی حیران و سردرگم شده و تصور این وضعیت را نمی کردند که تحریم امریکایی تااین میزان نافذ باشد. تجربه 22ماه پس از خروج آمریکا از برجام و بازگشت تحریم ها نشان میدهد دولت برای مقابله با وضع موجود و پیامدهای احتمالی تحریم در هیچ زمینه ای از جمله همکاری با نهادهای مدنی برنامه ای نداشته است . دولت به هردلیل اصولا اخبار مرتبط با تحریمها و چانهزنیهای پشت پرده را به اطلاع افکار عمومی و ذینفعان نمیرساند. تاریک ماندن صحنه بازی تحریمهای غرب علیه ایران و شرایط تازهای که رخ داد به معنای این است که شهروندان در شرایط ناشناس قرار گرفته و حق نداشته اند ا دستکم از مسیر تحولات احتمالی خبردار شوند. ناتوانی دولت در حفظ و نگهداشت شرکتهای خارجی از جایی سرچشمه میگیرد که طرف حساب بیشتر آنها در ایران بنگاههای دولتی بوده و هستند و بخش خصوصی در این مسیر قرار نگرفتهاند. با توجه به اینکه بیشترین آسیب تحریمهای احتمالی به بخش خصوصی وارد شده و بنگاهها به مثابه یک نهاد خصوصی به محاق رفته اند و نهاد خانواده نیز کاری نتوانسته است انجام دهد و تنها نظاره گر بدتر شدن کسب و کار و کاهش سطح رفاه و معیشت خود بوده است. حالا پس از گذشت 480 روز از خروج ترامپ از برجام ئ تحولات پرشماررخداده درمناسبات ایران باآمریکا و اروپا روندها حکایت از نامناسب تر شدن اوضاع اقتصادایران است. حالا که داستان تلخ کرونا نیزایران را در بدترین وضعیت قرار داده و ایران ازصندوق بین المللی درخواست 5 میلیارد دلار کمک کرده است به نظر می رسد ادامه این شرایط ابعاد فاجعه تحریمها را بزرگتر خواهد کرد. آیا دولت راهبرد تازه ای در داستان تحریم ها را دردستور کار قرار خواهد داد؟ به نظرمی رسد ادامه این شرایط شاید سرگیجه درنظرودرعمل در حوزه اقتصاد را بیش از پیش کرده و به نقطه غیر قابل حل شدن برساند. دراین روزهای خاص ایران می توان از اقتصاددانان ، فعالان اقتصادی و کارشناسان دراین باره نظرخواهی کرد و پس ازتحلیل نتایج نظرخواهی به تصمیم تازه رسید.آیا باید به جمع بندی تازه از داستان تحریم برسیم؟