سرمایه گذاران خارجی به ایران نیامدند
رقابت برای جذب سرمایه های کلان وخرد
آمارهای ارایه شده نشان می دهد در کوچ سرمایه های مازاد جهانی کشورهای قدرتمند اقتصادی مثل آمریکا و اروپای غربی وچین به دلیل ضریب امنیت بالا ونیز ریسک کمتر سرمایه گذاری در آنها بیشترین سرمایه های بین المللی را جذب کرده ومی کنند. یک پله پایین تر از اینها کشورهایی مثل هند و ترکیه قرار دارند که توانسته اند با نشان دادن ثبات سیاستهای اقتصادی در فراخوان غولهای بزرگ به کامیابی های بزرگی به دست آورند. ایران نیز در قانون برنامه ششم منابع بالایی از جذب سرمایه ونیز استفاده از منابع ارزی به شکل فاینانس را به دولت تکلیف کرد.
از سوی دیگر اما در دهه های تازه سپری شده و به ویژه پس از فروپاشی اتحاد جماهیر سوسیالیستی و آشکار شدن مزیت های اقتصاد آزاد ونیز گرایش های شهروندان جهانی به ویژه از سوی کشورهای تحت فشار سونامی مهاجرت را پدیدار کرد. بسیاری از کشورها اما برای جذب افراد متخصص از یک سو ونیز جذب افراد دارای سرمایه شرایط را برقرار کردند. آمریکا ، کانادا و استرالیا در این مسیر پیشگام بودند و قانونی تصویب کردند هرکس می خواهد به آمریکا مهاجرت و شهروندی این کشورها را اخذ کند یک راه هم این است که میزان معینی سرمایه به این کشورها انتقال دهد. این یک شروع تازه برای جذب سرمایه های خرد و خانوادگی بود که کلید آن زده شد و به مروز کشورهای دیگر در دنیا از این راهبرد برای جذب سرمایه استفاده کردند . حالا رقابت برای جذب سرمایه های خرد به یک مساله تازه و جذاب در دنیا تبدیل شده است و هر کشوری سعی می کند بر میزان جذابیت های جذب سرمایه های کوچک بیفزاید واز دافعه های و سدهای بازدارنده ورود این سرمایه ها دوری کند. کشورهایی مثل مالزی و ترکیه ونیز امارات متحده عربی شرطهای تازه ای مثل خرید ملک یا تاسیس شرکت با شمار مشخصی نیروی سرزمینی را برای تابعت دادن انتخاب کرده اند. این جاذبه های روز افزون که هنوز ادامه دارد راههای مناسبی برای جذب سرمایه های خانوادگی ونیز متخصصان به حساب می اید.
تجربه ترکیه نشان می دهد کامیابی این کشور برای جذب سرمایه های خانوادگی از راههای گوناگون راهی است که کشورهای دیگر نیز در این مسیرگام نهاده و به زودی رقابت دراین حوزه فشرده تر از پیش خواهد شد. بسیاری از کشورهای جهان امیدوارند در این مسیر به چند هدف عمده برسند. یکی از راهبردی ترین هدف ها از جذب سرمایه های خانوادگی و خرد این است که به جهان آدرس امنیت در کشورها داده می شود. هنگامی که خانواده هایی به کشور مقصد می روند و از جاذبه های آن به ویژه مساله امنیت سرمایه گذاری آدرس می دهند شرایط برای گروههای بعدی آماده می شود. علاوه بر این هنگامی که شمار سرمایه گذاران خرد در یک کشور رشد شتابان دارد معنایش این است که این کشور چشم انداز با ثباتی دارد. ورود سرمایه های خرد اما به صور ت گسترده در مجموع رقم بالایی می شود. به طور مثال در حالی که ایران تبلیغات گسترده منفی می کند تا شهروندانش برای خرید ملک به ترکیه نرفته اند اما در همین ساله 7 میلیارددلار خانه و ملک در ترکیه خریداری شده است.
ایران وناکامی مطلق در جذب سرمایه خارجی
شوربختانه ایران پس از برقراری دوباره رژیم تحریم ها از سوی امریکا از سال 1397 به مرور توانایی چذب سرمایه خارجی را از مسیر فاینانس ونیز سرمایه گذاری خارجی را از دست داده است و در حال حاضر یکی از ضعیف ترین کشورها از نظر جذب سرمایه های بنگاهها و شرکتهای سرمایه گذاری است. خروج دسته جمعی شرکتهای اروپایی ، ژاپنی و کره جنوبی از ایران از سال 1397 و برنگشتن آنها دراین سالها بسیار آشکار بوده وهست. از سوی دیگر ایران نیز برای آزمایش یا برای جذب سرمایه های خرد و خانوادگی گام در مسیر کشورهای دیگر به ویژه ترکیه و امارات گذاشت اما این رخداد دربدترین زمان از نظر سیاسی اتفاق افتاد. ایران در حالی شروع به برنامه ریزی برای جذب سرمایه های خرد از مسیر دادن تابعیت ایران کرده است که از نظر سیاست خارجی یکی از پر مناقشه ترین دوران خود را سپری می کند. در یک سال تازه سپری شده و به ویژه از روزی که جوبایدن برسر کار امد و وعده داده شده خود برای احیای برجام را در دستور کار قرار داد ، نظام سیاسی ایران و آمریکا جدال بزرگی را شروع کرده اند. این یکی از دلایل اصلی استقبال هیچ نفره از دعوت ایران از سوی شهروندان جهانی است.
نکته و دافعه بعدی بی ثباتی سیاستگذاری های اقتصادی در مجموعه دولت در امور گوناگون است. فرض کنید یک سرمایه گذار خرد 300 هزار دلار به ایران بیاورد که با نرخ دلار 25 هزارتومان عددبزرگی می شود و او یک خانه یا آپارتمان خرید . آیا ضمانتی هست که سازمان مالیاتی اورا در ردیف دارندگان خانه های لوکس معرفی نکرده ومشمول مالیات بر خانه های لوکس نشود. در ایران به دلیل تحریم نفت ایران و کسری بودجه دولت حالا هر نوع دارایی که از سوی دولت ومجلس تشخیص داده شود کالای لوکس است مشمول مالیات مضاعف خواهد شد و این راه را برای فرار از سرمایه گذاری در ایران باز می کند.