طرح جدید چین برای رشد اقتصادی و توسعه مناطق شهری
پکن هسته ابرشهری 130 میلیون نفری می شود
ساعت 24 - چندین دهه است که دولت چین می کوشد شهر پکن را با سخت کردن مجوز سکونت، محدود نگه دارد. حالا دولت دست به طرحی بلندپروازانه زده است که هدف آن تبدیل پکن به مرکز ابرشهری با 130 میلیون نفر جمعیت است. این کلان شهر که حدود 6 برابر نیو یورک می شود، اقتصاد شمال چین را دگرگون می کند و آزمایشگاه شهر نوین می شود.
به نوشته نیو یورک تایمز، لیو گانگ استاد دانشگاه نانکی که مشاور توسعه منطقه ای است، می گوید این ابرشهر پیشگام اصلاح اقتصادی و بازتاب دیدگاه رهبری ارشد درباره نیاز به یکپارچگی، نوآوری و حفظ محیط زیست است. این ناحیه جدید تاسیسات تحقیقاتی و فرهنگ خلاقانه پکن را با توان اقتصادی بندر تیانجین و استان هبی متصل می کند و این مناطق را که تا به حال همکاری نکرده اند، به کار با هم وادار می کند.
ماه جاری شهرداری پکن اعلام کرد بخش عمده ای از ساختار دیوانسالاری خود به علاوه کارخانجات و بیمارستان ها را به مناطق توسعه نیافته منتقل می کند تا تاثیر مجوزهای سختگیرانه سکونت و در نتیجه تراکم جمعیت را کم کند. با این کار شماری از مشاغل پردرآمد به مناطق توسعه نیافته منتقل می شود. ناحیه جدید که از پیوستن این مناطق شکل می گیرد، جینگ جین جی نام دارد و قرار است رشد اقتصادی آن به مانند کمربندهای اقتصادی مرفه کشور افزایش یابد، یعنی مناطق دلتای رود یانگ تسه پیرامون شانگهای و نانجینگ در مرکز و دلتای رود پرل پیرامون گوانگژو و شنژن در جنوب کشور. ابرشهر جدید از نظر گسترده و مفهوم کاملا متفاوت است. مساحت آن حدود ۱۳۲ هزار کیلومتر مربع و جمعیت آن بیش از یک سوم آمریکا خواهد بود. شالوده این شهر شبکه ای عظیم از قطارهای پرسرعت است که فاصله شهرهای بزرگ را به حدود یک ساعت کاهش می دهد. اما هنوز سال ها با تکمیل برخی مسیرهای راه آهن و جاده ها فاصله وجود دارد.
حالا مردم با استفاده از سیاست های باز سکونت در استان هبی و خانه های ارزان به این منطقه سرازیر شده اند. مساحت شهر یانجیائو ظرف یک دهه ۱۰ برابر شده و جمعیت آن به ۷۰۰ هزار نفر افزایش یافته است. این شهر که عمدتا به شکل آپارتمان و رستوران است، به اتاق خواب پکن تبدیل شده است. بسیاری معتقدند وضع حمل و نقل با گذشت زمان و بودجه کافی حل خواهد شد. ظرف سه تا پنج سال آینده شبکه راه اهن و مترو گشایش می یابد و پلی جدید روی رودخانه چائوبی در دست ساخت است. اما ساکنان یانجیائو نگران کمبود بیمارستان و مدرسه هستند. البته نبود خدمات نشان دهنده چالش های عمیق تری است. در شهرهای چین مالیات بر ملک وجود ندارد و شهرداری ها فقط از فروش زمین دولتی مالیات می گیرند. در نتیجه در شهرهایی مانند یانجیائو پولی برای ساخت مدارس، راه ها یا حتی راه اندازی خطوط اتوبوس رانی وجود ندارد. خیلی از سالمندان صبح زود ساعت ۵:۳۰ در صف اتوبوس می ایستند تا جای خود را ساعت ۶:۳۰ و زمانی که صف اتوبوس رفتن به پکن بسیار طولانی شده است، به فرزندان خود بدهند تا آنان به موقع به کار خود در پایتخت برسند. در طرح جدید، درامدهای پکن و شهرهای فقیر مشترک نخواهد شد.
به رغم کمبود تاسیسات زیربنایی، چند عامل ضامن شکل گیری جینگ جین جی است. مهم ترین آن حمایت شی جین پینگ رئیس جمهور است که طرحی بلندپروازانه برای اصلاح اقتصادی در سال ۲۰۱۳ ارائه کرد. این طرح شامل به هم وصل کردن بزرگ راه ها در پکن و ساختن خط جدید مترو است. به علاوه شهرهای این طرح نقش مشخصی بر عهده می گیرند. پکن مرکز فرهنگی و فناوری می شود و تیانجین مرکز تحقیقاتی برای تولید. نقش هبی هنوز نامعلوم است. شماری از صنایع کوچک از جمله نساجی از پکن به شهرهای کوچک می رود. فاصله تمام نواحی منطقه شهری حدود ۱۰۰ کیلومتر است یعنی به اندازه میانگین مسافتی که خودرو در یک ساعت می پیماید. اما با در نظر گرفتن قطارهای پرسرعت این معادله تغییر می کند. قطارهای چین اکنون دست کم بین ۲۴۰ تا ۳۰۰ کیلومتر در ساعت طی می کنند. این امر اجازه می دهد که منطقه شهری بیشتر گسترش پیدا کند.
ماه جاری شهرداری پکن اعلام کرد بخش عمده ای از ساختار دیوانسالاری خود به علاوه کارخانجات و بیمارستان ها را به مناطق توسعه نیافته منتقل می کند تا تاثیر مجوزهای سختگیرانه سکونت و در نتیجه تراکم جمعیت را کم کند. با این کار شماری از مشاغل پردرآمد به مناطق توسعه نیافته منتقل می شود. ناحیه جدید که از پیوستن این مناطق شکل می گیرد، جینگ جین جی نام دارد و قرار است رشد اقتصادی آن به مانند کمربندهای اقتصادی مرفه کشور افزایش یابد، یعنی مناطق دلتای رود یانگ تسه پیرامون شانگهای و نانجینگ در مرکز و دلتای رود پرل پیرامون گوانگژو و شنژن در جنوب کشور. ابرشهر جدید از نظر گسترده و مفهوم کاملا متفاوت است. مساحت آن حدود ۱۳۲ هزار کیلومتر مربع و جمعیت آن بیش از یک سوم آمریکا خواهد بود. شالوده این شهر شبکه ای عظیم از قطارهای پرسرعت است که فاصله شهرهای بزرگ را به حدود یک ساعت کاهش می دهد. اما هنوز سال ها با تکمیل برخی مسیرهای راه آهن و جاده ها فاصله وجود دارد.
حالا مردم با استفاده از سیاست های باز سکونت در استان هبی و خانه های ارزان به این منطقه سرازیر شده اند. مساحت شهر یانجیائو ظرف یک دهه ۱۰ برابر شده و جمعیت آن به ۷۰۰ هزار نفر افزایش یافته است. این شهر که عمدتا به شکل آپارتمان و رستوران است، به اتاق خواب پکن تبدیل شده است. بسیاری معتقدند وضع حمل و نقل با گذشت زمان و بودجه کافی حل خواهد شد. ظرف سه تا پنج سال آینده شبکه راه اهن و مترو گشایش می یابد و پلی جدید روی رودخانه چائوبی در دست ساخت است. اما ساکنان یانجیائو نگران کمبود بیمارستان و مدرسه هستند. البته نبود خدمات نشان دهنده چالش های عمیق تری است. در شهرهای چین مالیات بر ملک وجود ندارد و شهرداری ها فقط از فروش زمین دولتی مالیات می گیرند. در نتیجه در شهرهایی مانند یانجیائو پولی برای ساخت مدارس، راه ها یا حتی راه اندازی خطوط اتوبوس رانی وجود ندارد. خیلی از سالمندان صبح زود ساعت ۵:۳۰ در صف اتوبوس می ایستند تا جای خود را ساعت ۶:۳۰ و زمانی که صف اتوبوس رفتن به پکن بسیار طولانی شده است، به فرزندان خود بدهند تا آنان به موقع به کار خود در پایتخت برسند. در طرح جدید، درامدهای پکن و شهرهای فقیر مشترک نخواهد شد.
به رغم کمبود تاسیسات زیربنایی، چند عامل ضامن شکل گیری جینگ جین جی است. مهم ترین آن حمایت شی جین پینگ رئیس جمهور است که طرحی بلندپروازانه برای اصلاح اقتصادی در سال ۲۰۱۳ ارائه کرد. این طرح شامل به هم وصل کردن بزرگ راه ها در پکن و ساختن خط جدید مترو است. به علاوه شهرهای این طرح نقش مشخصی بر عهده می گیرند. پکن مرکز فرهنگی و فناوری می شود و تیانجین مرکز تحقیقاتی برای تولید. نقش هبی هنوز نامعلوم است. شماری از صنایع کوچک از جمله نساجی از پکن به شهرهای کوچک می رود. فاصله تمام نواحی منطقه شهری حدود ۱۰۰ کیلومتر است یعنی به اندازه میانگین مسافتی که خودرو در یک ساعت می پیماید. اما با در نظر گرفتن قطارهای پرسرعت این معادله تغییر می کند. قطارهای چین اکنون دست کم بین ۲۴۰ تا ۳۰۰ کیلومتر در ساعت طی می کنند. این امر اجازه می دهد که منطقه شهری بیشتر گسترش پیدا کند.
