انواع میگرن و مراحل مختلف بیماری
برای نخستین بار میگرنها در سال ۱۹۸۸ به طور مفصل دسته بندی شدند. جامعه بینالمللی سردرد اخیراً دسته بندی جدید میگرن را در سال ۲۰۰۴ ارائه داد. بر اساس این دسته بندی میگرنها به همراه سردردهای نوع تنشی و سردردهای خوشهای از اصلی ترین نوع سردردها به شمار میآیند.میگرنها به هفت زیر دسته تقسیم میشوند (که برخی از آنها شامل زیر بخشهای بیشتری میشوند):
میگرن بدون اورا، یا «میگرن معمولی»، که شامل میگرنهای بدون اورا میشود.
میگرن با اورا، یا «میگرن کلاسیک»، که معمولاً شامل میگرن با اورا میشود. کمتر اتفاق میافتد که اورا به همراه سردرد ظاهر شود، یا با یک سردرد غیر میگرنی همراه شود. دو گونه دیگر میگرنهای با اورا با عنوان میگرن نیم فلج خانوادگی و میگرن نیم فلج دورهای شناخته میشوند، که در این گونه میگرنها فرد علاوه بر میگرن دچار اورا و ضعف حرکتی نیز میشود. اگر یکی از خویشان نزدیک دچار این بیماری شده باشد، بیماری با عنوان «خانوادگی»، در غیر این صورت با عنوان «دورهای» یاد میشود. از انواع دیگر این میگرن میتوان به میگرن پایه جمجمهای اشاره داشت، که در آن مشکل گفتاری، سرگیجه، زنگ زدن گوش، و دیگر علائم مرتبط با ساقه مغز همراه سردرد و اورا ظاهر میشوند، اما ضعف حرکتی در این نوع وجود ندارد. محققان بر این باورند که این نوع میگرن درنتیجه گرفتگی سرخرگ پایه جمجمهای، یا سرخرگی که خون را به ساقه مغز می رساند ایجاد میشود.
سندرمهای دورهای دوران کودکی که عموماً نشانههای اولیه میگرن میباشند شامل استفراغ چرخشی (دورههای شدید استفراغ دورهای)، میگرن شکمی (درد شکمی، که معمولاً به همراه احساس تهوع اتفاق میافتد)، و تشنج خوش خیم سرگیجه دوران کودکی (حملههای دورهای سرگیجه) میشوند.
میگرن شبکیه چشم که شامل سردردهای میگرن به همراه اختلال بینایی یا حتی کوری موقت یک چشم میشود.
عوارض میگرن نشان دهنده سردردهای میگرن و/یا اوراهایی هستند که به طور غیر معمول طولانی یا رایج مش باشند، و یا اینکه با یک حمله صرع یا ضایعه مغزی همراه هستند.
میگرن احتمالی نشان دهنده بیماریهایی است که ویژگیهایی نظیر میگرن را دارند، اما برای تشخیص قاطع این نوع بیماریها به عنوان میگرن شواهد کافی وجود ندارد (که البته ملزم به استفاده همزمان بیش از حد دارو است).
میگرن مزمن نوع عارضه میگرنی است، و یکی از معیارهای تشخیص «سردرد میگرن» میباشد که برای مدت زمان طولانی تری اتفاق میافتد. بویژه این عارضه ممکن است بیش از یا برابر با ۱۵ روز/ یا بیش از ۳ ماه به طول بینجامد.
میگرن شکمی
تشخیص میگرن شکمی بحث برانگیز است.برخی از شواهد نشان میدهد که بازگشت درد شکم بدون سردرد ممکن است علامت نوعی میگرن باشد. یا حداقل نشانه بروز میگرن در آینده باشد.بازگشت دورههای درد ممکن است پس از نشانههای شبیه میگرن باشد یا نباشد و معمولاً از چند دقیقه تا چند ساعت طول بکشد. این نشانهها اغلب در افرادی بروز میکنند که سابقه ابتلا به میگرن معمولی در خود یا بستگانشان وجود داشته باشد سایر علایمی که از آنها بهعنوان پیش-نشانه یاد میشود، عبارتند از: نشانه استفراغ ادواری و سرگیجه ادواری در دوران کودکی.]
تشخیص افتراقی
سایر عوارضی که ممکن است نشانههایی مانند علایم سردرد میگرنی ایجاد کنند عبارتند از: التهاب سرخرگ گیجگاهی، سردرد خوشهای، آب سیاه حاد، مننژیت و خونریزی زیر عنکبوتیه. التهاب سرخرگ گیجگاهی معمولاً در افراد بالای ۵۰ سال بروز میکند و حساسیت شقیقه یکی از علایم آن است، سردرد خود را باگرفتگی یک-طرفه بینی، ربزش اشک و درد شدید اطراف حدقه نشان میدهد، آب سیاه با بروز ناراحتیهای بینایی همراه است، مننژیت نیز با تب و خونریزی زیر عنکبوتیه با حمله بسیار سریع همراه است. سردردهای فشاری معمولاً در هر دو طرف بروز میکنند، کوبشی نیستند و کمتر فعالیت معمولی را مختل میکنند.
مرحله پیش نشانه
پیش نشانه یا علایم اخطار دهنده در حدود ۶۰٪ از کسانی که مبتلا به میگرن هستند دیده میشود[۱۴][۱۵] این علایم دو ساعت تا دو روز قبل از شروع درد یا اورا در فرد بروز میکنند[۱۶] ممکن است این نشانهها شامل طیف گستردهای از پدیدهها باشد[۱۷] از جمله: تغییر خلق و خو، زود رنجی، افسردگی یا سرخوشی، خستگی، ولع مصرف مواد غذایی خاص، سفتی عضلات (بخصوص عضلات گردن)، یبوست یا اسهال، و حساسیت به بو یا صدا.[۱۴] این مسئله میتواند در افراد مبتلا به میگرن همراه با علایم پیش درآمدی یا بدون این علایم بروز کند[۱۸]
مرحله پیش درآمدی
اورا پدیده عصب شناختی کانونی و گذرایی است که قبل یا در طول سردرد اتفاق میافتد.[۱۵] آنها به تدریج در طی چند دقیقه ظاهر میشوند و به طور کلی کمتر از ۶۰ دقیقه طول میکشند.[۱۹] این علایم میتوانند ماهیتا دیداری، حسی یا حرکتی باشند و بسیاری از افراد بیش از یکی از آنها را تجربه میکنند..[۲۰] عوارض دیداری رایج ترین آنهاست و بیشتر از ۹۹٪ افراد مبتلا به میگرن و خصوصاً بیش از نیمی از آنها دچار این عارضه میشوند..[۲۰] اختلالات دیداری غالباً شامل اخگربینی (قسمتی از تغییر موضعی در میدان دید که چشمک میزند.)[۱۵]این علایم نوعاً در نزدیک کانون بینایی آغاز میشوند و سپس به صورت خطهای کج و معوجی که در شکل دیوار قلعه نشان داده شده است به اطراف گسترش مییابند.[۲۰] معمولاً این خطوط سیاه و سفید هستند اما برخی از افراد خطهای رنگی هم مشاهده میکنند.[۲۰] برخی افراد قسمتی از میدان دید خود را از دست میدهند که به نابینایی یک سویه معروف است در حالیکه برخی در این شرایط تجربه تاری دید دارند.[۲۰]
مرحله درد
علایم پیش درآمدی حسی دومین نوع متداول این علایم است که حدود ۳۰-۴۰٪ افراد مبتلا به اورا آن را تجربه میکنند. .[۲۰] غالباً در یک طرف دست یا بازو خواب رفتگی احساس میشود و به بخشهایی از بینی و دهان که در همان سمت قرار دارند گسترش مییابد.[۲۰]معمولاً بعد از اینکه احساس خارش با از بین رفتن پوسیشن سنس رفع شد احساس بی حسی بروز میکند.[۲۰] سایر علایم مرحله پیش درآمد میتواند شامل: اختلالات زبانی یا گفتاری، احساس چرخش دنیا، و در موارد نادری مشکلات حرکتی باشد.[۲۰] علایم حرکتی نشان میدهند که میگرن از نوع نیمه فلج است، و این ضعف غالباً برخلاف سایر نشانههای پیش درآمدی بیش از یک ساعت طول میکشد..[۲۰] به ندرت اتفاق میافتد که نشانه پیش درآمدی با سردرد همراه نباشد،[۲۰] که آن را میگرن خاموش گویند.
از قدیم سردرد دردی است که در یک طرف سر و به صورت ضربان دار آغاز شده و از دردی ملایم به دردی شدید تبدیل میشود.[۱۹] این درد به تدریج آغاز میشود[۱۹] و با افزایش فعالیت جسمی شدت میگیرد.[۳] البته در بیش از ۴۰٪ موارد این درد میتواند در هر دو طرف سر باشد و معمولاً با گردن درد همراه است.[۲۱] دردی که در دو طرف سر وجود دارد بیشتر در افرادی رایج است که میگرن بدون علایم پیش درآمدی دارند.[۱۵] چندان رایج نیست که در ابتدا درد از پشت یا بالای سر آغاز شود..[۱۵] در بزرگسالان این درد معمولاً ۴ تا ۷۲ ساعت طول میکشد[۱۹] و در جوانان این زمان معمولاً کمتر از یک ساعت خواهد بود.[۲۲] تناوب حملهها متفاوت است، از چند بار در طول مدت زندگی گرفته تا چندین بار در هفته، یا متوسط یک بار در ماه.[۲۳][۲۴]
این درد معمولاً با حالت تهوع، استفراغ، حساسیت به نور، حساسیت به صدا، حساسیت به بو، خستگی و زودرنجی همراه است.[۱۵] در میگرن بازیلار، میگرنی که همراه با علایم عصبی مربوط به ساقه مغزی یا با نشانههای عصب شناختی در هر دو طرف بدن است,[۲۵] عوارض شایع شامل: یا احساس چرخیدن دنیا، سردرگمی، و گیجی میباشد.[۱۵]تهوع تقریباً در ۹۰٪ افراد اتفاق میافتد و استفراغ در حدود یک سوم دیده شده است. .[۲۶] بنابراین بسیاری از این افراد به دنبال جایی تاریک و خلوت هستند.[۲۶] علایم دیگر میتواند شامل: تاری دید، گرفتگی بینی، اسهال، تکرر ادرار، رنگ پریدگی، یا عرق کردن باشد. .[۲۷] تورم یا حساسیت پوست سر و همچنین سفت شدن گردن نیز میتواند اتفاق بیفتد[۲۷] در افراد سالخورده این علایم کمتر دیده میشوند.[۲۸]
پس اثر
ممکن است بعد از آنکه سردرد اصلی تمام شد عوارض میگرن برای چند روز باقی بماند؛ که به آن پس اثر میگرنی گویند. بسیاری گزارش کردهاند که در ناحیهای که میگرن بروز کرده بود احساس درد شدیدی داشتهاند، و برخی نیز گفتهاند که بعد از تمام شدن سردرد برای چند روز در فکر کردن مشکل دارند. ممکن است بیمار احساس خستگی یا "خماری" سردرد، مشکلات شناختی، عوارض گوارشی، تغییر خلق و خو، و ضعف داشته باشد. .[۲۹] طبق یک گزارش خلاصه "برخی از افراد بعد از حمله احساس طراوت و سرخوشی دارند، درحالیکه عدهای دیگر گفتهاند که احساس افسردگی وبی قراری میکنند."[۳۰]
