ابهامهای نفتی بودجه 1400
دولت به پشتوانه خود در نفت، اوراق منتشر می کند
در این راستا، مژگان خانلو –سخنگوی لایحه بودجه ۱۴۰۰– در گفت و گو با ایسنا، با بیان اینکه از ۸۴۱ هزار میلیارد تومان منابع عمومی دولت، ۳۷۱ هزار میلیارد تومان در درآمد عمومی، ۲۲۵ هزار میلیارد تومان در واگذاری دارایی سرمایه ای و ۲۹۸ هزار میلیارد واگذاری دارایی های مالی دیده شده است، اظهار کرد: در بخش مالی ۷۰ هزار میلیارد تومان از محل پیش فروش داخلی نفت یا انتشار اوراق پیش بینی شده است.وی ادامه داد: در جزء ٢ بند ب تبصره ١ به دولت اجازه داده شده است نسبت به پیش فروش نفت با اولویت پیش فروش داخلی یا انتشار اوراق مالی اسلامی اقدام کند. این منبع ممکن است پیش فروش نفت و سلف ارزی باشد یا می تواند در قالب انتشار اوراق اسلامی تامین شود اما به طور کلی تا کنون هم سلف موازی منتشر شده است. این فرایند معمولا در بورس انرژی انجام می شود. برای مثال شرکت نفت هم به عنوان یک شرکت دولتی از طریق نسبت به انتشار اوراق مالی اقدام می کند.به گفته وی بر اساس لایحه بودجه سال ۱۴۰۰ نیز یا پیش فروش داخلی نفت به پشتوانه نفت، یا اوراق سلف نفتی در بورس انرژی یا اوراق مالی منتشر می شود.خانلو با تاکید بر اینکه طرح فروش اوراق نفتی به پشتوانه نفت صورت می گیرد، ابراز کرد: قرار است همانطور که شرکت نفت به عنوان شرکت دولتی برای تامین مالی خود به پشتوانه ۱۴.۵ درصد سهم نفتی خود اوراق منتشر می کند، دولت هم به پشتوانه سهم خود اوراق منتشر کند.وی درمورد میزان اوراق نفتی منتشر شده در سال های گذشته توضیح داد: در سنوات گذشته نیز به استناد قوانین بودجه سنواتی و با استفاده از ظرفیت بورس انرژی، دولت نسبت به تامین مالی از طریق انتشار اوراق سلف موازی اقدام کرده است.
تعهد دولت در بازخرید اوراق ابهام دارد
در این راستا، مرتضی دلخوش کارشناس اقتصادی نیز در گفت و گو با ایسنا، با اشاره به پیش بینی ۷۰ هزار میلیارد تومان پیش فروش نفت یا انتشار اوراق اسلامی در لایحه بودجه ، اظهار کرد: دولت فعلی با این پیش بینی، تعهد خود را به دولت بعدی انتقال می دهد. درواقع پول را دولت فعلی می گیرد و تامین مالی می کند و تعهد بازخرید برای دولت بعدی است؛ به همین دلیل ممکن است مجلس با این رقم موافقت نکند.
وی با بیان اینکه دولت در لایحه بودجه فروش ۲.۳ میلیون بشکه نفت در روز را پیش بینی کرده است، اظهار کرد: فکر می کنم دولت پیش بینی کرده تحریم های نفتی درحال برطرف شدن است و ایران می تواند ۲.۳ میلیون بشکه در روز نفت بفروشد و از محل فروش نفت می تواند این تعهد را جبران کند. البته در این بین مسائل فنی نیز مطرح است و اینکه آیا ایران می تواند در صورت برداشته شدن تحریم ها روزانه بیش از دو میلیون بشکه نفت به فروش برساند؟این کارشناس اقتصادی با تاکید بر اینکه در همه کشورهای دنیا، فروش اوراق و تعهد مالی مرسوم است، گفت: این موضوع مهم است که آیا دولت می تواند در موعد مقرر، اوراق را بازخرید کند یا خیر. این موضوع درحال حاضر در لایحه بودجه ١٤٠٠ ابهام دارد. اگر تحریم ها برداشته نشود و دولت نتواند در زمان سررسید، اوراق را بازخرید کند، باید از بانک مرکزی تقاضای نقدینگی کند که این فرایند منجر به تورم می شود و درواقع دولت آتی باید ضمن هزینه های خود، تعهدات دولت فعلی را هم انجام دهد.