بلیت نیویورک ظریف، اوکی شد
مهدی دل روشن
هر چه به ضرب الاجل دستیابی به توافق جامع نهایی در اولین ماه تابستان ۹۴ نزدیک می شویم، چانهزنیهای دیپلماتیک هم گرم تر می شود؛ تیم مذاکره کننده هسته ای شامل، عراقچی، تخت روانچی و همکاران در اولین روزها از دومین ماه بهار خود را به وین رسانده بودند تا رودرروی هلگا اشمید و شرکا، نوشتن نُتهای سمفونی توافق را شروع کنند. از دوم اردیبهشت ماه، رسماً کار نگارش متن برجام (برنامه جامع اقدام مشترک) کلید خورد و قرار است تا کمتر از دو ماه دیگر، توافقنامه نهایی آماده امضا کردن شود.از طرف دیگر، روز چهارشنبه خبر رسید که وزیر خارجه آمریکا، جان کری به ظریف تلفن زده تا قرار و مدار یک دیدار دیپلماتیک در نیوریورک را با همتای ایرانی اش بگذارد. البته دور از انتظار نیست که شاید کری که نشان داده عاشق خرید کردن و سوغاتی های متفاوت است، در این دم دم های رفتن ظریف به آمریکا از او خواسته باشد تا یک سوغاتی درست و درمان برایش ببرد؛ مثلا چیزی مثل گز که سوغاتی شهر ظریف یعنی اصفهان است. در این محدودیت هایی که وجود دارد و دست جان کری از بازار تجریش و بازار اصفهان کوتاه است، یک بسته گز اصیل و سنتی کلی می تواند کام آقای «جان» را شیرین کند.برگردیم به میتینگی که قرار است روز یکشنبه در شهر ملل، نیویورک برگزار شود و برنامه ای هم برای سخنرانی رئیس دستگاه دیپلماسی ایران تدارک دیده شده است؛ گویا قرار است تا محمد جواد ظریف و همکارانش در میتینگ بازنگری معاهده NPT که در سازمان ملل برگزار میشود، شرکت کنند. این همان معاهده ای است که از زمان مذاکرات لوزان ۲ ، بحث آن در ایران، داغِ داغ شده است. معاهده ای که پیشتر نیز ایران بهصورت داوطلبانه آن را پذیرفته بود اما بهخاطر بدقولی غربیها، حرفش را پس گرفت.آن طور که از این ور و آن ور شنیده شده، وزرای خارجه ایران و باشگاه ۱+۵ قول و قرار یک دیدار دیپلماتیک را در آمریکا گذاشته اند تا شاید اندکی مانده به ضرب الاجل ۱۱ تیرماه، گره از کار توافق نهایی بگشایند.چهارشنبه، کیلومترها دورتر از وین اتریش، مرضیه افخم که آخرین روزهای سخنگویی دستگاه دیپلماسی کشور را می گذراند، فیس تو فیس با خبرنگاران جلسه داشت و از همان عمارت قدیمی وزارت خارجه برنامه تیم ایرانی در وین را اینگونه تشریح کرد: « تیم مذاکره کننده هستهای در سطح معاونان و کارشناسان عازم وین شدند و مذاکرات تا روز جمعه پیش بینی شده و امروز و فردا مذاکره با معاون فدریکا موگرینی است و پس از آن مذاکرات در سطح ۱+۵ انجام میشود.»
خانم سخنگو که کم کم آماده می شود تا چمدانش را ببندد و بهعنوان سفیر ایران راهی آن سوی مرزها شود، با هدایت دیالوگش با خبرنگاران به سمت موضوع شماره یک جلسات وین، این طور توضیح داد: « بحث تحریمها در صدر موضوعاتی است که قرار است راجع به آن صحبت شود. کار تیم از این پس کار فشرده و حساسی است هم در زمانبندی باقیمانده و هم به دلیل اهمیت موضوعات.»
عراقچی اما که در این روزهای بهاری ۹۴، خود را به وین خوش آب و هوا رسانده در همان دقایق اولیه حضورش در شهر سمفونی، ساز ناکوک کنگره آمریکا را مورد انتقاد قرار داد و نسبت به فرجامِ «برجام»، بهخاطر چوب لای چرخ گذاشتن سناتورها، با گفتن این کلمات واکنش نشان داد: « از نظر ما کاملاً مشخص و مسلم است آن روز که توافق میکنیم، توافقات ما اجرایی خواهد شد و در آن روز همه تحریمهای اقتصادی و مالی قطعاً باید لغو شود.» این جملات درست حرف های سناتورهایی را نشانه رفته که ادعا می کنند، قرار نیست تحریم ها بلافاصله بعد از توافق، برداشته شوند. دوباره به آمریکا برویم، اما اینبار واشنگتن؛ در روزهای بعد از بیانیه لوزان ، برخی از کنگره چی ها، طرحی را ارائه کردند که در جریان باشند که توافقنامه نهایی، چه چیزهایی در دل خود دارد؛ دست آخر هم باراک اوباما، زرنگی کرد و تا حدودی آنها را بازی داد! حالا بر اساس طرحی که نامش را «مرور توافق هسته ای با ایران» کنگره چی ها که دلواپس توافق هسته ای با ایران هستند، بازی داده می شوند! حالا اینکه اوباما، چگونه آنها را بازی می دهد، ایهامی است که فقط حافظ شیرازی از آن، اطلاع دارد!
کنگره چی های دلواپس و در رأس آنها، جمهوریخواهان که حسابی از دست اوباما کلافه شدهاند، فهمیده اند که حداقل وزیر خارجه ایران، قوانین یانکیها را بهتر از آنها می داند و حالا که حساب کار دستشان آمده، زوم کرده اند روی مطلع شدن از مفاد توافق؛ اما چه کسی است که نداند سناتورها و نمایندگان آمریکا، اگر خودشان را هم بکشند، قدرتشان در تاریخ به پای آقای «پرزیدنت» نمی رسد!
از طرف دیگر، جمهوریخواهان از یک چیزی حسابی می ترسند؛ آنها می دانند که کمتر از یکسال مانده به انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۶، اگر توافق نهایی هسته ای با ایران، امضا شود آن وقت این کار مثل یک پرتاب سه امتیازی مایکل جردن در لیگ NBA، ورق را به سود دموکرات ها بر میگرداند و شانس اینکه مستأجر جدید کاخ سفید شوند را حداقل تا چهار سال دیگر، از دست می دهند. یک چیز دیگر هم هست که هم من و هم شما از آن خبر داریم؛ جمهوریخواهان دلواپس این هستند که افتخار دستیابی به یک توافق بزرگ بعد از یک دهه گفتوگو با ایران در تاریخ ایالات متحده به نام دموکرات ها ثبت شود؛ همان هایی که سفت و محکم پای کارهای جورج دبلیو بوش ایستادند و مُهر تأیید زدند بر محور شرارت نامیدن ایران! با این وضعیت، انگار خودشان هم فهمیدهاند که بدجوری قافیه را باختهاند!
البته تیم ایرانی و در رأس آنها، مرد شماره یک دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران آنقدر باهوش هستند که اسیر دعواهای یانکی ها نشوند؛ این را می توان از هدایت ماشین گفتوگوها توسط ظریف به ایستگاه شورای امنیت سازمان ملل متوجه شد؛ جایی که قرار است در آنجا ، پایان تحریم ها اتفاق بیفتد نه ساختمان کنگره! همان کنگره ای که آنقدر آسیب پذیر است که یک هلیکوپتر به راحتی تمام با نقض منطقه پرواز ممنوع ، وسط محوطه آن روی زمین مینشیند! این یعنی امنیت به سبک کنگره چیهای دلواپس! به هر حال باید منتظر بنشینیم و ببینیم که وزیر خارجه ایران در شهری که هرگز نمیخوابد، چگونه رویای برداشته شدن تحریم ها را تعبیر خواهد کرد. شاید در همین نیویورک، نشانههایی زیر پوستی از «بازی» ظریف در «زمین» آمریکا را دریافت کنیم. امیدواریم.
خانم سخنگو که کم کم آماده می شود تا چمدانش را ببندد و بهعنوان سفیر ایران راهی آن سوی مرزها شود، با هدایت دیالوگش با خبرنگاران به سمت موضوع شماره یک جلسات وین، این طور توضیح داد: « بحث تحریمها در صدر موضوعاتی است که قرار است راجع به آن صحبت شود. کار تیم از این پس کار فشرده و حساسی است هم در زمانبندی باقیمانده و هم به دلیل اهمیت موضوعات.»
عراقچی اما که در این روزهای بهاری ۹۴، خود را به وین خوش آب و هوا رسانده در همان دقایق اولیه حضورش در شهر سمفونی، ساز ناکوک کنگره آمریکا را مورد انتقاد قرار داد و نسبت به فرجامِ «برجام»، بهخاطر چوب لای چرخ گذاشتن سناتورها، با گفتن این کلمات واکنش نشان داد: « از نظر ما کاملاً مشخص و مسلم است آن روز که توافق میکنیم، توافقات ما اجرایی خواهد شد و در آن روز همه تحریمهای اقتصادی و مالی قطعاً باید لغو شود.» این جملات درست حرف های سناتورهایی را نشانه رفته که ادعا می کنند، قرار نیست تحریم ها بلافاصله بعد از توافق، برداشته شوند. دوباره به آمریکا برویم، اما اینبار واشنگتن؛ در روزهای بعد از بیانیه لوزان ، برخی از کنگره چی ها، طرحی را ارائه کردند که در جریان باشند که توافقنامه نهایی، چه چیزهایی در دل خود دارد؛ دست آخر هم باراک اوباما، زرنگی کرد و تا حدودی آنها را بازی داد! حالا بر اساس طرحی که نامش را «مرور توافق هسته ای با ایران» کنگره چی ها که دلواپس توافق هسته ای با ایران هستند، بازی داده می شوند! حالا اینکه اوباما، چگونه آنها را بازی می دهد، ایهامی است که فقط حافظ شیرازی از آن، اطلاع دارد!
کنگره چی های دلواپس و در رأس آنها، جمهوریخواهان که حسابی از دست اوباما کلافه شدهاند، فهمیده اند که حداقل وزیر خارجه ایران، قوانین یانکیها را بهتر از آنها می داند و حالا که حساب کار دستشان آمده، زوم کرده اند روی مطلع شدن از مفاد توافق؛ اما چه کسی است که نداند سناتورها و نمایندگان آمریکا، اگر خودشان را هم بکشند، قدرتشان در تاریخ به پای آقای «پرزیدنت» نمی رسد!
از طرف دیگر، جمهوریخواهان از یک چیزی حسابی می ترسند؛ آنها می دانند که کمتر از یکسال مانده به انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۶، اگر توافق نهایی هسته ای با ایران، امضا شود آن وقت این کار مثل یک پرتاب سه امتیازی مایکل جردن در لیگ NBA، ورق را به سود دموکرات ها بر میگرداند و شانس اینکه مستأجر جدید کاخ سفید شوند را حداقل تا چهار سال دیگر، از دست می دهند. یک چیز دیگر هم هست که هم من و هم شما از آن خبر داریم؛ جمهوریخواهان دلواپس این هستند که افتخار دستیابی به یک توافق بزرگ بعد از یک دهه گفتوگو با ایران در تاریخ ایالات متحده به نام دموکرات ها ثبت شود؛ همان هایی که سفت و محکم پای کارهای جورج دبلیو بوش ایستادند و مُهر تأیید زدند بر محور شرارت نامیدن ایران! با این وضعیت، انگار خودشان هم فهمیدهاند که بدجوری قافیه را باختهاند!
البته تیم ایرانی و در رأس آنها، مرد شماره یک دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران آنقدر باهوش هستند که اسیر دعواهای یانکی ها نشوند؛ این را می توان از هدایت ماشین گفتوگوها توسط ظریف به ایستگاه شورای امنیت سازمان ملل متوجه شد؛ جایی که قرار است در آنجا ، پایان تحریم ها اتفاق بیفتد نه ساختمان کنگره! همان کنگره ای که آنقدر آسیب پذیر است که یک هلیکوپتر به راحتی تمام با نقض منطقه پرواز ممنوع ، وسط محوطه آن روی زمین مینشیند! این یعنی امنیت به سبک کنگره چیهای دلواپس! به هر حال باید منتظر بنشینیم و ببینیم که وزیر خارجه ایران در شهری که هرگز نمیخوابد، چگونه رویای برداشته شدن تحریم ها را تعبیر خواهد کرد. شاید در همین نیویورک، نشانههایی زیر پوستی از «بازی» ظریف در «زمین» آمریکا را دریافت کنیم. امیدواریم.