مسافری که از ژاپن به ایران می آید

ساعت 24-تهران روزهای‌ آینده مسافری از ژاپن دارد. وزیر خارجه ژاپن مسافر سه‌روزه تهران است که علاوه بر انجام مذاکرات، شرایط را برای سفر نخست‌وزیر کشورش نیز آماده می‌کند. «فومیو کیشیدا»، وزیر امور خارجه ژاپن، در مورد این سفر گفته: «ژاپن و ایران مذاکرات سه‌روزه‌ای را از دوشنبه در تهران آغاز خواهند کرد تا بر سر انعقاد پیمان سرمایه‌گذاری دوجانبه که تلاشی با هدف استفاده از ظرفیت‌های تجاری بازار ایران برای شرکت‌های ژاپن است، به نتیجه برسند».

div align="justify">تهران روزهاي‌ آينده مسافري از ژاپن دارد. وزير خارجه ژاپن مسافر سه‌روزه تهران است كه علاوه بر انجام مذاكرات، شرايط را براي سفر نخست‌وزير كشورش نيز آماده مي‌كند. «فومیو کیشیدا»، وزیر امور خارجه ژاپن، در مورد اين سفر گفته: «ژاپن و ایران مذاکرات سه‌روزه‌ای را از دوشنبه در تهران آغاز خواهند کرد تا بر سر انعقاد پیمان سرمایه‌گذاری دوجانبه که تلاشی با هدف استفاده از ظرفیت‌های تجاری بازار ایران برای شرکت‌های ژاپن است، به نتیجه برسند». کیشیدا آبان‌ماه سال ٩٢ و قبل از توافق ژنو نيز به تهران سفر کرده بود. به گزارش فارس، کیشیدا را رؤسای ٢٠ شرکت خصوصی در زمینه بازرگانی، فنی- مهندسی، پزشکی و انرژی همراهی خواهند کرد.
به گفته مقام‌های ژاپنی و به نقل از روزنامه «ژاپن‌تایمز»، این اقدامات ژاپن بخشی از برنامه‌های دولت این کشور برای همراهی با ایالات متحده و اروپا در برداشتن تحریم‌های اقتصادی ایران بعد از توافق دیپلماتیک با تهران بر سر برنامه هسته‌ای در وين است. مقام‌های ژاپنی اظهار اميدواري مي‌كنند كه فرصت برداشته‌شدن تحریم‌های اقتصادی ایران، بتواند به شرکت‌های داخلی این کشور کمک کند تا در ایران ثروتمند نفتی با جمعیتی بالغ بر ۷۸ میلیون نفر فعالیت داشته و صادرات خودرو و مشارکت در توسعه میادین نفتی خود را افزایش دهند. براساس آنچه منابع دولتی ژاپن اعلام کرده‌اند، دیدار وزیر امور خارجه ژاپن، «فومیو کیشیدا»، از ایران قرار است در راستای ایجاد کمیته‌ای در ارتباط با توسعه انرژی و زیرساخت و دیگر مسائل اقتصادی برگزار شود. «یوشیهیده سوگا»، از مقامات ارشد دولت ژاپن، در کنفرانسی خبری گفت: «ایران دارای منابع طبیعی است. ما تمایل داریم قدم‌های مناسبی برداریم تا از کشورهای دیگر عقب نیفتیم». روزنامه ژاپن‌تایمز به نقل از منابع دولتی ژاپن می‌نویسد که دولت ژاپن، کیشیدا را برای ملاقات با همتایش، محمدجواد ظریف، به تهران می‌فرستد تا کمیته مشترکی را برای مذاکره بر سر مسائلی چون مالی، ساختن زیرساخت و توسعه منابع طبیعی و انرژی ایجاد کند. به گفته‌ منابع ژاپنی، ایران نیز که به افزایش سرمایه‌گذاری شرکت‌های ژاپنی برای بازسازی اقتصاد تحت‌تأثیر تحریم‌های اقتصادی علاقه‌مند است نیز، تمایلش برای ایجاد چنین کمیته‌ای را اعلام کرده ‌است.
وزارت امور خارجه ژاپن گفت در مذاکراتی که قرار است از روز دوشنبه بین ایران و ژاپن آغاز شود، نماینده ژاپن «ماساکی کانای»، مدیر بخش خاورمیانه دوم دفتر امور آفریقایی خاورمیانه‌ای وزارت امور خارجه ژاپن و نماینده ایران، «احمد جمالی»، معاون وزیر و رئیس کل سازمان سرمایه‌گذاری و کمک‌های اقتصادی و فنی ایران حضور خواهند داشت. دولت ژاپن همچنین قصد دارد «کینتارو سونورا»، معاون پارلمانی وزیر امور خارجه ژاپن، را برای سرعت‌بخشیدن به مذاکرات پیرامون پیمان سرمایه‌گذاری و کارکردن روی موضوع کمیته مشترک به تهران بفرستد.
ژاپنی‌ها به‌دنبال افزایش سهم تجاری‌ در ایران
بعد از انجام‌شدن توافق در تیرماه سال جاری، «دایشیرو یاماگیوا»، معاون ارشد وزارت اقتصاد، تجارت و صنعت، از ایران بازديد کرد و گفت‌وگوهایی با مقام‌های ایرانی از جمله «بیژن نامدارزنگنه»، وزیر نفت، داشت. حدود دو ماه پیش بود که مذاکرات نفتی ایران با ۲۸ شرکت ژاپنی شامل ۱۸ شرکت نفتی و ۱۰ بانک و مؤسسه مالی انجام شد. به گزارش خبرآنلاین، در جریان این دیدارها، وزیر نفت ایران و «دایشیرو یاماگیوا»، معاون وزیر اقتصاد، تجارت و صنعت ژاپن درباره راهکارهای ازسرگیری و توسعه همکاری‌های اقتصادی و تجاری بین دو کشور در دوران بعد از تحریم گفت‌وگو کردند. زنگنه مذاکره با ژاپنی‌ها را مفید و سازنده ارزیابی کرد و گفت: «امیدواریم با لغو تحریم‌ها، آینده خوبی در روابط دو کشور شکل بگیرد». در این نشست دایشیرو یاماگیوا نیز افق روشن همکاری‌های اقتصادی تهران - توکیو را روشن توصیف کرد و گفت: «توسعه همکاری با ایران در اولویت همکاری‌های بین‌المللی ژاپن قرار دارد». او که در جریان یک نشست خبری با خبرنگاران سخن می‌گفت، افزود: «ژاپن و ایران امروز افزون بر صنایع نفت و گاز، در زمینه‌های منابع طبیعی، انرژی، برق و حتی انتقال فناوری گفت‌وگو کردند». او افزود: «به‌دنبال توافق جامع هسته‌ای تهران با کشورهای گروه ١+٥ در وین، دولت ژاپن و ٢١ شرکت ژاپنی برای ملاقات با مقام‌های ایرانی در حوزه‌های مختلف اقتصادی، صنعتی و انرژی سفر به تهران را برنامه‌ریزی کردند و این نشان از بهبود روابط دو طرف در آینده دارد». نکته قابل‌توجه این است که او در پایان با اشاره به حضور ۲۱ شرکت برای همکاری با ایران از تمایل هزار شرکت ژاپنی برای حضور در تهران سخن گفت.
چین اصلی‌ترین رقیب ژاپن در ایران
با درنظرگرفتن این نکته که سهم ژاپن از تجارت خارجی ایران از سال ۱۳۸۰ تا ۱۳۹۳، از ۳.۶۲درصد به ۰.۳۱درصد کاهش پیدا کرده‌ و این سهم برای چین در همین مدت از ۴.۶درصد به رقم چشمگیر ۲۵درصد افزایش پیدا کرده ‌است، می‌توان چین را اصلی‌ترین رقیب خارجی‌ها و ژاپن در ایران در نظر گرفت. با دردست‌داشتن بیش از یک‌چهارم از سهم تجارت خارجی ایران، بی‌شک چین شریک اول تجاری ایران به حساب می‌آید. به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، بیژن زنگنه، وزیر نفت، در گفت‌وگویی با خبرنگاران در اوایل سال جاری با بیان اینکه برخلاف بسیاری از کشورهای آسیایی همچون ژاپن، تقاضای سالانه برای خرید نفت از سوی کشور چین رو به افزایش است، تأکید کرد: «این در حالی است که در بسیاری از کشورهای آسیایی تقاضای سالانه برای خرید نفت ثابت مانده ‌است و ازاین‌رو چین کماکان یکی از شریکان راهبردی نفت ایران باقی می‌ماند». زنگنه تأکید می‌کند که در شرایط کنونی چین یکی از شریکان راهبردی نفتی ایران و حتی بزرگ‌ترین خریدار طلای سیاه کشور است. او می‌افزاید: «چین در وضعیت تحریم نیز همکاری خوبی با ما داشته و بزرگ‌ترین برداشت‌کننده نفت ایران بوده ‌است». اما زنگنه می‌گوید: «حتی با لغو کامل تحریم‌ها، چین باز هم به بزرگ‌ترین خریدار نفت ایران بدل می‌شود و به هیچ وجه قصد حذف چینی‌ها از بازار نفت و صنعت نفت کشور را نداریم».
ایران و ژاپن، از جاده ابریشم تا امروز
در روابط ایران و ژاپن همواره جنبه‌های اقتصادی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار بوده‌ است. دلیل این مسئله را می‌توان فرصت‌هایی دانست که دو طرف از نظر اقتصادی برای هم ایجاد می‌کنند. همواره ژاپن به ایران به‌عنوان بازاری برای فروش کالاهای خود می‌نگریسته ‌است و این در حالی است که ایران به‌خاطر غنای منابع طبیعی خود، بازار خوبی برای فروش نفت در ژاپن دارد. روابط اقتصادی ایران و ژاپن به ارتباط دوستانه این دو کشور از طریق جاده ابریشم باز می‌گردد. دولت ژاپن پس از اقدام به تأسیس یک نمایندگی بازرگانی در ایران، تمایل خود را برای برقراری روابط سیاسی ابراز و ایران از این اقدام استقبال کرد. روابط دیپلماتیک ایران و ژاپن در سال ۱۳۰۸ (۱۹۲۹) با بستن قرارداد دوستی آغاز شد. پس از این اقدام و امضای پیمان‌نامه بین دو کشور، سفارت ایران در توکیو در سال ۱۳۰۹ (۱۹۳۰) تأسیس شد.
قطع‌‌شدن روابط ایران و ژاپن با وقوع جنگ‌جهانی دوم اتفاق افتاد. ایران در اسفند ۱۳۲۳ به ژاپن اعلان جنگ کرد. از آنجایی که این اعلان جنگ در پی فشارهای بریتانیا و اتحاد جماهیر شوروی بود، خصومتی بین دو کشور وجود نداشت و جنگی میان دو کشور رخ نداد. پس از امضای عهدنامه صلح با ژاپن توسط ایران، سفارت‌‌های ایران و ژاپن در تهران و توکیو پس از ۹ سال بازگشایی شدند. از آن زمان تا به امروز روابط سیاسی این دو کشور در حال گسترش بوده و مبادلات تجاری ایران و ژاپن بعد از انقلاب اسلامی رشد بسیار چشمگیری داشته‌ است.
در گفت‌وگویی که ماهنامه «تجارت فردا» با عباس عراقچی داشت، او گفت اگرچه توکیو از متحدان واشنگتن است و طبیعتا در راستای مجموعه سیاست تمامی کشورهای غربی و آمریکا حرکت می‌کند، اما در چارچوب روابطی که با ایران دارد، کاملا دوستانه و با احترام و با تکیه بر منافع متقابل پیش می‌رود. عراقچی كه پيش از اين سفير ايران در ژاپن بود، در ادامه می‌گوید: «نیاز ژاپن به انرژی یک نیاز غیرقابل‌انکار است و ایران به‌عنوان یک تأمین‌کننده مطمئن و قابل‌اتکا در خاورمیانه می‌تواند این نیاز را برآورده کند. ژاپن و کشورهای شرق آسیا در شرایط حساس منطقه نمی‌توانند ایران را نادیده بگیرند». تجارت فردا در همين زمينه نوشت: «ژاپنی‌ها میزان خرید نفت روزانه‌شان از ایران را به بیش از ۱۶۳ هزار بشکه افزایش دادند و با این اقدام امکان گشایش در روابط اقتصادی تهران و توکیو را قوت بخشیدند».
به گزارش «صدای اقتصاد»، رئیس سازمان توسعه تجارت در دیدار با هیأت تجاری ژاپنی با اشاره به کاهش ١٠ درصدی حجم تجارت ایران و ژاپن در چند سال گذشته، گفت: «اما اکنون شرایط کشور متفاوت است و سرمایه‌گذاران ژاپنی می‌توانند در زمینه‌های مختلف در ایران سرمایه‌گذاری کنند».
آبه به ایران می‌آید
به نظر می‌رسد با برداشته‌شدن تحریم‌های ایران، رقابت خارجی‌ها برای حضور در بازار ایران افزایش پیدا می‌کند. ژاپن به عنوان کشوری که از نظر منابع ضعیف است، به‌دنبال تأمین‌کردن نفت خام و گاز طبیعی از ایران است. البته لازم به ذکر است که ژاپن برای رسیدن به این هدف فقط به‌دنبال سرمایه‌گذاری در ایران نیست. در همین راستا، به گزارش باشگاه خبرنگاران، فومیو کیشیدا سه‌شنبه نیز در دوحه با «خالد العطیه»، همتای قطری خود درباره تقویت همکاری‌های دو کشور بر سر موضوعات انرژی، نفت و گاز تبادل نظر می‌کند. «شینزو آبه»، نخست‌وزیر ژاپن، نیز در تدارک سفری به پنج کشور آسیای مرکزی، قزاقستان، ازبکستان، قرقیزستان، تاجیکستان و ترکمنستان برای اوایل آبان است. در این سفر قرار است منابع طبیعی ژاپن در شرایطی که چین نفوذ خود را در منطقه افزایش می‌دهد، موردبررسی قرار گیرد.
آبه‌نامیکس در بوته آزمايش
حدود دو ماه پیش روزنامه گاردین در گزارشی نوشت که اقتصاد ژاپن به دلیل ضعف در مصرف داخلی و سرعت کند صادرات، سختی‌هایی را تحمل می‌کند. براساس این گزارش و با وجود برنامه‌های محرک اقتصادی نخست‌وزیر آبه، اقتصاد ژاپن ۰.۴ درصد نزول داشته است و این بار بر شانه‌های اقتصاد سوم جهان سنگینی می‌کند. سیاست‌های اقتصادی شینزو آبه که به «آبه نامیکس» معروف است بر سه محور اصلی محرک‌های مالی، تسهیل سیاست‌های پولی و اصلاح ساختاری استوار است. او می‌خواهد از طریق ارتقای تقاضای داخلی، افزایش رشد تولید ناخالص داخلی و حفظ نرخ تورم در سطح دو درصد به اهداف اقتصادی خود برسد. بنا بر گزارش فایننشال‌تایمز، آبه‌نامیکس را باید به‌عنوان طرحی بلندمدت نگریست و پیشرفت‌های زیادی در این مدت رخ داده ‌است. به گفته فایننشال‌تایمز، سیاست‌های آبه در دو محور اول پیشرفت خوبی داشته است اما پیشرفت در محور سوم یعنی اصلاحات ساختاری هنوز جای سؤال دارد. اقتصاد ژاپن درحال‌حاضر از نظر تولید ناخالص داخلی سومین اقتصاد جهان و از نظر برابری قدرت خرید، چهارمین اقتصاد جهان محسوب می‌شود.
تعیین تکلیف دارایی‌های بلوکه‌شده ایران در ژاپن
یکی از مباحث مهمی که گفته می‌شود در این مذاکرات درباره آن بحث خواهد شد بحث وصول‌شدن پول‌های دریافتی از درآمدهای نفتی بلوکه‌شده در ژاپن است. بحث بازگرداندن پول‌های ایران در ژاپن ممکن است در دیدار وزرای خارجه ژاپن و ایران مطرح شود یا به دیدار احتمالی نخست‌وزیر ژاپن از ایران موکول شود. به گفته وزارت دارایی ژاپن در ۱۱ آذر ۱۳۹۲، کل مبلغ ذخیره‌شده در این کشور ۴.۷ میلیارد دلار است. توکیو از واردکنندگان سنتی نفت ایران است. براساس گزارش‌های رویترز، چهار مشتری اصلی نفت ایران را چین، هند، کره‌جنوبی و ژاپن تشکیل می‌دهند که در مجموع در نیمه اول سال ۲۰۱۴، ميزان ۱.۲ میلیون بشکه در روز از ایران واردات نفت داشتند.

اشتراک‌گذاری:

لینک کوتاه: