سکا ن اقتصاد در دست کدام اندیشه است

کشتی اقتصاد ایران در همین امروز کاستی ها و کژی های قابل اعتنایی دارد که استحکام لازم و کافی به آن نمی دهد تا در دریای خروشان جهان اقتصاد ثبات داشته باشد و این مقوله از چشم آگاهان و کارشناسان دور نیست . پیامد این کاستی و کژی ها در اقتصاد کلان، رشد کم شتاب و پر فراز و فرود و حتی منفی تولید ناخالص داخلی در سالهای اخیر است. کاهش بنیه ایجاد اشتغال پایداروضعف شدید سرمایه گذاری ملی از دیگر پیامدهای نارسایی های اقتصاد ایران در سطح کلان است. این کاستی ها در سطح فعالیت بنگاهها نیز به چشم می آید.گلایه های پرشمار صاحبان بنگاهها از شرایط کسب و کا ر که هرروز در رسانه ها منتشر می شود نشانه ای از موقعیت نامناسب بنگاه ها است.. کاهش قدرت خرید شهروندان و کاهش رشد رفاه مادی ایرانیان نیز به روشنی دیده می شود.شعله امیدهای نخستین پدیدارشده در میان شهروندان بر اثر روی کارآمدن دولت جدید از تابستان 1392 نیز کم فروغ شده است. در حالی که گفت وگو با غرب روزنه هایی برای ورود سرمایه به ایران گشوده بود این راهها نیز دیگر هموار نیستند. در این وضع است که دولت حسن روحانی در برابر یکی از پیچیده ترین شرایط اقتصادی قرار گرفته و نمی داند کدام راه را باید برگزیند. در روزگاری که سرمایه نایاب است تا راه رشدهای بالارا صاف کند ودر حالی که چشم انداز روشنی پیش دیدگان صاحبان سرمایه قرار ندارد دولت با ارایه یک تحلیل توجه شهروندان و نخبگان را برای عبور از رکود را به خود جلب کرده است. سخنان دکتر مسعود نیلی مشاور ارشد رییس جمهور در تلویزیون که تلاش می کرد همان مسایل موجود در بیانیه تحلیلی را کالبد شکافی کند یک پرسش در میان آگاهان و علاقمندان به اقتصاد سیاسی ایران را ایجاد کرده است: سکان اقتصاد ایران در دست کیست و کدام اندیشه اقتصادی است که برای دولت تظریه می دهد؟واقعیت این است که رییس کل بانک مرکزی ایران ، وزیر اقتصاد و معاونت برنامه ریزی رییس جمهور که در دولتهای سازندگی و اصلاحات 3 فرمانده اقتصاد بودند در دولت یازدهم تجربه و دانش اقتصادی فوق العاده ای برای فرماندهی عالی ندارند. ولی الله سیف تحصیلکرده حسابداری است و سابقه او در بانکداری تجاری خلاصه می شود ، محمد باقر نوبخت با اقتصاد بیشتر از طریق حضور در مجلس قانونگذاری آشنا شده است و علی طیب نیا نیز پیش از حضور در وزارت اقتصاد فعالیتهای پژوهشی داشته است. دراین شرایط است که به نظر می رسد سکان اقتصاد ایران در خارج از کابینه دردست کس دیگری است که دانش آموخته اقتصاد است وسابقه طولانی در برنامه ریزی دارد. حضور مسعود نیلی در سمت مشاورت با بودن محمد علی نجفی در منصبمشاور و سازمانده هماهنگی اقتصادی و همچنین اسحاق جهانگیری در مقام معاون اول رییس جمهور که سابقه همکاری با دونفر یادشده را دارد این گمانه را که مرکز فرماندهی اقتصا در اختیار 3نفر اصلی نیست تقویت می کند. فعالان اقتصادی و علاقمندان به اقتصاد سیاسی و به ویژه شهروندان حق دارند بدانند چه کسی با کدام اندیشه و تفکر و پیشینه سکان اقتصاد را در اختیار دارد. شاید افرادی که در این نوشته نامشان آمد و همچنین طرفداران دولت بگویند این موضوع چه اهمیتی دارد و تاکید کنند که در درون دولت تصمیم ها به صورت جمعی اتخاذ می شود، اما این ساده کردن یک مساله مهم است . واقعیت این است که اندیشه و برنامه مشاور ارشد اقتصاد رییس جمهور اگر تغییر نکرده باشد همان است که در قانون برنامه سوم جلوه کرد و بعدها در استراتژی توسعه صنعتی نمود پیداکرد. آیا جامعه ایران در حال حاضر آمادگی دارد اقتصادی با ماهیت برنامه سوم و استراتژی توسعه صنعتی راکه روح آن آزادسازی کامل است را بپذیرد؟ اگر چنین است آیا رییس جمهور ایران آمادگکی کافی برای پذیرفتن پیامدهای این آزاد سازی را دارد؟ به نظر می رسد با وجود وزیرانی مانند نعمت زاده ،ربیعی ، و حتی طیب نیا آزاد سازی اقتصاد کار دشواری است.به این ترتیب و در غیاب انسجام اندیشه ای واحد احتمال تلاطم در استراتژی و تاکتیکها افزایش می یابد. حق مردم است بدانند چه کسی با کدام اندیشه می خواهد کشتی اقتصاد ایران را فرماندهی کند تا انها نیز باهمان اندیشه برای خود برنامه ریزی کنند.

اشتراک‌گذاری:

لینک کوتاه: