دبی جدید یا صادرکننده بزرگ گاز به اروپا
اصلاحات اقتصادی به رغم دشواریها
به رغم تمامی دشواریها، دولت اقلیم کردستان اصلاحات بسیار گسترده ای را در جهت نوگرایی اقتصاد خود آغاز کرده است. برای افزایش شفافیت در بخش صنایع نفت و گاز، دولت این اقلیم از شرکت معروف حسابرسی و کنترل مدیریت آمریکایی "دیلوآت" برای همکاری و مشاوره دعوت کرده است. تولید، صادرات و درآمدهای نفتی همانند کشورهای پیشرفته جهان برای شفافیت بیشتر، تحت کنترل بوده است.دولت اقلیم همچنین با همکاری بانک جهانی اصلاحات گسترده ای را برای خصوصی سازی در بخش برق نیرو ایجاد کرده است. هدف از این صلاحات کاهش 40 درصدی هزینه تولید برق در تمامی سرزمین های تحت کنترل اقلیم بوده است.ایجاد سیستم پرداخت های الکترونیک برای پرداخت حقوق و دستمزد 65 درصد کارکنان خصوصی، ایجاد فیشهای مالیاتی برای 1.4 میلیون نفر از کارکنان اقلیم، حذف برخی از یارانههای حامل های انرژی مانند بنزین، و بسیاری از پرداختهای غیرضروری به دولت اقیلم کردستان اجازه داد تا به رغم تمامی دشواریها که بدان اشاره شد، بتواند امور مالی و بودجه این اقلیم را به نحو بهینهای اداره کند.قانون سرمایهگذاری خارجی و محلی که در سال 2006 به تصویب رسید، یکی از مترقی ترین قوانین سرمایهگذاری در خاورمیانه است. مالکیت کامل سرمایه، امکان خروج منافع و سرمایهها به خارج از اقلیم و معافیتهای حساب شده مالیاتی، زمینه بسیار مساعدی را برای سرمایهگذاری در اقلیم کردستان ایجاد میکند.
منابع طبیعی و معدنی اقلیم کردستان
فراوانی منابع طبیعی و معدنی شرایط بسیار مطلوبی را به اقلیم کردستان داده است. اقلیم کردستان نه تنها از نظر تولیدات کشاورزی و دامپروری خودکفا می باشد، بلکه مازاد این محصولات را به دیگر شهرهای عراق صادر میکند.در ژوئن پارسال ، ١٠ شرکت بزرگ معدنی جهان و منطقه برای سرمایهگذاری و بهرهبرداری از بخش معادن اقلیم کردستان، اعلام آمادگی کرده اند. قرارداد بین اقلیم با غول بزرگ نفتی روسیه موسوم به "روس نفت"، برای استخراج و تولید نفت و همچنین انتقال و تصیفه نفت منعقد شده است؛ در چهارچوب این قرارداد پیشبینی شده است که "روس نفت"، نفت خام اقلیم را خریداری کرده و برای تصفیه به آلمان ارسال دارد.روز دوشنبه ١٨ سپتامبر ٢٠۱٧، شرکت "روس نفت" از پروژه بزرگ گازرسانی، از اقلیم به اروپا پرده برداشت؛ قرار است خط لولهای برای انتقال گاز طبیعی از منطقه کردستان عراق به سمت ترکیه و اروپا ایجاد شود.خبرگزاری "رویترز"، پیرامون ایجاد این خط لوله انتقال گاز، ضمن اشاره به همهپرسی استقلال اقلیم خودمختار کردستان، نوشته است که با احداث این خط لوله، کردستان عراق میتواند به یکی از بزرگترین صادرکنندگانِ گاز به ترکیه و اروپا بدل شود.ذخایر گاز و نفت ذخایر مطمئن گاز طبیعی اقلیم در حدود 703 میلیارد مترمکعب برآورد شده است. توافق گازی فیمابین اقلیم کردستان و ترکیه صادرات سالانه بیش از 10 میلیارد مترمکعب گاز تا سال 2020 را برآورد می کند. این توافق همچنین پیشبینی می کند که صادرات می تواند تا 20 میلیارد متر مکعب در سال افزایش یابد.در سال 2016 میلادی صادرات نفت خام اقلیم به ترکیه در حدود 500 هزار بشکه در روز بوده است. در همین حال، صادرات نفت خام توسط کامیون های نفتکش در حدود 38 هزار بشکه در روز بوده است. شرکت های کوچک و متوسط نفتی در اقلیم فعال هستند. در بین غول های نفتی می توان به "اکسان-موبیل"، "توتال" و "روس نفت" اشاره کرد.
***
مختصات اقتصادی اقلیم کردستان زمینههای فرآیند استقلال سیاسی در این سرزمین را تا کنون هموار کرده است. درصورت پبروز شدن همهپرسی استقلال، اقتصاد اقلیم به رشد و توسعه خود ادامه خواهد داد و یا اینکه دستخوش مشکلاتی جدی خواهد شد؟با توجه به اینکه ترکیه و ایران با حدود ٩ و ٧ میلیارد دلار تعامل تجاری با اقلیم، به ترتیب نخستین و دومین شریک تجاری اقلیم کردستان است، آیا گزینش راه استقلال میتواند به این مناسبت آسیب برساند یا نه؟