رئیس جمهور چین از آغاز یک دوره جدید خبر داد
ساعت24 -نوزدهمین کنگره حزب کمونیست چین روز گذشته و با سخنرانی سهساعتونیمه شی جین پینگ، رئیسجمهوری این کشور، آغاز شد؛ رویدادی که هر یک دهه، دو بار برگزار میشود و کمتر کسی تردید دارد که به ابقای ریاستجمهوری شی جین پینگ، قدرتمندترین رهبر تاریخ مدرن چین، منجر نشود.
div>روزنامه شرق: نوزدهمین کنگره حزب کمونیست چین روز گذشته و با سخنرانی سهساعتونیمه شی جین پینگ، رئیسجمهوری این کشور، آغاز شد؛ رویدادی که هر یک دهه، دو بار برگزار میشود و کمتر کسی تردید دارد که به ابقای ریاستجمهوری شی جین پینگ، قدرتمندترین رهبر تاریخ مدرن چین، منجر نشود.
شی جین پینگ که کنگره حزب کمونیست با پایان اولین دوره رهبریاش همراه است، روز گذشته از آغاز «دوره جدیدی» در سیاست و قدرت چین خبر داد. او در آغاز این نشست یکهفتهای، خطاب به نمایندگان کنگره گفت به لطف دههها «مبارزه خستگیناپذیر»، چین اکنون «مرتفع و قاطع در شرق» ایستاده است. به گفته شی، زمان آن رسیده که کشورش خود را به «نیرویی پرتوان» بدل کند که میتواند رهبری سیاسی، اقتصادی، نظامی و محیطزیستی جهان را بر عهده بگیرد.
بدیل ترامپ
رئیسجمهوری چین چندینبار در سخنرانی خود به نکاتی اشاره کرد که بدیل سیاستهای دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، بهشمار میرفت و به گفته مفسران، او با محکومکردن انزواطلبی و دفاع از همکاری میان دولتها، در واقع میخواست خود را ضدترامپ نشان دهد. او در اشارهای غیرمستقیم به خروج ایالات متحده از پیمان تغییرات آبوهوایی پاریس، گفت: «ما در جهانی مشترک زندگی میکنیم و با سرنوشتی مشترک مواجهیم». او که از سال گذشته و پس از بهقدرترسیدن ترامپ، میخواهد خود را بهعنوان یک سیاستمدار قوی و محکم بینالمللی نشان دهد، در سخنرانیاش چین را بهعنوان یک قدرت جهانی مسئولیتپذیر معرفی کرد که به مقابله با خطرات مشترکی که جهان با آن روبهروست مانند تغییرات آبوهوایی، متعهد خواهد بود: «هیچ کشوری نمیتواند چالشهای بسیاری را که بشر با آن روبهرو است، بهتنهایی حل کند. هیچ کشوری نمیتواند به لاک انزوای خود فرو رود». او همچنان آینده بلندمدت پیشرفت چین در سطح جهانی را ترسیم کرد و گفت تا سال ٢٠٥٠ چین با افتخار، کشور راهبر جهان خواهد بود. رئیسجمهوری چین در بخشهای دیگری از سخنرانی خود، خواستار توسعه بیشتر در بخش فناوری شده و گفته کشورش ارتشی در سطح جهانی ایجاد خواهد کرد.
شی جین پینگ گفته است: «با کوششی سخت در زمانی دراز، سوسیالیسم چینی وارد عرصهای نو شده است. اکنون دوره تاریخی تازهای در توسعه کشور ما آغاز میشود». رئیسجمهوری چین همچنین از تلاشها برای مقابله با فساد در نهادها و دستگاههای دولتی ستایش کرد؛ اما هشدار داد با وجود جنگ پنجساله، فساد همچنان بزرگترین تهدید برای حیات حزب بهشمار میرود. او خطاب به نمایندگان کنگره حزب کمونیست گفت: «ما باید همچنان مثل سنگ محکم باشیم... و پیروزی فراگیری را محفوظ بداریم». او در ادامه گفت: «دنبال لذت رفتن، بینظمی و کاهلی» دیگر پذیرفتنی نیست و «ما باید خودمان را از هرگونه ویروسی که سلامت حزب را به خطر میاندازد، دور کنیم».
گشایش اقتصادی
رئیسجمهوری چین تأکید کرده پکن «درهای خود را روی جهان نخواهد بست» و اقتصاد چین بیش از گذشته پذیرای جهان خواهد شد. شی جین پینگ، در جمع دوهزار و ٣٠٠ نفر از نمایندگان حزب کمونیست از سراسر چین که در پکن گرد آمدهاند، گفته است: «گشایش، پیشرفت را برای ما به ارمغان خواهد آورد... چین درهای خود را روی جهان نمیبندد، ما فقط بازتر و بازتر خواهیم شد». شی جین پینگ گفته است همه کسانی که در آن کشور دادوستد میکنند، «برابر تلقی خواهند شد». این سخنان اما منتقدانی در اروپا و آمریکا دارد که میگویند در عمل اینطور نیست. گزارشها حاکی از آن است که شرکتهای آمریکایی و اروپایی درباره دسترسینداشتن به بعضی از بخشها و اجبار در شراکت فناوری با رقبای داخل چین، انتقادهای مختلفی را مطرح کردهاند.
بیعلاقگی به نظام دموکراسی غرب
فساد به میزانی در چین و میان رهبران حزب کمونیست فراگیر است که حتی رهبر این حزب را هم وادار به اذعان به این نکته کرده است. بااینحال، شی جین پینگ در سخنرانی خود گفت چین هرگز سیستمهای سیاسی کشورهای دیگر را تقلید نخواهد کرد. در واقع اظهارات شی، پیام واضحی درباره این امر بود که رهبران چین علاقهای به نظرات غرب درباره دموکراسی ندارند. در پنج سال گذشته، شی بهعنوان رهبری قدرتمند شهره شده؛ اما خودش بدون هیچ شرمی میگوید این حزب بر تمام جنبههای زندگی مردم در چین، از قانون گرفته تا نوآوریهای تکنولوژیک، نفوذ خواهد کرد.
علیه استقلالطلبی
رهبر چین در سخنانی قاطع که طولانیترین تشویقها را برای او در پی داشت، به تایوان و تا حدوی هنگکنگ تاخت و گفت: «ما هرکس را که با هر وسیلهای، در هر زمانی، دنبال جدایی یکاینچ از خاک چین باشد، تحمل نخواهیم کرد». بیاعتمادی به چین در تایوان و هنگکنگ رو به فزونی بوده و رهبر چین هم اعلام کرده تبلیغاتی در این مناطق درگرفته تا «صفوف وطنپرستانی که عاشق کشور هستند، تقویت شود». تلاشهای مشابهی در گذشته برای تحتتأثیر قراردادن نسل جوان، تنها اندکی موفقیتآمیز بوده است. چین با انتقاد از نحوه دخالت در امور دیگران، ازجمله تایوان که بهشکل مستقل و به صورت دموکراتیک اداره میشود؛ اما از منظر پکن، یک «استان سرکش» است، روبهرو است. کشورهای همجوار در دریای جنوبی چین نیز بارها پکن را به افزایش فعالیتهای نظامی و کنترل جزایری که کشورهای دیگر نیز مدعی مالکیت آنها هستند، متهم کردهاند.
افزایش بگیروببندها
برای ٢١میلیون ساکن پکن که هر روز باید در هوای آلوده این شهر نفس بکشند، برگزاری کنگره حزب کمونیست به معنی تنفس در هوایی تازه است. در زمان برگزاری این نشست، به کارخانههای فولاد و دیگر کارخانههای اطراف شهر دستور داده میشود که در این مدت فعالیت خود را متوقف کنند تا اطمینان حاصل شود کنگره زیر آسمانی آبی برگزار میشود. بااینحال، برای منتقدان حزب، این نشست جز دردسر چیزی نداشته است. مأموران امنیتی که در دوران ریاستجمهوری شی جین پینگ در یکی از شدیدترین سرکوبهای چند دهه اخیر شرکت کردهاند، از تعدادی از مخالفان برجسته دولت خواستهاند تا در زمان نشست، از پایتخت خارج شوند. حتی به فعالان میانهروتر هم دستور داده شده با رسانههای خارجی گفتوگو نکنند. پلیسها هم در سراسر شهر مستقر شدهاند تا اختلالات احتمالی را بهسرعت سرکوب کنند.
در این مدت، تمام مرخصیهای افسران و نیروهای پلیس نیز لغو شده است تا هزاران نیروی پلیس بتوانند از سراسر این کشور به پکن اعزام شوند. در این میان، سانسور در رسانهها بهشدت دنبال میشود تا دولت مطمئن شود چیزی جز خطوط فکری حزب کمونیست پوشش داده نشود. بر اساس برخی دستورالعملهایی که درز پیدا کرده، به رسانهها دستور داده شده بهجز خبرهای خبرگزاری رسمی چین، شینهوا، چیزی منتشر نشود تا به گفته سانسورچیان «از گسترش شایعهها جلوگیری شود».
چین، یکی از گستردهترین و قویترین شبکههای سانسور فضای مجازی را دارد که به «ابَـردیوار آتشین» موسوم است؛ بازی کلامی با دیوار بزرگ چین و دیوار سانسور در فضای مجازی. لیو شیائوبو، برنده جایزه صلح نوبل و کنشگر مدنی چین، در حالی که در بازداشت پلیس بود، بهدلیل سرطان جان سپرد. درطول چند روز در سال ۲۰۱۵، دهها نفر از حقوقدانان مدافع حقوق بشر و کنشگران چین، بازداشت، بازجویی یا ناپدید شدند.