حالابرق سکه چشم دولت را گرفته است
این تصمیم تاریخی و عجیب می توانست درس آموز باشد و رییس بانک مرکزی بعدی هرکس که باشد در برابر تصمیم دولت بایستد و از حراج کردن منابع گران قیمت شهروندان برای رسیدن به یک هدف دور از دسترس اجتناب کند. اما رییس کل بانک مرکزی دولت دهم این تجربه راندید و باهدف گفته شده مهار نرخ سکه در بازار ازاد اقدام به حراج سکه کرد و آن جمله مشهور را برزبان اورد که آنقدر سکه داریم که حتی به خواربارفروش ها می دهیم تاعرضه کنند. شوربختانه هردو تجربه شکست خورده اما هرگز موجب نشد دولت یازدهم و امروز دولت دوازدهم دست به حراج دلار و سکه طلا ی موجود دربانک مرکزی نزنند. پرسش این است که این اقدام بانک مرکزی چرا متوقف نمی شود و با وجود هشدارهای کارشناسان و علاقمندان به حفظ منابع گران قیمت اما حراج سکه دردستور کار قرار می گیرد. بانک مرکزی می تواند به وظایف ذاتی خوددرمهار تورم اشاره کند و یاد آور شود روند فزاینده قیمت سکه در بازار آزاد راهی برای سازگارشدن افزایشی قیمت سایر کالاها با این کالای شاخص است و باید برای جلوگیری از انتظارات تورمی جامعه این اقدام صورت پذیرد. اما باید به دولت یادآورشد اگر قیمت طلا در جهان روند فزاینده داشته باشد این اقدام بانک مرکزی به مثابه حراج واقعی است و باید از آن اجتناب کرد.
از سوی دیگر تجربه نشان داده است با توجه به بضاعت بانک مرکزی در میزان عرضه سکه که هرگز به اندازه تقاضا نخواهد بود مهارقیمت ها اتفاق کوتاه مدتی است و دوباره پس از توقف عرضه سکه به دلیل وجود تقاضا باردیگر افزایش قیمت ها اتفاق می افتد. باتوجه به اینکه بخشی از افزایش قیمت سکه و طلا در ایران به دلیل افزایش نرخ تبدیل دلاربه ریال ایران است تازمانی که این نرخ تبدیل میل به صعوددارد مهار قیمت سکه کاری از پیش نمی برد یا اینکه اثربخشی آن کامل خواهد بود. آیا قرار است در آینده ای نه چندان دور بانک مرکزی به فروش دلار باقیمت میانگین بازار ازاد و قیمت ارز رسمی اقدام کند. برخی از آگاهان که اندکی خوش بینی بیش از حد به هرتصمیم دولت را کنار گذاشته اند اما باوردارند دولت دوازدهم برای تامین کسری بودجه خود دست کم برای یک مقدار معین از آشفته بازار سکه استفاده می کند. این گروه می گویند حالا که دولت و بانک مرکزی قیمت های اوج گرفته سکه را می بیند با قیمتی تعادلی و به سود خود اقدام به فروش سکه خواهد کرد. بانک مرکزی به عنوان انحصارگر مطلق تولید و توزیع سکه طلا در ایران می تواند از این بازار با بهره وری بالا استفاده کند وچرا این کاررا انجام ندهد. هر انحصارگری در هر بازاری دنبال چنین فرصتهایی است و می تواند ضمن اینکه به شهروندان یادآور می شود برای رضایت شما اقدام به کاهش قیمت یک کالا کرده ام کیسه خود را نیز از سود بالا پرکند. کسانی که بدبین ترند حتی احتمال می دهند بانک مرکزی حدس می زند قیمت طلا در بازار جهانی به سمت پایین در حال حرکت است و نمی خواهد فرصت کسب سود از این بازار ازکف برود. کارشناسان و اقتصاددانان باوردارند این روش های کم فایده که برآزمایش و خطا استوار است چاره درد اقتصاد ایران نیست و نباید با روش های ناکارامد منابع ارزی و منابع طلای کشور در بازارحراج شود و دولت و بانک مرکزی نباید دراین بازار دخالت کنند. وقتی دولت در یک بازار اخلال می کند این انتظار در فعالان اقتصادی ایجاد می شود که دولت در بازارهای دیگر نیز هرجا به سودش باشد دخالت خواهدکرد. دادن مجوز به بانک مرکزی برای دخالت در بازار سکه و بازار دلار باهرنیت و هدفی به اخلال در در بازار های دیگر منجر می شود و این باهدف سالم سازی اقتصاد و اصلاحات سازگاری ندارد.
