پنج دلیل عمده تخریب منابع طبیعی کشور
معیشت ناپایدار
معیشت و درآمد بسیاری از مردم به طور مستقیم به منابع طبیعی وابسته است. امروزه دامداری سنتی یکی از عوامل تخریب منابع طبیعی به شمار میرود و نظام بهرهبرداری مشاع و رقابت برای بهرهبرداری بیشتر با توجه به ظرفیت تجدید پذیری محدود افزایش تعداد دامدار، چرای مازاد بر ظرفیت، تعجیل در ورود و تاخیر در خروج دام از مرتع و بوتهکنی برای تامین سوخت از عوامل مهم تخریب مراتع به شمار میرود. این شیوه بهرهبرداری باعث شده پوشش گیاهی مراتع کشور بیش از پیش ضعیف شود و با توجه به گرانی علوفه و افزایش قیمت فراوردههای گوشتی و لبنی تشدید شده است.
در شمال کشور با توجه به افزایش جمعیت و فقر جوامع محلی درآمد بسیاری از مردم از طریق بهرهبرداری از منابع جنگلی برای تامین خوراک دام، ساخت صنایع دستی و فروش چوب به کارخانههای کوچک صنایع چوب و تامین سوخت است. در خارج از شمال کشور نیز برداشت بیرویه گیاهان دارویی و بهرهبرداری مفرط از اراضی جنگلی به عنوان زراعت دیم - که معمولا کم بازده هستند - و تامین سوخت از چوب درختان جنگلی از عوامل تخریب و تضعیف منابع طبیعی به شمار میروند.
سیاستهای توسعهای و عملیات عمرانی
بخشی از تخریب پوشش گیاهی کشور به فعالیتهای عمرانی نظیر توسعه جادهها و بزرگراهها، احداث سدهای بزرگ و خطوط لولههای نفت و گاز و اکتشاف و بهرهبرداری معادن و نظایر آن بر میگردد.
توسعه نامتوازن زندگی شهری
یکی از مظاهر توسعه نامتوازن شهری دفن پسماند و زبالههای شهری در عرصههای منابع طبیعی به ویژه در جنگلهای شمال کشور و ایجاد آلودگیهای زیست محیطی است. این در صورتی است که همزمان با توسعه شهرها باید مدیریت نوین و بازیافت زبالهها مد نظر قرار گیرد.
فرهنگ نادرست طبیعتگردی
متاسفانه همزمان با گسترش تفرج در عرصههای طبیعی کشور شاهد رهاسازی زبالهها، بوته کنی و بریدن سرشاخهها برای سوخت و برپا کردن غیر اصولی آتش در پای درختان هستیم. این موارد علاوه بر آلودگیهای بصری و زیست محیطی زمینه تضعیف درختان و بروز آتش سوزیها را به دنبال دارد.
