در کدام صنعت بورس سرمایهگذاری کنیم
ساعت 24- سرمایهگذاران در بورس تهران سال ۱۳۹۳ را با دلهره و ناکامیهای نسبی پشت سر گذاشتند. اکنون و در شرایطی که بنا به دیدگاه برخی کارشناسان قیمتها در بورس تهران به کف رسیده است، سرمایهگذاری در این بازار در سال ۳۹۴ به ویژه پس از توافق احتمالی با گروه کشورهای ۱+۵ مثبت است. گزارش حاضر که توسط یکی از نهادهای پژوهشی تهیه شده است، چشمانداز سرمایهگذاری در صنایع گوناگون در سال ۱۳۹۴ را بررسی کرده است که میخوانید:
trong>پتروشيمي
اين گروه با توجه به بزرگي و اثرگذارياش بر بورس تهران علاوه بر محلي براي سرمايهگذاري، كاركردهاي سياسي هم دارد. بارها ديده شده است كه در نماد هلدينگ پتروشيمي خليج فارس كه اثرگذارترين نماد در بورس است، معاملات بلوكي در قيمتهاي مثبت رخ داده است. با توجه به حساسيتي كه روي اينگونه نمادها وجود دارد به نظر ميرسد سهام اين گروه محل امني براي سرمايهگذاري هستند، اما چنانچه شوك منفي نسبتا بزرگي به اين گونه نمادها وارد شود، جلوگيري از ريزش قيمت انها دور از ذهن مينمايد. از طرف ديگر ريسك پايين سرمايهگذاري در اين گونه نمادها، باعث ميشود رشد قيمتي نيز در اين نمادها به كندي صورت گيرد. سرمايهگذاري در نمادهاي اثرگذار، مستلزم برنامهريزي بلندمدت براي سرمايهگذاري است. در نتيجه اين نمادها براي سرمايهگذاري كساني كه ميخواهند در كوتاهمدت به سود برسند، چندان توصيه نميشود.
تا دي ماه ۹۳، ارزش بازار اين گروه بيش از ۶۷ هزار ميليارد تومان بوده است كه اين رقم تقريبا ۲۲ درصد از كل ارزش بورس تهران را تشكيل ميدهد.
كانههاي فلزي و فلزات اساسي
اين دو گروه به نوعي بيشترين اسيبها را از تحريمهاي بينالمللي متحمل شدند. از طرفي اميد به صادرات اين صنايع تا حدي از بين رفت. از طرف ديگر با ركود ساخت و ساز در كشور كه منتج از ركد در بخش مسكن ميشد، فروش داخلي اين شركتها نيز به شدت كاهش يافت. به همه اين مسائل كاهش قيمتهاي جهاني را نيز اضافه كنيد كه اميدها را براي دريافت مجوز افزايش نرخ براي اين صنايع از بين برد. همچنين عدم افزايش نرخ ارز تا محدودهاي مطلوب براي اين صنايع شرايط را سختتر كرد.
گرچه صادرات اين صنايع چندان قابل توجه نيست و نرخ ارز از اين منظر نبايد اثر بالايي روي اين صنايع داشته باشد، اما تعيين قيمت در اين صنايع در داخل كشور به شدت به قيمتهيا جهاني و همچنين نرخ ارز وابسته است، به طوري كه قيمت محصولات در اين صنايع بر مبناي قيمت جهاني برحسب نرخ دلار آزاد محاسبه ميشود تا انتهاي دي ماه، ارزش بازار گروه استخراج كانههاي فلزي و فلزات اساسي به ترتيب ۱۸ و ۳۰ هزار ميليار تومان بوده كه هر كدام به ترتيب ۶ و ۱۰ درصد از كل ارزش بورس را تشكيل ميدادند.
پالايشگاهها
اين صنعت كمتر تحليل شده و هر صحبتي كه درباره نمادهاي اين صنعت انجام ميشد در حد گمانهزني بوده است.
از آنجا كه شركتهاي اين صنعت بايد ۳۰ درصد از سود ساليانه خد را براي طرح كيفيسازي كنار بگذارند و از طرف ديگر با كاهش قيمت نفت، سود اين شركتها كاهش يافته است، انتظار ميرود پس از بازگشايي نمادهاي پالايشگاهي، قيمت سهام اين شركتها دچار كاهش شديد شده و شاخص كل حداكثر ۲ تا ۳ هزار واحد ديگر ريزش داشته باشد. امكان دارد فضاي هيجاني كه پس از بازگشايي اين نمادها به وجود ميآيد باعث ميشد قيمت اين سهام بيش از حد ريزش كند. چنانچه اين اتفاق رخ دهد، پالايشيها ميتوانند گزينه جذابي براي سرمايهگذاري باشند.
بانكها
بانكها در سال گذشته سهام پرريسكي براي سرمايهگذاري بودند. قيمت سهم بانكها در بازهاي از زمان به شدت رشد ميكرد و در باره بعدي سقوط شديد را تجربه كرد. قيمت برخي از سهام اين گروه از قبيل بانك تجارت و صادرات به كمتري ميزان تاريخي خود رسيد و به طور خلاصه اين گروه سال خوشي را پشت سر نگذاشتند. اما در صورت رفع تحريمها اين گروه بيشترين پتانسيل را براي رشد خواهد داشت، چرا كه با رفع تحريمها، در نقل و انتقالات بينالمللي گشايش ايجاد شده و ميتوان اميدوار بود كه وضعيت بانكهاي كشور رو به بهبهود گذارد.
تا انتهاي دي ماه ۹۳، ارزش بازار اين گروه ۳۳ هزار ميليارد تومان بوده كه ۱۱ درصد از ارزش روز بازار را تشكيل داده است.
خودروسازي
اين گروه نيز مانند گروه بانكي اثرپذيري بالايي از مذاكرات هستهاي نشان داده است. به دليل عدم امكان بستن قراردادهاي جديد با شركتهيا خارجي و دشواري در تامين قطعات و ماشينآلات در شرايط تحريم، حساسيت سهامداران اين گروه به مذاكرات هستهاي بالا بوده است. در صورت رفع تحريمها، شرايط اين گروه متحول خواهد شد و ممكن است شركتهاي اين گروه از زياندهي خارج شوند. اما با توجه به زيان انباشته سنگين در ترازنامههاي شركتهاي اين گروه و شرايط پيچيده تقاضاي خودرو در كشور، بعيد به نظر ميرسد كه اين شركتها در دو سال آينده بتوانند سودي بين سهامداران خود تقسيم كنند. اغلب شركتهاي اين گروه در ترازنامه شركتهاي اصلي يا در ترازنامه تلفيق با زيان انباشته سنگين دست به گريبان هستند. لذا براي خريد سهام شركتهاي خودرويي بايد احتياط را سرلوحه كار قرار داد.
ارزش بازار شركتهاي اين گروه تا پايان دي ماه ۹۳ بيش از ۹ هزار ميليارد تومان بود كه اين رقم ۳ درصد از كل ارزش بازار را تشكيل ميداد.
سيمان
اهميت اين گروه در كليت بازار از ساير گروههاي بررسي شده در اين تحليل پايينتر است از ارزش بازار اين گروه ۷ هزار ميليارد تومان است كه تنها دوسوم از كل ارزش بازار را تشكيل ميدهد. با توجه به كاهش هزينههاي عمراني دولت و از طرف ديگر كاهش صادرات محصولات اين گروه به دليل ناامنيهاي منطقهاي، اين گروه سال كمفروغي را سپري كرده است.
ماهيت سيمان و كلينكر به گونهاي است كه قابلي انبار شدن به مدت طولاني را ندارد و از طرف ديگر هزينه حمل و نقل آن بسيار بالا است. اين خاصيت باعث ميشود سيماني كه در يك منطقه توليد ميشود به سرعت در همان منطقه مصرف شود. اگر چنين نباشد سيمانسازان متحمل زيانهاي سنگيني ميشوند، چرا كه يا بايد سيمان توليد شده را دور بريزند يا متحمل هزينههاي بالاي حمل و نقل آن شوند.
خصوصيت ديگر توليد سيمان، وزن بالاي هزينه انرژي آن در بين هزينههاي توليد است. اين گروه همچنين با معضل تامين سوخت و انرژي در فصلهاي سرد سال مواجه است. اگرچه دولت در زمان قطع گاز اين واحدهاي توليدي، به جاي تخصص گاز به اين واحدها، نفت كوره (مازوت) ميرساند، اما قيمت اين حامل انرژي ممكن است بالاتر از گاز محاسبه شود يا دستكم هزينه حمل و نقل مازون به عهده توليدكنندگان خواهد بود. ظرفيت توليد سيمان در كشور بيش از ۹۰ ميليون تن در سال است كه مصرف كشور در سال گذشته خيلي كمتر از اين ميزان بوده است. لذا رقابت قيمتي و تعطيلي برخي واحدهاي توليد در سيمان اجتنابناپذير بود تا جايي كه اتحاديه كارفرمايان صنف سيمان در اواخر سال ۹۳ تصميم گرفت توليد كلينكر را متوقف كند.
اين گروه با توجه به بزرگي و اثرگذارياش بر بورس تهران علاوه بر محلي براي سرمايهگذاري، كاركردهاي سياسي هم دارد. بارها ديده شده است كه در نماد هلدينگ پتروشيمي خليج فارس كه اثرگذارترين نماد در بورس است، معاملات بلوكي در قيمتهاي مثبت رخ داده است. با توجه به حساسيتي كه روي اينگونه نمادها وجود دارد به نظر ميرسد سهام اين گروه محل امني براي سرمايهگذاري هستند، اما چنانچه شوك منفي نسبتا بزرگي به اين گونه نمادها وارد شود، جلوگيري از ريزش قيمت انها دور از ذهن مينمايد. از طرف ديگر ريسك پايين سرمايهگذاري در اين گونه نمادها، باعث ميشود رشد قيمتي نيز در اين نمادها به كندي صورت گيرد. سرمايهگذاري در نمادهاي اثرگذار، مستلزم برنامهريزي بلندمدت براي سرمايهگذاري است. در نتيجه اين نمادها براي سرمايهگذاري كساني كه ميخواهند در كوتاهمدت به سود برسند، چندان توصيه نميشود.
تا دي ماه ۹۳، ارزش بازار اين گروه بيش از ۶۷ هزار ميليارد تومان بوده است كه اين رقم تقريبا ۲۲ درصد از كل ارزش بورس تهران را تشكيل ميدهد.
كانههاي فلزي و فلزات اساسي
اين دو گروه به نوعي بيشترين اسيبها را از تحريمهاي بينالمللي متحمل شدند. از طرفي اميد به صادرات اين صنايع تا حدي از بين رفت. از طرف ديگر با ركود ساخت و ساز در كشور كه منتج از ركد در بخش مسكن ميشد، فروش داخلي اين شركتها نيز به شدت كاهش يافت. به همه اين مسائل كاهش قيمتهاي جهاني را نيز اضافه كنيد كه اميدها را براي دريافت مجوز افزايش نرخ براي اين صنايع از بين برد. همچنين عدم افزايش نرخ ارز تا محدودهاي مطلوب براي اين صنايع شرايط را سختتر كرد.
گرچه صادرات اين صنايع چندان قابل توجه نيست و نرخ ارز از اين منظر نبايد اثر بالايي روي اين صنايع داشته باشد، اما تعيين قيمت در اين صنايع در داخل كشور به شدت به قيمتهيا جهاني و همچنين نرخ ارز وابسته است، به طوري كه قيمت محصولات در اين صنايع بر مبناي قيمت جهاني برحسب نرخ دلار آزاد محاسبه ميشود تا انتهاي دي ماه، ارزش بازار گروه استخراج كانههاي فلزي و فلزات اساسي به ترتيب ۱۸ و ۳۰ هزار ميليار تومان بوده كه هر كدام به ترتيب ۶ و ۱۰ درصد از كل ارزش بورس را تشكيل ميدادند.
پالايشگاهها
اين صنعت كمتر تحليل شده و هر صحبتي كه درباره نمادهاي اين صنعت انجام ميشد در حد گمانهزني بوده است.
از آنجا كه شركتهاي اين صنعت بايد ۳۰ درصد از سود ساليانه خد را براي طرح كيفيسازي كنار بگذارند و از طرف ديگر با كاهش قيمت نفت، سود اين شركتها كاهش يافته است، انتظار ميرود پس از بازگشايي نمادهاي پالايشگاهي، قيمت سهام اين شركتها دچار كاهش شديد شده و شاخص كل حداكثر ۲ تا ۳ هزار واحد ديگر ريزش داشته باشد. امكان دارد فضاي هيجاني كه پس از بازگشايي اين نمادها به وجود ميآيد باعث ميشد قيمت اين سهام بيش از حد ريزش كند. چنانچه اين اتفاق رخ دهد، پالايشيها ميتوانند گزينه جذابي براي سرمايهگذاري باشند.
بانكها
بانكها در سال گذشته سهام پرريسكي براي سرمايهگذاري بودند. قيمت سهم بانكها در بازهاي از زمان به شدت رشد ميكرد و در باره بعدي سقوط شديد را تجربه كرد. قيمت برخي از سهام اين گروه از قبيل بانك تجارت و صادرات به كمتري ميزان تاريخي خود رسيد و به طور خلاصه اين گروه سال خوشي را پشت سر نگذاشتند. اما در صورت رفع تحريمها اين گروه بيشترين پتانسيل را براي رشد خواهد داشت، چرا كه با رفع تحريمها، در نقل و انتقالات بينالمللي گشايش ايجاد شده و ميتوان اميدوار بود كه وضعيت بانكهاي كشور رو به بهبهود گذارد.
تا انتهاي دي ماه ۹۳، ارزش بازار اين گروه ۳۳ هزار ميليارد تومان بوده كه ۱۱ درصد از ارزش روز بازار را تشكيل داده است.
خودروسازي
اين گروه نيز مانند گروه بانكي اثرپذيري بالايي از مذاكرات هستهاي نشان داده است. به دليل عدم امكان بستن قراردادهاي جديد با شركتهيا خارجي و دشواري در تامين قطعات و ماشينآلات در شرايط تحريم، حساسيت سهامداران اين گروه به مذاكرات هستهاي بالا بوده است. در صورت رفع تحريمها، شرايط اين گروه متحول خواهد شد و ممكن است شركتهاي اين گروه از زياندهي خارج شوند. اما با توجه به زيان انباشته سنگين در ترازنامههاي شركتهاي اين گروه و شرايط پيچيده تقاضاي خودرو در كشور، بعيد به نظر ميرسد كه اين شركتها در دو سال آينده بتوانند سودي بين سهامداران خود تقسيم كنند. اغلب شركتهاي اين گروه در ترازنامه شركتهاي اصلي يا در ترازنامه تلفيق با زيان انباشته سنگين دست به گريبان هستند. لذا براي خريد سهام شركتهاي خودرويي بايد احتياط را سرلوحه كار قرار داد.
ارزش بازار شركتهاي اين گروه تا پايان دي ماه ۹۳ بيش از ۹ هزار ميليارد تومان بود كه اين رقم ۳ درصد از كل ارزش بازار را تشكيل ميداد.
سيمان
اهميت اين گروه در كليت بازار از ساير گروههاي بررسي شده در اين تحليل پايينتر است از ارزش بازار اين گروه ۷ هزار ميليارد تومان است كه تنها دوسوم از كل ارزش بازار را تشكيل ميدهد. با توجه به كاهش هزينههاي عمراني دولت و از طرف ديگر كاهش صادرات محصولات اين گروه به دليل ناامنيهاي منطقهاي، اين گروه سال كمفروغي را سپري كرده است.
ماهيت سيمان و كلينكر به گونهاي است كه قابلي انبار شدن به مدت طولاني را ندارد و از طرف ديگر هزينه حمل و نقل آن بسيار بالا است. اين خاصيت باعث ميشود سيماني كه در يك منطقه توليد ميشود به سرعت در همان منطقه مصرف شود. اگر چنين نباشد سيمانسازان متحمل زيانهاي سنگيني ميشوند، چرا كه يا بايد سيمان توليد شده را دور بريزند يا متحمل هزينههاي بالاي حمل و نقل آن شوند.
خصوصيت ديگر توليد سيمان، وزن بالاي هزينه انرژي آن در بين هزينههاي توليد است. اين گروه همچنين با معضل تامين سوخت و انرژي در فصلهاي سرد سال مواجه است. اگرچه دولت در زمان قطع گاز اين واحدهاي توليدي، به جاي تخصص گاز به اين واحدها، نفت كوره (مازوت) ميرساند، اما قيمت اين حامل انرژي ممكن است بالاتر از گاز محاسبه شود يا دستكم هزينه حمل و نقل مازون به عهده توليدكنندگان خواهد بود. ظرفيت توليد سيمان در كشور بيش از ۹۰ ميليون تن در سال است كه مصرف كشور در سال گذشته خيلي كمتر از اين ميزان بوده است. لذا رقابت قيمتي و تعطيلي برخي واحدهاي توليد در سيمان اجتنابناپذير بود تا جايي كه اتحاديه كارفرمايان صنف سيمان در اواخر سال ۹۳ تصميم گرفت توليد كلينكر را متوقف كند.