فلاکت زدگی روز افزون ایرانیان
پیش از این بالاترین نرخ شاخص فلاکت ۱/۵۳ درصد و مربوط به تابستان سال ۹۸ بوده است. در انتخابات 1392 بود که مسعود نیلی اقتصاددان ایرانی که بعدها مشاور اقتصادی حسن روحانی شد یک نمودار به ایرانیان نشان داد و گفت فلاکت ایرانیان بیشتر شده است. محسن رضایی نیز در انتخابات بعدی وسایر اقتصاددانان و نیز سیاست ورزان نیز از این شاخص برای نشان دادن فاجعه فلاکت درایران استفاده می کنند. شاخص فلاکت ترکیبی از نرخ بیکاری و نرخ تورم در یک دوره معین است. آمارهای جهانی نیز در گزارشهای اخیر خود ایران را در ردیف فلاکتزدهترین کشورهای جهان جای دادهاند. با توجه به چهره اقتصاد ایران در بهار ۱۴۰۰ میتوان گفت که بیانضباطی پولی در سایه بیانضباطی مالی دولت موج میزند و راهکار منطقی و درستی برای تامین مالی بودجه نیز وجود نداشته است. به عبارتی دولت تماما در حال برداشت از منابع بانک مرکزی برای جبران کسری بوده است. این مساله خود را در افزایش نرخ تورم نشان داده که موید کوچکتر شدن سفره معیشتی خانوارهاست. با این حال پدیدار شدن نشانههای خروج از رکود اقتصادی میتواند خبری امیدوارکننده برای اقتصاد باشد با این حال این مساله نمیتواند علامت ورود به دوره رونق و بهبود وضعیت رفاه ایرانیان باشد.
تورم کم درآمدها بیشتر است
درصد تغییرات تورمی به تفکیک دهکهای درآمدی نیز نشان میدهد تورم گروه خوراکیها در حالی برای دهک اول (فقیرترین دهک) ۵۴ درصد بوده، این رقم برای دهک دهم (ثروتمندترین دهک) ۷/۴۸ درصد بوده است. به این ترتیب دهکهای کمدرآمد هزینه بیشتری برای کالاهای خوراکی پرداخت کردهاند. بررسی آمارها نشان میدهد که در زمستان سال گذشته دهک اول تورم ۸/۴۰ درصدی را در گروه خوراکیها تجربه کرده که در بهار امسال ۳/۱۲ درصد بیشتر شده و به ۵۴ درصد رسیده است. نکته جالب توجه آنکه تورم گروه غیرخوراکیها برای دهک اول ۳۲ درصد و برای دهک دهم ۲/۴۹ درصد بوده است. این مساله نشان میدهد که گروههای کمدرآمد عملا سهم اندکی از هزینههای خود را به خرید کالاهای غیرخوراکی اختصاص میدهند. به طور کلی سرعت رشد تورم کالاهای خوراکی در بهار ۱۴۰۰ بیشتر از تورم متوسط و تورم کالاهای غیرخوراکی بوده است. از بین اقلام مصرفی رشد سه ماهه قیمت گوشت گوسفند و گاو به ترتیب ۱۰ و ۱۲ درصد بوده است. در بهار سال گذشته رشد تورمی این دو قلم کالاهای مصرفی به ترتیب ۳/۸ و ۵/۴ درصد بوده است. در عین حال که تورم مرغ ماشینی در بهار سال گذشته ۴/۸- درصد بوده، رشد قیمتی آن در بهار امسال ۱۴ درصد بوده که ۴/۲۲ درصد بوده است. تورم برنج ایرانی نیز با رشد ۱/۵ درصدی و شیر نیز با رشد ۹/۵ درصدی نسبت به زمستان سال گذشته همراه بوده است. روغن نیز تورم ۲/۱۳ درصدی را در بهار امسال تجربه کرده است. بنابراین همانطور که مشخص است در بهار امسال تورم روند رشد خود را که از سال گذشته شروع شده ادامه داده و بر مسیر رو به جلویی در حال حرکت بوده است.