کوتاه شدن قامت سرمایه گذاری درایران
در نشست دیروز هیات نمایندگان به موضوع رسیدن برنامه هفتم توسعه به صحن مجلس شورای اسلامیبرای جمعبندی نهایی و تصویب اشاره کرد و از هدفگذاری رشد اقتصادی ۸ درصدی در این برنامه گفت. محمود نجفیعرب رییس اتاق بازرگانی تهران دیروز واقعیت تلخ وضعیت فلاکت بار شاخص سرمایهگذاری را با استفاده از آمارهای دردسترس تشریح کرد وگفت: جلسات منظمیدر اتاق تهران با حضور اقتصاددانان مطرح کشور برگزار میشود، گفت: طبق بررسیهای صورت گرفته و جداول تدوین شده در سال ۱۳۹۰ میزان تشکیل سرمایه ۵۲۳ هزار میلیارد تومان به نرخ ثابت سال ۱۳۹۵ بوده کهاین عدد در سال ۱۴۰۱ به ۲۷۵ هزار میلیارد تومان رسیده، یعنی در طول ۱۲ سال گذشته تقریبا به نصف کاهش یافته است. مقایسه جدول تشکیل سرمایه و استهلاک سرمایه که هر دو به نرخ دفتری است، بیانگر نکات بسیار مهم دیگری است. در سال ۱۳۹۰ میزان استهلاک سرمایه در کشور ۱۸۰ هزار میلیارد تومان بوده کهاین رقم در سال ۱۴۰۰ به ۲۵۷ هزار میلیارد تومان رسیده و در واقع نرخ استهلاک سرمایه با تشکیل سرمایه برابر شده است. رییس اتاق بازرگانی تهران در ادامه با اشاره بهاینکهاین شرایط وضعیت بسیار بدی را نشان میدهد، گفت: در حال حاضر در برخی از صنایع مانند صنعت سلامت و دارو شاهدیم که میزان نرخ استهلاک سرمایه از تشکیل سرمایه پیشی گرفته است و این را در صنعتی میبینیم که باید دائم پویا باشد و بهروز حرکت کند. نجفیعرب سپس به موجودی سرمایه هم اشاره کرد و گفت: موجودی سرمایه براساس اعداد دفتری، در سال ۱۴۰۰ حدود ۵۲۷۸ همت بوده است. همچنین طبق بررسیهای صورت گرفته و جداول تهیه شده، میزان سرمایهگذاری در بخش ساختمان و ماشینآلات بیشترین حجم سرمایهگذاری را در کشور به خود اختصاص میدهد، اما نکته مهم این است که میزان تشکیل سرمایه در بخش ماشینآلات ۵۶ درصد نسبت به سال پایه که ۱۳۹۰ است کاهش پیدا کرده و در بخش ساختمان هم ۴۱ درصد افت داشته است و همهاینها نشان میدهد که شرایط اقتصاد اصلا خوب نیست. روند نزولی جذب سرمایهگذاری خارجی آمار دیگری که رییس اتاق تهران در ادامه صحبتهایش به آن اشاره کرد، میزان جذب سرمایهگذاری خارجی بود. او گفت: از سال ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۱ یعنی پایان ۲۰۲۲ میلادی، با کاهش شدید میزان جذب سرمایهگذاری خارجی روبهرو بودهایم و به جز سال ۱۳۹۶ که به خاطر برجام این عدد به ۵ میلیارد دلار رسید، همیشه شاهد افت میزان جذب سرمایهگذاری خارجی بودهایم. در واقع برجام که اتفاق افتاد در مقطعی کوتاه تحول عظیمیشکل گرفت، اما چون دوام پیدا نکرد، شاهد افزایش ادامهدار جذب سرمایهگذاری خارجی هم نبودیم. آمار میزان جذب سرمایهگذاری خارجی نشان میدهد که در طول ۱۲ سال حداکثر در یک سال توانستهایم ۵ میلیارد دلار سرمایه خارجی جذب کنیم کهاین عدد در سال ۱۴۰۱ به ۵/۱ میلیارد دلار رسیده که بسیار پایین است. اگر میزان جذب سرمایهگذاری خارجی کشور را با کشورهای منطقه مقایسه کنیم متوجه میشویم که چقدر شرایط بدی را تجربه میکنیم. در کشورهای منطقه ارقام ۷۰ تا ۱۱۰ میلیارد دلار جذب سرمایهگذاری خارجی صورت گرفته و وضعیت جذب سرمایهگذاری خارجی در کشور ما دردآور است. نجفیعرب با اشاره بهاینکه باید به فکر ارائه راهحل و خروج از بحرانها بود، گفت: همه در یک کشتی نشستهایم، فرزندانمان باید کار مناسب و زندگی خوب داشته باشند و نباید گرفتار مشکلات تامین معیشت شوند. از همه اعضای هیات نمایندگان دعوت میکنم در جلسات کارشناسی که با حضور اقتصاددانان برگزار میشود، شرکت کنند تا با مشورت هم بهاین سوال پاسخ دهیم که چه باید بکنیم و چگونه میتوانیم به راهکارهای عملی برسیم. او ادامه داد: اگر میخواهیم به رشد ۸ درصدی برسیم باید سالانه حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیارد دلار جذب سرمایهگذاری خارجی داشته باشیم و اگر این میزان تحقق پیدا نکند بهاین رشد نخواهیم رسید. شنیدهام که بانک مرکزی برای رسیدن به رشد ۸ درصدی عدد جذب سرمایهگذاری خارجی را سالانه ۲۰۰ میلیارد دلار سالانه در نظر گرفته است. سازمان برنامهاین عدد را بین ۷۰ تا ۸۰ میلیارد دلار و وزارت اقتصاد هم ۱۰۰ میلیارد دلار برآورد کردهاند. رییس اتاق بازرگانی تهران در پایان سخنان خود با تاکید بر اینکه پیشرفت و توسعه اقتصادی کشور مهمترین هدف ما است، گفت: بخش خصوصی تهران حدود ۳۰ درصد تولید ناخالص داخلی کشور را در اختیار دارد و صنایع مختلفی در استان شکل گرفته و فعالیت میکنند. به عنوان اتاق بازرگانی تهران باید برای بهبود وضعیت رشد اقتصادی در کشور، تدابیر لازم را بیندیشیم و در قالب پیشنهادهای عملی با مشخص کردن بایدها و نبایدها به سیاستگذاران عرضه کنیم. باتوجه به ناترازی انرژی مانند گاز، برق و آب شرایط بسیار سخت است، اما در اتاق تهران آمادهایم که کمک کنیم تا نقشه راه کشور برای دستیابی به هدفگذاری ۸ درصدی تدوین و تهیه شود.