سه دليل دولت براي بالا نگه داشتن قيمت دلار
وقتی روحانی نخواهد، دلار پایین نمیآید
ساعت 24- حسن روحانی، رییس دولت یازدهم است و بیش از هر کس قدرت، اختیار و اطلاعات درباره مسایل کلان اقتصاد دارد. این قدرت و اختیارات به او اجازه میدهد در مقام بالاترین فرد اجرایی کشور با صراحت بگوید: «قرار نیست دلار را پایین بیاوریم». معنای حرف رییسجمهور ایران به طور ساده این است که بالا و پایین شدن قیمت دلار در بازار در اختیار دولت است و یا دستکم به لحاظ اقتصادی، دولت آنقدر ارز دارد که میتواند قیمت ارز را بالا نگه دارد.
اما چرا دولت نميخواهد قيمت دلار را پايين بياورد؟ يك دليل بسيار واضح و روشن اين است كه دولت بخش قابل توجهي از درآمدهاي خود براي پرداخت مزد و حقوق كارمندان و پرداختهاي اجباري مثل يارانه نقدي را بايد از تبديل دلارهاي خود به ريال كسب كند.
به اين ترتيب اگر به طور مثال دولت هر ماه ۲ ميليارد دلار دراخيار خود را با قيمت هر دلار ۳۳۰۰ تومان تبديل به ريال كند، رقمي معادل ۶۶۰۰ ميليارد تومان به دست ميآورد. در صورتي كه اگر قيمت هر دلار معادل ۳۰۰۰ تومان باشد درآمد دولت از فروش دو ميليارد دلار ارز در ماه ۶۰۰۰ ميليارد تومان ميشود. ۶۰۰ ميليارد تومان كاهش درآمد ارزي در ماه يعني اينكه دولت ۱۷ درصد از يارانه نقدي هر ماه را بايد از جاي ديگر به دست بياورد.
يك دليل ديگر اين كه قيمت دلار پايين نخواهد مد اين است كه «صادرات» يكي از پيشرانههاي اقتصادي ايران براي خرج از ركود تعريف شده است و كاهش قيمت دلار ميتواند اين مقوله را تحتتاثير منفي قرار دهد. با توجه به اينكه ميعانات گازي و فرآوردههاي پتروشيمي بخش قابل ملاحظهاي از صادرات ايران را به خود اختصاص ميدهد و دولت نيز مالك واحدهاي توليدي اين كالاهاست نميخواهد درآمدش كاهش يابد. از طرف ديگر اگر قيمت دلار پايين بيايد، واردات كالاهاي گوناگون اوج ميگيرد و باقيمانده توليدات صنعتي ايران نيز از گردونه توليد خارج ميشود.
به اين ترتيب اگر به طور مثال دولت هر ماه ۲ ميليارد دلار دراخيار خود را با قيمت هر دلار ۳۳۰۰ تومان تبديل به ريال كند، رقمي معادل ۶۶۰۰ ميليارد تومان به دست ميآورد. در صورتي كه اگر قيمت هر دلار معادل ۳۰۰۰ تومان باشد درآمد دولت از فروش دو ميليارد دلار ارز در ماه ۶۰۰۰ ميليارد تومان ميشود. ۶۰۰ ميليارد تومان كاهش درآمد ارزي در ماه يعني اينكه دولت ۱۷ درصد از يارانه نقدي هر ماه را بايد از جاي ديگر به دست بياورد.
يك دليل ديگر اين كه قيمت دلار پايين نخواهد مد اين است كه «صادرات» يكي از پيشرانههاي اقتصادي ايران براي خرج از ركود تعريف شده است و كاهش قيمت دلار ميتواند اين مقوله را تحتتاثير منفي قرار دهد. با توجه به اينكه ميعانات گازي و فرآوردههاي پتروشيمي بخش قابل ملاحظهاي از صادرات ايران را به خود اختصاص ميدهد و دولت نيز مالك واحدهاي توليدي اين كالاهاست نميخواهد درآمدش كاهش يابد. از طرف ديگر اگر قيمت دلار پايين بيايد، واردات كالاهاي گوناگون اوج ميگيرد و باقيمانده توليدات صنعتي ايران نيز از گردونه توليد خارج ميشود.
