استیلای بی چون وچرای سیاستمداران برکارشناسان پیام منفی دارد
نقطه جوش و یخبندان همزمان در همسایگی FATF
ساعت 24 - تشدید تحریم و پیامد اصلی آن یعنی ناتوانی ایران در فروش نفت و کسب درآمد ارزی سرچشمه تنگناهای اقتصادی و سیاسی و حتی اجتماعی در ایران شده است. تجربه اداره ا قتصاد بدوندرآمدهای ارزی حاصل از صادرات نفت یا درآمدهای اندک صادرات نفت در همین ماههای تازه سپری شده نشان میدهد نهادهای قدرت در ایران، فاقد نیروی نوآوری برای پشت سرگذاشتن از این وضعیت دستکم در کوتاهمدت هستند.
dir="RTL">همچنین تجربه نشان میدهد اگر درآمد ارزی مناسب به اقتصاد ایران تزریق نشود دخل وخرج کشور تعادل نیمبند سابق را نیز از دست میدهد. همین چشمانداز غبارآلودی که اکنون خود را در اقلام و ارقام لایحه بودجه 1399 نمایان کرده و تصویری ترسناک برای فعالان اقتصادی و شهروندان ترسیم میکند. در این شرایط به نظر میرسد ایرانیان هرگز دوست ندارند از جایی دیگر و از مرکزی دیگر برکسب وکار آنها فشار وارد شود و آنها را نسبت به آینده فعالیتهایشان با تردید جدیتری مواجه کند. آیا سکانداران سیاسی و اقتصادی مستقر در نهاد دولت و ریاستجمهوری توانایی دارند این خواسته حداقلی شهروندان و فعالان اقتصادی را برآورده کرده و تصمیماتی بگیرند که دردسرهای تازه تدارک نبیند؟ الان وضعیت این است که دولت دوازدهم از یکسو زیر تیغ نقد منتقدان افراطی قرار دارد که چرا میخواهد با عمان، ژاپن یا فرانسه گفتوگو کند، در حالیکه میداند برجام بینتیجه بوده است و از سوی دیگر زیر فشار قرار دارد که چرا نمیتواند اقتصاد کلان را سازماندهی کرده و به بهتزدگیها پایان دهد. نمونه دیگر بیتصمیمی در سطح کلان موضوع پیوستن ایران به FATF است. برخی مخالفان سرسخت دولت باور دارند پیوستن به این پیمان بانکی و پولی به معنای نابودی استقلال کشور است و با این عضویت ایران اسرارش را دو دستی تقدیم دشمنان میکند. از سوی دیگر اما موافقان پیوستن ایران به این پیمان باور دارند اگر ایران در این نهاد عضو نشود همین میزان همکاری بانکی نیز زایل شده و اقتصاد ایران در گوشه انزوا جان خواهد داد. این پادرهوانگهداشتن ایران در قبول یا عدمقبول این پیمان پولی و بانکی نظام تبادل سرمایه و پول خارجی را فلج کرده است. گیجشدگی اقتصاد ایران تنها در همین مقوله و پادرهوا ماندن دولت نشان میدهد کار از دست دولت خارج است و این نهاد نمیتواند انتظارات را برآورده کرده و یخبندان تصمیمگیری در بالاترین نقطه و برای یک جریان عمومی جهانی که تنها ایران و کرهشمالی در آن حضور ندارند هر روز قطورتر میشود. کارشناسان میگویند مزیت FATF این است که نهادی فنی است و الزام سیاسی ندارد. اگر این نهاد چیزی بیش از توصیههای عمومی از ایران بخواهد میتوان امتناع کرد. اصولا اگر FATF میخواست به خودش حق بدهد و بگوید که اطلاعات افراد مشخصی را بدهید 198 کشور دنیا قبول نمیکردند طبق توصیههای FATF ارزیابی شوند. کارشناسان باور دارند اگر ایران از یک سری توصیهها به درستی تبعیت نکند در آن توصیهها رتبه کمتر میگیرد و اتفاق دیگری نمیافتد. هیچ کشوری در دنیا وجود ندارد که همه 40 توصیه این نهاد را را رعایت کرده باشد و در همه توصیهها امتیاز خوبی گرفته باشد. به نظر میرسد علت یخزدن تصمیمگیری درباره این نهاد پولی و بانکی را باید در جای دیگری غیر از اقتصاد جستوجو کرد.
استیلای بی چون وچرای یک طیف از برکارشناسان و اقتصاددانان و فعالان اقتصادی و طیف های دیگری از سیاستورزان این پیام منفی را به جهان صادر می کند که نمی توان درایران به دولت قانونی امیدوار بود و کاری درایران انجام داد.
محمد صادق جنان صفت – روزنامه آرمان ملی – 12دی 1398
