یکشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۹ - ۰۸:۴۵

جنگ جهانی «یک و نیم» شروع شده است؟

ساعت 24 - -کوین رود نخست وزیر سابق استرالیا در مقاله‌ای در نشریه فارین پالیسی در 6 می 2020 به هرج و مرج پساکرونا پرداخته و معتقد است این بیماری همه­ گیر برای هر دو کشور ایالات‌متحده و چین و برای نظم جهانی خوشایند نخواهد بود.کوین رود نخست وزیر سابق استرالیا در مقاله‌ای در نشریه فارین پالیسی در 6 می 2020 به هرج و مرج پساکرونا پرداخته و معتقد است این بیماری همه­ گیر برای هر دو کشور ایالات‌متحده و چین و برای نظم جهانی خوشایند نخواهد بود. بخشی از این مقاله به نقل از فارس را می خوانید:

رهبران چینی یک دیدگاه ساده لنینیستی در مورد قدرت ایالات‌متحده دارند. این دیدگاه بر دوپایه استوار است: ارتش آمریکا و دلار آمریکا (ازجمله عمق و سیال بودن بازارهای مالی ایالات‌متحده که اساس آن است). سایر موارد جزء هستند.

همه کشورها نسبت به آنچه لنینیست­ها آن را «قدرت عینی» می­نامند و از تمایل قدرت‌های بزرگ برای پیاده کردن آن، آگاه هستند اما درک قدرت هم به همان اندازه مهم است. هم‌اکنون چین در حال اضافه‌کاری برای ترمیم خسارات سنگین به جایگاه جهانی خود که ناشی از منشأ جغرافیایی ویروس و عدم توانایی پکن در مهار اپیدمی در ماه­های اولیه این بحران است. هرچند نسل جدید دیپلمات­های چینی معروف به «گرگ جنگجوی» ممکن است به پکن گزارش دهند ولی واقعیت این است که ایستادگی چین موجب تحمل ضربه بزرگی شده است (جالب این است که این گرگان جنگجو بجای این‌که این آسیب­ها را بهبود ببخشند بر آن‌ها اضافه می­کنند). واکنش ضد چینی در مورد انتشار ویروس کرونا که اغلب ریشه نژادی دارد در کشورهایی مانند هند، اندونزی و ایران متفاوت است. قدرت نرم چینی خطر تکه‌تکه شدن را به همراه دارد.

 به دلایل مختلف، ایالات‌متحده خیلی بهتر از چین از این بحران خارج نخواهد شد. دنیا به اقدامات رئیس‌جمهور آمریکا با ترس نگاه می­کنند نه به‌عنوان رهبر جهان آزاد، بلکه وی را در هیبت یک داروساز متقلب که به درمان­های تأیید نشده توصیه­ می­کند می­بینند. این­که گفته می­شد «آمریکا اول» است در عمل یعنی: در یک بحران واقعی جهانی انتظار یاری از طرف ایالات‌متحده نداشته باشید زیرا این کشور حتی نمی‌تواند از خودش مراقبت کند. زمانی ایالات‌متحده خط حمل‌ونقل هوایی برلین بود. اکنون تصور تئودور روزولت از نیروی دریایی ایالات‌متحده توسط ویروس کرونا فلج و زمین­گیر شده است، گزارش­های دولت حاکی از تلاش برای به دست گرفتن کنترل انحصاری واکسن کوید 19 است که آلمانی­ها آن را تهیه‌کرده‌اند و همچنین دخالت دولت فدرال برای جلوگیری از فروش تجاری تجهیزات حفاظت شخصی پزشکی به کانادا است. همه‌چیز در دنیا عوض‌شده است.

جنگ سرد جدید؟

قبل از بحران کنونی، نظم لیبرال بین ­المللی پس از جنگ از قبل شروع به متلاشی شدن کرده بود. قدرت نظامی و اقتصادی ایالات‌متحده، مبنای ژئوپلیتیکی که نظم بر روی آن مستقر شده بود توسط چین ابتدا به‌صورت منطقه ­ای و اخیراً در سطح جهان، به چالش کشیده شد. دولت ترامپ با تضعیف ساختار متحدین ایالات‌متحده (که در منطق متعارف راهبردی برای حفظ توازن قدرت در برابر پکن از اهمیت اساسی برخوردار بود) بر مشکلات این نظم جهانی افزود و به‌طور مرتب نهادهای چندجانبه را از مشروعیت انداخت (عملاً یک خلأ سیاسی و دیپلماتیک  ایجاد کرد که توسط چین پر شود). نتیجه آن یک جهان به‌طور فزاینده ناکارآمد و آشفته است.

بحران فعلی احتمالاً چنین روندهایی را تقویت خواهد کرد. هم‌اکنون رقابت راهبردی تمام طیف­های روابط ایالات‌متحده و چین من‌جمله نظامی، اقتصادی، مالی، فن­آوری و عقیدتی را تعریف می­کند و به‌طور فزاینده روابط پکن و واشنگتن را با کشورهای ثالث شکل خواهد داد. تا قبل از بحران کنونی، این تصور که جهان وارد یک جنگ سرد جدید یا جنگ سرد دوم شود، در بهترین حالت نابهنگام به نظر می­آمد.نظام ­های مالی دو کشور چنان درهم‌تنیده بود که جدا شدن واقعی آن‌ها از هم بعید به نظر می‌رسید و گمان می­رفت چشم‌انداز کمی از جنگ­های نیابتی ژئوپلیتیکی یا ایدئولوژیکی در کشورهای دیگر وجود داشته باشد که یکی از خصایص تعریف‌شده رقابت بین ایالات‌متحده و اتحاد جماهیر شوروی است.

ممکن است جنگ جهانی دومی هنوز وجود نداشته باشد ولی به نظر می­رسد جنگ جهانی یک و نیم آغاز شده است.اما تهدیدهای جدیدی که هر دو طرف با افزایش تنش­های مربوط به کوید 19 ایجاد می‌کنند، می‌توانند همه این‌ها را تغییر دهند. تصمیم واشنگتن برای پایان دادن به سرمایه‌گذاری‌های صندوق بازنشستگی ایالات‌متحده در چین، دارایی‌های آینده چین در ایالات‌متحده را محدود می­کند. اوراق بهادار خزانه‌داری، یا شروع جنگ ارزی جدید (که اخیراً با آغاز ارز دیجیتالی جدید چین تشدید شده است) باعث می‌شود سریع آن چسبندگی مالی که دو اقتصاد را در کنار هم نگه‌داشته است، از بین برود. تصمیم پکن برای نظامی کردن بیش‌ازحد طرح کمربند و جاده، خطر جنگ­های نیابتی را افزایش می­دهد. علاوه بر این ، با رشد مقابله ایالات‌متحده و چینی، سامانه چندجانبه، معیارها و نهادهایی پشتیبانی‌کننده شروع به فرسایش می­کنند. بسیاری از نهادها خود را برای رقابت عرصه می­کنند. به همراه ایالات‌متحده آسیب‌دیده و چین آسیب‌دیده، «مدیر سیستم» وجود ندارد که عبارت جوزف نوی را قرض بگیرد تا بتواند نظام بین­المللی را به‌طور کاربردی حفظ کند. ممکن است هنوز جنگ سرد 2 شروع نشده باشد اما به نظر می‌رسد جنگ سرد 1.5 شروع‌شده است.

ارسال نظر

شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.
s