سيد حميد حسيني، فعال اقتصادي
دولت ناچار شود دست از پوپولیسم برمیدارد
ساعت ۲۴- سید حمید حسینی یکی از فعالان صنعت و بازرگانی بخش خصوصی ایران است که برخلاف شمار قابل توجهی از همتایان خود رفتار مدرنتری دارد و با نوشتن مسایل کاری خود در وبلاگش به روشن شدن فضای فعالیتهای اقتصادی کمک میکند. وی علاوه بر این، یکی از چهرههایی است که حرفهایش را ساده رک میگوید و کمتر از بقیه محافظهکار است.
به طور مثال او در يك ميزگرد كه نشريه تخصصي اتاق تهران برگزار كرده است ميگويد: تجربه نشان ميدهد دولت اگر مجبور نشود دست از برخي سياستهاي پوپوليستي برنميدارد. دولت اگر در فضاي سخت قرار نگيرد جسارت اصلاحات ساختاري را پيدا نميكند. البته اين كار تبعات سياسي دارد و دولت بايد تبعات سياسي آن را نيز بپذيرد.
وي ادامه داد: وقتي كه دولت مجبور شد، بايد تبعات سياسي آن را هم بپذيرد و كار درست را انجام دهد. حرف من اين است كه مردم هم بايد درك كنند. اگر دولت راه درست برود و كار درست را انجام دهد و مردم هم احساس كنند كه دولت راه درست را ميرود و اين به نفع منافع ملي است با دولت همراهي ميكنند. اينگونه نيست كه مردم را بترسانيم از اينكه فلاني ميآيد و اگر ما سياستهاي پوپوليستي را كنار بگذاريم حتما پوپوليستها روي كار ميآيند. مردم اگر احساس كنند كه مجمع سياستهاي دولت به نفع كل اقتصاد كشور است و باعث بهبود و رونق اقتصاد و اشتغال شده، آن را ميپذيرند. بنابراين، كسري بودجه نبايد خيلي باعث دلنگراني باشد اما بايد از همين فضا و وضعيت قيمت نفت استفاده كنيم و دولت تا جايي كه ميتواند سياستها و ساختارهاي خود را اصلاح كند. دولت سه نقش عمده در اقتصاد كشور بازي ميكند، يك نقش بودجهاي، يك قنش سياستگذاري و يك نقش مداخلهاي مزيت كاهش قيمت نفت در اين است كه نقش مداخلهاي دولت در اقتصاد كشور را به حداقل ميرساند.
دولت مجبور است تا جايي كه ميتواند از مداخله در بازار دست بردارد چون اين امكان برايش جود ندارد. موضوع ديگر، نقش سياستگذاري دولت است كه با وجود فشارها و مشكلات موجود دولت در اين زمينه مثبت عمل كرده و تا اينجا به سياستهايش پايبند بوده و توانسته است به صورت ملايم رشدي نامرئي داشته باشد تا بالاخره به تورم صفر درصد در بهمن ماه گذشته برسد و ركود را تشديد نكند. هيچ كس نميتواند بگويد در دوران دلت يازدهم، ركود در اقتصاد كشور تشديد شده است. همه اعتقا دارند كه بالاخره احساس رونق در اقتصاد كشور وجود دارد. سومين نقش دولت، نقش بودجهاي است به اين معني كه دولت هر چقدر بتواند كار عمراني كند خوب است ولي بايد او را هدايت كرد تا خودش كار عمراني و بودجهاي انجام ندهد. كنار بنشيند و خريد خدمت كند؛ يعني بگويد اگر كسي بيمارستان ساخت من آن را اجاره ميكنم، بياييد جاده بسازيد من تضمين ميكنم، بندر بسازيد من اجازه فعاليت ميدهم و امثال اينها. اين چه فرهنگي است كه همه زيرساختها را بايد دولت بسازد؟ اين روش سالها است در تمام دنيا منسوخ شده و در عوض، دولتها كنار مينشينند و خريد خدمت ميكنند. دولت بايد در شرايط فعلي بپذيرد كه بخش خصوصي بخشي از منابع خود را به بازار ببرد، اجازه دهد اين نقدينگي جذب شود و مردم فضاي كار داشته باشند؛ تجربه نشان داده كه هر جا به مردم اجازه فعاليت داديم نتيجهبخش بوده است.
زماني در تمام تهران ۱۰ استخر وجود نداشت اما اكنون در هر كوي و برزن يك باشگاه ورزشي راه افتاده است. چرا؟ دولت در اين زمينه چه كاري انجام داده است؟ هيچ، فقط اينكه فضا را باز كرده و اجازه فعاليت و ساخت و ساز را به مردم داده است. در حال حاضر اگر كسي بخواهد در پايتخت ورزش كند احساس كمبودي ندارد چون در شهر تهران امكانات ورزشي زيادي فراهم است. ما هر جا فضا را باز كرديم و به مردم اجازه ورود داديم بسياري از مشكلات حل شد. در بحثهاي عمراني هم، بايد از اين قاعده تبعيت كنيم؛ دولت نبايد خودش بندر يا جاده بسازد، يا حتما نبايد خودش برقكشي كند يا شركت مخابرات راه بيندازد. دولت بايد فضا را باز و رگلاتوري كند، بايد تصوري از آينده مشخص كند و كار را به مردم بسپارد.
وي در باره اينكه توافق هستهاي چه وضعيتي را در اقتصاد ما به وجود خواهد آورد و تاثيرگذاري آن به چه شكل خواهد بود؟ گفت: توافق ميتواند روي محيط كلان سياسي، اقتصادي و مقررات كسب و كار ما اثرگذار باشد. ما طي سالهاي اخير، تحريمها را داشتيم كه مانعي جدي در برابر اقتصاد كشور بود و از سوي ديگر سياستهاي اقتصادي غلط دولت، اقتصاد كشور را آچمز كرده بود. بنابراين، در حال حاضر نهاد دولت از يك طرف در حال اصلاح سياستهاي خود است و از طرف ديگر تحريمها را به عنوان عاملي آچمزكننده از برابر اقتصاد كشور برميدارد يا بحث رواني آن را حل ميكند چنانكه ظرف هشت ماه آينده كشورهاي مختلف بتوانند با ايران كار كنند با اين توافق شك نكنيد بسياري از مسائلي كه ما در زمينه امور حمل و نقل و مسائل روزمره زندگي داريم حل ميشود. مشكلاتي كه به پاي اقتصاد ما پيچيده است، تحريمهاي كلي سازمان ملل متحد نيست، بلكه اتفاقا بيشتر ناشي از تحريمهاي اتحاديه اروپا و اختيارات رييسجمهوري امريكاست. من فكر ميكنم لغو اين تحريمها فضاي مثبتي را فراهم ميكند.
سياستهاي اقتصادي دولت هم امسال روشنتر ميشود و دولت به سمت خصوصيسازي و اقتصاد رقابتي ميرود، چرا كه هم شرايط به او تحميل شده و هم شما وقتي در اقتصاد جهاني روي خوش نشان ميدهنيد مجبور ميشويد تا حدي سياستهاي خود را در جهت سياستهاي كلي نظام اقتصادي جهاني اصلاح كنيد تا بتوانيد از آن بهره بگيريد.اقتصاد دنيا حاضر نيست در يك اقتصاد دولتي و بسته سرمايهگذاري كند، در نتيجه، حتما منابعي به سمت بخش خصوصي ايران ميايند. اين بار برخلاف دفعات قبل كه عمده سود و بهره سرمايهگذاريهاي خارجي متعلق به دولت بود حتما بر همكاري با بخش خصوصي و سرمايهگذاري در آن تاكيد خواهد شد. بنابراين من فكر ميكنم رشد اقتصادي كشور شدت ميگيرد، پروژههاي نيمهتمام اغلب به جريان ميافتد، مقدار زيادي از منابع مالي كه به علت تنگناهاي منابع مالي در حال حاضر اوضاع اسفناكي دارند از طريق خطوط اعتباري دنيا حل ميشود، دسترسي ما به منابع خودمان بيشتر ميشود و وقتي روابط و منابع بانكي راه بيفتد كل مشكلات حل ميشود. الان مجبور هستيد ۲۰ درصد پول بدهيد تا كالاي خود را بگيريد اما آن زمان با ۱۰ درصد و به راحتي با يك السي ميتوانيد كار خود را انجام دهيد، در اين صورت، سرعت گردش پول در اقتصاد كشور افزايش پيدا ميكند. من اعتقاد دارم بخشهايي مثل خودروسازي، پتروشيمي، مخابرات، نفت و هواپيمايي به سرعت ميتوانند سرمايهگذاري خارجي را جذب كنند. در صحنه اقتصاد داخل هم گفته ميشود كه در شرايط جديد بازار مسكن راه ميافتد. چون ايرانيها به هر دليل فكر ميكنند تا وقتي كه بازار مسكن راه نيفتد بازار راكد است و رونق اقتصادي را در رونق بازار مسكن ميدانند در حالي كه اين به نفع هيچ كس نيست. اما نميدانم چرا مردم فكر ميكنند اگر بازار مسكن حركت كند حتما بازار و اقتصاد رونق دارد و اگر ثابت و راكد است پس حتما بازار كسب و كار راكد است. من اعتقاد دارم كه با رفع تحريمها، بازار مسكن هم به راه ميافتد.
وي ادامه داد: وقتي كه دولت مجبور شد، بايد تبعات سياسي آن را هم بپذيرد و كار درست را انجام دهد. حرف من اين است كه مردم هم بايد درك كنند. اگر دولت راه درست برود و كار درست را انجام دهد و مردم هم احساس كنند كه دولت راه درست را ميرود و اين به نفع منافع ملي است با دولت همراهي ميكنند. اينگونه نيست كه مردم را بترسانيم از اينكه فلاني ميآيد و اگر ما سياستهاي پوپوليستي را كنار بگذاريم حتما پوپوليستها روي كار ميآيند. مردم اگر احساس كنند كه مجمع سياستهاي دولت به نفع كل اقتصاد كشور است و باعث بهبود و رونق اقتصاد و اشتغال شده، آن را ميپذيرند. بنابراين، كسري بودجه نبايد خيلي باعث دلنگراني باشد اما بايد از همين فضا و وضعيت قيمت نفت استفاده كنيم و دولت تا جايي كه ميتواند سياستها و ساختارهاي خود را اصلاح كند. دولت سه نقش عمده در اقتصاد كشور بازي ميكند، يك نقش بودجهاي، يك قنش سياستگذاري و يك نقش مداخلهاي مزيت كاهش قيمت نفت در اين است كه نقش مداخلهاي دولت در اقتصاد كشور را به حداقل ميرساند.
دولت مجبور است تا جايي كه ميتواند از مداخله در بازار دست بردارد چون اين امكان برايش جود ندارد. موضوع ديگر، نقش سياستگذاري دولت است كه با وجود فشارها و مشكلات موجود دولت در اين زمينه مثبت عمل كرده و تا اينجا به سياستهايش پايبند بوده و توانسته است به صورت ملايم رشدي نامرئي داشته باشد تا بالاخره به تورم صفر درصد در بهمن ماه گذشته برسد و ركود را تشديد نكند. هيچ كس نميتواند بگويد در دوران دلت يازدهم، ركود در اقتصاد كشور تشديد شده است. همه اعتقا دارند كه بالاخره احساس رونق در اقتصاد كشور وجود دارد. سومين نقش دولت، نقش بودجهاي است به اين معني كه دولت هر چقدر بتواند كار عمراني كند خوب است ولي بايد او را هدايت كرد تا خودش كار عمراني و بودجهاي انجام ندهد. كنار بنشيند و خريد خدمت كند؛ يعني بگويد اگر كسي بيمارستان ساخت من آن را اجاره ميكنم، بياييد جاده بسازيد من تضمين ميكنم، بندر بسازيد من اجازه فعاليت ميدهم و امثال اينها. اين چه فرهنگي است كه همه زيرساختها را بايد دولت بسازد؟ اين روش سالها است در تمام دنيا منسوخ شده و در عوض، دولتها كنار مينشينند و خريد خدمت ميكنند. دولت بايد در شرايط فعلي بپذيرد كه بخش خصوصي بخشي از منابع خود را به بازار ببرد، اجازه دهد اين نقدينگي جذب شود و مردم فضاي كار داشته باشند؛ تجربه نشان داده كه هر جا به مردم اجازه فعاليت داديم نتيجهبخش بوده است.
زماني در تمام تهران ۱۰ استخر وجود نداشت اما اكنون در هر كوي و برزن يك باشگاه ورزشي راه افتاده است. چرا؟ دولت در اين زمينه چه كاري انجام داده است؟ هيچ، فقط اينكه فضا را باز كرده و اجازه فعاليت و ساخت و ساز را به مردم داده است. در حال حاضر اگر كسي بخواهد در پايتخت ورزش كند احساس كمبودي ندارد چون در شهر تهران امكانات ورزشي زيادي فراهم است. ما هر جا فضا را باز كرديم و به مردم اجازه ورود داديم بسياري از مشكلات حل شد. در بحثهاي عمراني هم، بايد از اين قاعده تبعيت كنيم؛ دولت نبايد خودش بندر يا جاده بسازد، يا حتما نبايد خودش برقكشي كند يا شركت مخابرات راه بيندازد. دولت بايد فضا را باز و رگلاتوري كند، بايد تصوري از آينده مشخص كند و كار را به مردم بسپارد.
وي در باره اينكه توافق هستهاي چه وضعيتي را در اقتصاد ما به وجود خواهد آورد و تاثيرگذاري آن به چه شكل خواهد بود؟ گفت: توافق ميتواند روي محيط كلان سياسي، اقتصادي و مقررات كسب و كار ما اثرگذار باشد. ما طي سالهاي اخير، تحريمها را داشتيم كه مانعي جدي در برابر اقتصاد كشور بود و از سوي ديگر سياستهاي اقتصادي غلط دولت، اقتصاد كشور را آچمز كرده بود. بنابراين، در حال حاضر نهاد دولت از يك طرف در حال اصلاح سياستهاي خود است و از طرف ديگر تحريمها را به عنوان عاملي آچمزكننده از برابر اقتصاد كشور برميدارد يا بحث رواني آن را حل ميكند چنانكه ظرف هشت ماه آينده كشورهاي مختلف بتوانند با ايران كار كنند با اين توافق شك نكنيد بسياري از مسائلي كه ما در زمينه امور حمل و نقل و مسائل روزمره زندگي داريم حل ميشود. مشكلاتي كه به پاي اقتصاد ما پيچيده است، تحريمهاي كلي سازمان ملل متحد نيست، بلكه اتفاقا بيشتر ناشي از تحريمهاي اتحاديه اروپا و اختيارات رييسجمهوري امريكاست. من فكر ميكنم لغو اين تحريمها فضاي مثبتي را فراهم ميكند.
سياستهاي اقتصادي دولت هم امسال روشنتر ميشود و دولت به سمت خصوصيسازي و اقتصاد رقابتي ميرود، چرا كه هم شرايط به او تحميل شده و هم شما وقتي در اقتصاد جهاني روي خوش نشان ميدهنيد مجبور ميشويد تا حدي سياستهاي خود را در جهت سياستهاي كلي نظام اقتصادي جهاني اصلاح كنيد تا بتوانيد از آن بهره بگيريد.اقتصاد دنيا حاضر نيست در يك اقتصاد دولتي و بسته سرمايهگذاري كند، در نتيجه، حتما منابعي به سمت بخش خصوصي ايران ميايند. اين بار برخلاف دفعات قبل كه عمده سود و بهره سرمايهگذاريهاي خارجي متعلق به دولت بود حتما بر همكاري با بخش خصوصي و سرمايهگذاري در آن تاكيد خواهد شد. بنابراين من فكر ميكنم رشد اقتصادي كشور شدت ميگيرد، پروژههاي نيمهتمام اغلب به جريان ميافتد، مقدار زيادي از منابع مالي كه به علت تنگناهاي منابع مالي در حال حاضر اوضاع اسفناكي دارند از طريق خطوط اعتباري دنيا حل ميشود، دسترسي ما به منابع خودمان بيشتر ميشود و وقتي روابط و منابع بانكي راه بيفتد كل مشكلات حل ميشود. الان مجبور هستيد ۲۰ درصد پول بدهيد تا كالاي خود را بگيريد اما آن زمان با ۱۰ درصد و به راحتي با يك السي ميتوانيد كار خود را انجام دهيد، در اين صورت، سرعت گردش پول در اقتصاد كشور افزايش پيدا ميكند. من اعتقاد دارم بخشهايي مثل خودروسازي، پتروشيمي، مخابرات، نفت و هواپيمايي به سرعت ميتوانند سرمايهگذاري خارجي را جذب كنند. در صحنه اقتصاد داخل هم گفته ميشود كه در شرايط جديد بازار مسكن راه ميافتد. چون ايرانيها به هر دليل فكر ميكنند تا وقتي كه بازار مسكن راه نيفتد بازار راكد است و رونق اقتصادي را در رونق بازار مسكن ميدانند در حالي كه اين به نفع هيچ كس نيست. اما نميدانم چرا مردم فكر ميكنند اگر بازار مسكن حركت كند حتما بازار و اقتصاد رونق دارد و اگر ثابت و راكد است پس حتما بازار كسب و كار راكد است. من اعتقاد دارم كه با رفع تحريمها، بازار مسكن هم به راه ميافتد.
