قانون آن است که مردم بخواهند
البته ساده تر و سریعتر است اگر نمایندگان مردم بر حسب اراده جمعی جامعه و بر داشتی که دارند قانون تدوین کنند. به همین دلیل منشور هامورابی و کورش و یاسای چنگیز و هر حکم دیگری را قانون نداستهاند. مشکل مغایرت یک قانون، و مثلاً تبدیل شدن به حکم، با اراده مردم در این است که مردم آن را زیر پا می گذارند و اعمال آن بسیار پرهزینه میشود. مثل قوانین منع ویدئو و دیش ماهواره و موارد اخیر و قبلی. لازم شد یک خاطره را در این باب عرض کنم. زمانی در ینگه دنیا در شهرستانی از ایالتی چند صباحی زیست میکردم. علاوه بر مجلس نمایندگان و سنا که در سطح کل کشور امریکا قانون گذاری میکند هر ایالت و شهرستان هم مجلس قانونگذاری و قانون خودشان را دارند. در آن شهرستان از جمله مجلس تصویب کرده بود که در چند ماه بارانی سال، فروشگاهها کود شیمیایی نفروشند. در آن چند ماهاین اقلام از قفسه فروشگاهها جمع میشد. دلیل آن هم این که کشاورزان و باغداران و مردم حیاط دار کود شیمیایی میافشانند، آب باران آن را به جویبار ها و رود ها و دریچهها و دریا میبرد و آلودگی بیشتری ایجاد میکند. از آن شهرستان می توان چند کیلو متر رانندگی کرد و از شهرستان دیگر کهاین قانون را ندارد کود شیمیایی خرید. اما کمتر ممکن است کسی خلاف قانون عمل کند چرا؟ چون این لایحه را گروهی مردم پیشنهاد کردهاند در مجامع و روزنامه و تلویزیون محلی بحث شده، نظر دیگران از طریق توجیه جلب شده، هنگامیکه امضاء کافی جمع کرده به مجلس محلی رفته بحث شده و به قانون تبدیل شده و چون اراده عمومیبر آن است کمتر کسی آن را نقض میکند و نیاز چندانی به عسس و گزمه ندارد. یک نمونه دیگر؛ در همان شهرستان سقف ها دارای شیروانی و فضای خالی زیر شیروانی است. اطراف این سقف ها هم معمولا سوراخ مجرا ایجاد میشود. طبق قانون در فصل بهار گرفتن این سوراخ ها ممنوع است. چرا چون خفاشها در زیر این سقف ها خانه کرده و بچه گذاشتهاند و مسدود کردن سوراخ ها موجب مردن خانواده خفاش میشود. یک چنین قانونی هم، که به نظر ما عجیب میرسد، به همان نحو مطرح و تصویب شده است. اگر به تعمیرکار ساختمان بگویید یک انعام بگیر و بی خیال قانون این سوراخ ها را مسدود کن می گوید هر تعمیر سقف را انجام میدهم این قسمت بعد از فصل بهار. اگر سعی در انعام دادن بکنید احتمالاً گزارش شما را خواهد داد. این دو نمونه از هنگامیاست که اراده مردم قانون را می سازد در مقابل شرایطی که اراده خاص میخواهد قانون بسازد. این که لازم است مجلس از نمایندگان واقعی مردم که آزادانه داوطلب شدهاند و مردم هم آزادانه به آنها رای دادهاند پر شود و قانون بر حسب اراده عموم تصویب شود، برای لوکس بودن و غرب زده و نئولیبرال بودن نیست، برادر! برای سهولت و کار آیی حکمروایی و حسن اداره امور کشور است. مننبع- صفخه تلگرام دکتر محمد طبیبیان
