دستور سایت حکومتی به دولت : پول چاپ کنید
هفتههاست که در راهروهای تصمیمگیری دولت، یک عبارت بیش از هر چیز شنیده میشود: «تشدید کسری بودجه.» واژهای که رئیسجمهور پیش از انتخابات آن را امالفساد اقتصاد ایران میدانست.هر روز که از جنگ میگذرد، عدد کسری بودجه مثل سایهای ترس دولت را بیش از قبل میکند. قیمت ارز هم که بالا میرود، میگویند بودجه کسری دارد. پروژهای که متوقف میشود، میگویند منابعش نیست. ملت از ما میپرسد «چرا فلان زیرساخت راه نمیافتد؟»، پاسخ آماده است، چون «پول نداریم.»این پاسخ، در عمق خود، یک فاجعه تحلیلی را پنهان کرده است. فاجعهای که از یک تشبیه کودکانه آب میخورد، اینکه دولت هم مثل یک کدبانوی خانهدار است و اگر خرجش از دخلش بیشتر شود، ورشکست میشود اما دولت، کدبانو نیست. دولت، چاپخانه است. و در میانه جنگی که همه چیزمان را میطلبد، ترس از کسری بودجه نشانه یک خطای نظری مرگبار است. خطایی که اگر همین امروز پاره نشود، فردا کشور را از نفس میاندازد. دولت خانوار نیست، پایان... همه چیز از یک تشبیه ساده شروع شد و همه چیز را ویران کرد. دولت چاپکننده ریال، مصرفکننده پول نیست؛ تولیدکننده پول است. وقتی دولت به یک پیمانکار راهسازی یا یک کارخانه فولاد پول میدهد، از حساب کسی پول برنداشته است. او یک عدد را روی صفحه کلید فشرده و دارایی خلق کرده است.مالیاتی که بعداً میگیرد، آن عدد را نابود میکند. کسری بودجه یعنی چه؟
یعنی در یک بازه زمانی، دولت بیشتر خلق کرده تا نابود. یعنی پول به جیب مردم و شرکتها واریز شده است. این یک فاجعه نیست؛ این سوخت فعالیت اقتصادی است. این اکسیژن تنفس تولید در زمان خفگی است.پس چرا از این عدد میترسیم؟ چون فکر میکنیم اگر عدد بزرگ شود، مغازهها خالی میشود و قیمتها اوج میگیرد اما این تورم، تقدیر کسری بودجه نیست. بیایید صریح باشیم: ما در یک جنگ اقتصادی تمامعیار هستیم. دشمن میخواهد ریال ما بیارزش شود؟ اما آنچه کشنده است اینکه ما از ترس بیارزش شدن ریال، چرخ تولید را از کار بیندازیم. بزرگترین پیروزی دشمن با این خطا رقم میخورد، اینکه ما خودمان، پیش از حمله آمریکا و اسرائیل، پروژهها را تعطیل کنیم، چون «پول نداریم.» دروغ همینجاست. دروغ خطرناکتر این است که ما این دروغ را خودمان باور کردهایم. محدودیت واقعی فولاد و سیمان، نه ریال منتقد خواهد گفت: «چاپ پول یعنی تورم افسارگسیخته.» بله، اگر آن پول به دنبال نان و دلار بدود، میشود تورم اما اگر همان پول، مستقیم به سمت ساخت مسکن برای خانوادههای آسیبدیده، توسعه ناوگان ریلی برای جابهجایی کالا، و جهش تولید بنزین و گندم هدایت شود، چه اتفاقی میافتد؟ در این حالت، پول جدید، همزمان کالای جدید خلق میکند. عرضه و تقاضا با هم رشد میکنند. این تورم مخرب نیست؛ این «تورم سازندگی» است.
فارس