تلاش قاهره برای کمک به اسد
ساعت 24 - اخیرا بشار اسد رئیس جمهور سوریه در سخنانی گفت همکاری امنیتی با دستگاه اطلاعاتی مصر حتی در زمان محمد مورسی رئیس جمهور سابق این کشور جریان داشت. این سخنان هم زمان با سفر عبدالفتاح سیسی رئیس جمهور مصر به روسیه بود که وی در آن با ولادیمیر پوتین همتای روسی خود درباره مسائل منطقه از جمله بحران سوریه گفتگو کرد. سیسی می کوشد با پیشنهاد کردن طرحی برای ائتلاف منطقهای علیه داعش که بشار اسد نیز جزیی از آن باشد، راه حلی برای بحران سوریه پیدا کند.
به نوشته سایت میدل ایست مانیتور، تحلیلگران این اقدام را تلاش برای بازگرداندن اسد به عرصه سیاست بینالملل تلقی میکنند. اسد در مصاحبه اخیر خود با شبکه تلویزیونی المنار که متعلق به حزبالله است، از مصر و رئیس جمهور آن تمجید و بر علاقه کشورش به حفظ روابط خود با قاهره تاکید کرد. وی گفت ارتباط بین سوریه و مصر حتی در زمان مورسی هم قطع نشد. وی از مصر خواست تا نقش کشور برادر، مهم و ذینفوذی را ایفا کند که به دیگر کشورهای عربی کمک میکند. وی افزود کشورش در یک سنگر به همراه ارتش مصر و مردم مصر علیه تروریستهاست.
پارهای از ناظران بر این اعتقادند که اقدامات سیسی برای برجسته کردن نقش حکومت اسد در مبارزه کردن با تروریسم چه بسا روابط وی را با کشورهای عرب خلیج فارس به خصوص عربستان سعودی تهدید کند. ریاض بارها گفته است که اسد آیندهای در سوریه ندارد. به نظر میرسد به نظر میرسد اقدام قاهره بر رابطه آن با ریاض تاثیر بگذارد. اتحادیه عرب اعلام کرد امضا کردن موافقتنامه برای تشکیل نیروی مشترک عربی را به تاخیر میاندازد. پیشنهاد تشکیل این نیرو را سیسی در نشست اخیر سران در شرم الشیخ داده بود. تحلیلگران میگویند اسد امیدوار است که با نزدیک شدن به مصر، این کشور از ائتلاف با عربستان سعودی و به طور کلی کشورهای خلیج فارس فاصله بگیرد. این کشورها به دولت سیسی کمک مالی کردهاند. سیسی از این امر راضی است که محور مصر-اردن-امارات در پی یافتن راه حل سیاسی برای سوریه و توافق بر سر مبارزه با تروریسم است.
اما تحلیلگرانی هم هستند که نگاه متفاوتی به اقدامات سیسی دارند که آن را مورد تایید هر چند بی سر و صدای عربستان و کشورهای خلیج فارس میدانند. کشورهای خلیج فارس میدانند که بحران سوریه راه حل نظامی ندارد. علایمی دایر بر بهبود رابطه مسکو و ریاض دیده میشود که چه بسا به سیسی امکان فعالیت در این چارچوب را داده باشد. این تحلیلگران خاطرنشان میکنند کشورهای خلیج فارس به این نتیجه رسیدهاند که منطقه در حالت "بودن یا نبودن" است، وضعیتی که از یمن و عراق شروع شده و تا سوریه و لیبی امتداد دارد. این امر سبب شده است تا همگان از هر گونه تلاش برای رسیدن به نوعی راه حل سیاسی مبتنی بر رضایت چندجانبه استقبال کنند، مشروط بر آنکه اجماع منطقهای و بینالمللی موفقیت آن را تضمین کند، مانند موافقتنامه طایف که به جنگ داخلی لبنان در سال ۱۹۹۰ پایان داد.
گروهی دیگر از کارشناسان سیاسی بر این اعتقادند که موضع سیسی در ارتباط با سوریه جنبه سیاسی و عقیدتی دارد، زیرا دولت مصر که ضد بهار عرب است، بحران سوریه را امتداد آن میبیند. بسیاری از مقامات مصری معتقدند اسد و حکومت وی نماد حکومت جمهوری عربی با ساختار سنتی دهه ۱۹۶۰ آن هستند. از این رو، محافظت و بقای این ساختار برای جلوگیری از هر گونه افکار مربوط به الگوی مبتنی بر انقلاب در سوریه الزامی است.
پارهای از ناظران بر این اعتقادند که اقدامات سیسی برای برجسته کردن نقش حکومت اسد در مبارزه کردن با تروریسم چه بسا روابط وی را با کشورهای عرب خلیج فارس به خصوص عربستان سعودی تهدید کند. ریاض بارها گفته است که اسد آیندهای در سوریه ندارد. به نظر میرسد به نظر میرسد اقدام قاهره بر رابطه آن با ریاض تاثیر بگذارد. اتحادیه عرب اعلام کرد امضا کردن موافقتنامه برای تشکیل نیروی مشترک عربی را به تاخیر میاندازد. پیشنهاد تشکیل این نیرو را سیسی در نشست اخیر سران در شرم الشیخ داده بود. تحلیلگران میگویند اسد امیدوار است که با نزدیک شدن به مصر، این کشور از ائتلاف با عربستان سعودی و به طور کلی کشورهای خلیج فارس فاصله بگیرد. این کشورها به دولت سیسی کمک مالی کردهاند. سیسی از این امر راضی است که محور مصر-اردن-امارات در پی یافتن راه حل سیاسی برای سوریه و توافق بر سر مبارزه با تروریسم است.
اما تحلیلگرانی هم هستند که نگاه متفاوتی به اقدامات سیسی دارند که آن را مورد تایید هر چند بی سر و صدای عربستان و کشورهای خلیج فارس میدانند. کشورهای خلیج فارس میدانند که بحران سوریه راه حل نظامی ندارد. علایمی دایر بر بهبود رابطه مسکو و ریاض دیده میشود که چه بسا به سیسی امکان فعالیت در این چارچوب را داده باشد. این تحلیلگران خاطرنشان میکنند کشورهای خلیج فارس به این نتیجه رسیدهاند که منطقه در حالت "بودن یا نبودن" است، وضعیتی که از یمن و عراق شروع شده و تا سوریه و لیبی امتداد دارد. این امر سبب شده است تا همگان از هر گونه تلاش برای رسیدن به نوعی راه حل سیاسی مبتنی بر رضایت چندجانبه استقبال کنند، مشروط بر آنکه اجماع منطقهای و بینالمللی موفقیت آن را تضمین کند، مانند موافقتنامه طایف که به جنگ داخلی لبنان در سال ۱۹۹۰ پایان داد.
گروهی دیگر از کارشناسان سیاسی بر این اعتقادند که موضع سیسی در ارتباط با سوریه جنبه سیاسی و عقیدتی دارد، زیرا دولت مصر که ضد بهار عرب است، بحران سوریه را امتداد آن میبیند. بسیاری از مقامات مصری معتقدند اسد و حکومت وی نماد حکومت جمهوری عربی با ساختار سنتی دهه ۱۹۶۰ آن هستند. از این رو، محافظت و بقای این ساختار برای جلوگیری از هر گونه افکار مربوط به الگوی مبتنی بر انقلاب در سوریه الزامی است.
