رولت نیمپز روسی
رزمایش دریایی روسها در آبهای سوریه
ساعت 24-استان «حلب» سنگری بین مواضع شورشیان و تروریستهایی است که تقریبا منطقه شرقی کشور را از استان «رقه» بدان سو، در کنترل خود گرفتهاند. اینها همه البته جدای از تسلط مبارزان کرد بر کمربند شمالی سوریه است که چشم امید «بشار اسد»، رئیسجمهوری آن کشور را به منطقه جنوبی و زادگاهش «لاذقیه» در کرانه غربی دریای مدیترانه بسته است.
div align="justify">استان «حلب» سنگري بین مواضع شورشیان و تروریستهایی است که تقریبا منطقه شرقی کشور را از استان «رقه» بدان سو، در کنترل خود گرفتهاند. اینها همه البته جدای از تسلط مبارزان کرد بر کمربند شمالی سوریه است که چشم امید «بشار اسد»، رئیسجمهوری آن کشور را به منطقه جنوبی و زادگاهش «لاذقیه» در کرانه غربی دریای مدیترانه بسته است.
در این میان، آنچه مسلم است اینکه توانایی امروز دمشق در تغییر مسیر جنگ داخلی در سوریه برخلاف گذشته محل تردید است؛ واقعیتی که بهخوبی درباره نیات پشت پرده کرملین از تحرکات اخیر نظامی خود در خاک سوریه نیز صادق است. «سرگئی لاوروف»، وزیر خارجه روسیه در حالی جمعه از تمامی رهبران جهان خواست تا کشورش را در تلاش برای شکست تروریستهای داعش بهواسطه تجهیز و همکاری با نیروهای زمینی ارتش سوریه یاری رسانند که عدم مخالفت آن کشور با قطعنامه تازه تصویبشده سازمان ملل مبنی بر آغاز دور جدید تحقیقات پیرامون استفاده از سلاحهای ممنوعه شیمیایی در میدان جنگ سوریه، تنها یکی از انبوه اقداماتی است که در چند هفته اخیر بر تغییر نسبی راهبرد مسکو در قبال دمشق حکایت داشتهاند. اما همین سیگنالهای متناقض مسکو نیز که به گفته بسیاری از کارشناسان، نشان از برنامهریزی «ولادیمیر پوتین»، رئیسجمهوری آن کشور، برای فردایی عاری از متحدانش هیچکدام از قدرتهای جهانی و در رأس آنان، ایالات متحده را متقاعد نکرده است تا به ندای مسکو پاسخ مثبت دهند. «باراک اوباما»، رئیسجمهوری ایالات متحده که کشورش در رأس کارزار هوایی نیروهای ائتلاف علیه تروریستهای داعش قرار دارد، در حالی روز جمعه از نو بر عدم تغییر راهبرد نیروهای نظامی تحت امرش در جدال با تروریستهای حاضر در خاک سوریه تأکید کرد که لاوروف تنها ساعاتی پیشتر، حملات صرفا هوایی را برای شکست داعش کافی ندانسته بود. او که تحرکات نظامی فزاینده کشورش، از جمله ارسال تجهیزات، مستشاران و دیگر پرسنل نظامی به خاک سوریه را بخشی از تلاشهای جهانی برای شکست گروه تروریستی «داعش» معرفی کرده، گفت: تحقق این هدف تنها بر یک اصل ضروری متکی است و آن چیزی نیست جز همکاری با نیروهای زمینی حاضر در میدان جنگ سوریه؛ نیروهایی زمینی که از منظر وزیر خارجه روسیه، حتی اگر مبارزان شجاع روژآوا و برخی دیگر از مخالفان میانهرو دمشق را نیز دربر گیرد، تنها در قالب ارتش سوریه است که میتواند بر تروریستهای داعش فائق آید.در نتیجه جای تعجب نیست که رئیسجمهوری آمریکا در سخنانی، طرف روسی را از سرمایهگذاری همهجانبه در راهبردی نظامی که به زعم کاخ سفید، محکوم به شکست است، برحذر داشته است. اوباما که جمعه و به مناسبت سالگرد حوادث تروریستی ١١ سپتامبر، در میان جمعی از نظامیان ارتش سخن میگفت، همچنین هشدار داده است که اتخاذ چنین رویکردی از سوی مسکو میتواند طرفهای درگیر و حامیان آنان را از دستیابی به راهحلی سیاسی که احتمالاً پله آخر برای بازگرداندن صلح به سوریه بحرانزده است، بازدارد؛ هشدارهایی که اگرچه باری دیگر احتمال رویارویی نظامی این دو قدرت جهانی را گوشزد میکند، اما به نظر میرسد هیچ خللی در عزم روسیه برای ارائه تجهیزات نظامی و آموزش نیروهای دولتی ارتش اسد وارد نکرده است.
تحرکات جدید روسیه در سوریه
اعزام موشکهای ضدهوایی پیشرفته SA-٢٢ و همچنین استقرار بیش از ٢٠٠ پیادهنظام وابسته به نیروی دریایی روسیه در پایگاه هوایی تازه احداثشده آن کشور در نزدیکی شهر لاذقیه، که البته هر روز بر شمار آنان افزوده میشود، بخش کوچکی از تحرکات جدید نظامی مسکو در منطقه است. به اینها اضافه کنید آغاز مانور آزمایشی اسکادران دریایی روسیه متشکل از پنج کشتی مجهز به موشکهای هدایتشونده را که بهگفته برخی منابع روسی بناست برای مدت حدود یک ماه در آبهای کرانه غربی سوریه ادامه داشته باشد؛ مانوری دریایی که با نظر به استفاده ارتش روسیه از سیستمهای دفاع هوایی کوتاهبرد، نگرانیهایی جدی درباره رویارویی نظامی با جنگندههای ائتلاف به وجود آورده است. بدونشک به همین دلیل است که لاوروف در سخنان جمعه خود، واشنگتن را به خاطر قطع ارتباط نظامیان ناتو با ارتش روسیه پس از بحران سال گذشته در اوکراین سرزنش کرده است. وزیر خارجه روسیه که دولت متبوعش احتمالا مداخله فعالانهتر در جنگ سوریه را موجب بازگشت بخشی از اعتبار ازدسترفته خود پس از بحران در شرق اوکراین میداند، از همتای آمریکایی خود خواسته است برای جلوگیری از وقوع حوادثی ناخواسته و ناخوشایند، روابط نظامیان ناتو با ارتش روسیه را در سطحی حرفهای از نو برقرار کند؛ درخواستی که به احتمال قریب به یقین، تا اطمینانیابی کاخ سفید از نیات کرملین و توافق پیرامون نقش و جایگاه اسد در آینده مبهم سوریه، همچنان بیپاسخ خواهد ماند.
در این میان، آنچه مسلم است اینکه توانایی امروز دمشق در تغییر مسیر جنگ داخلی در سوریه برخلاف گذشته محل تردید است؛ واقعیتی که بهخوبی درباره نیات پشت پرده کرملین از تحرکات اخیر نظامی خود در خاک سوریه نیز صادق است. «سرگئی لاوروف»، وزیر خارجه روسیه در حالی جمعه از تمامی رهبران جهان خواست تا کشورش را در تلاش برای شکست تروریستهای داعش بهواسطه تجهیز و همکاری با نیروهای زمینی ارتش سوریه یاری رسانند که عدم مخالفت آن کشور با قطعنامه تازه تصویبشده سازمان ملل مبنی بر آغاز دور جدید تحقیقات پیرامون استفاده از سلاحهای ممنوعه شیمیایی در میدان جنگ سوریه، تنها یکی از انبوه اقداماتی است که در چند هفته اخیر بر تغییر نسبی راهبرد مسکو در قبال دمشق حکایت داشتهاند. اما همین سیگنالهای متناقض مسکو نیز که به گفته بسیاری از کارشناسان، نشان از برنامهریزی «ولادیمیر پوتین»، رئیسجمهوری آن کشور، برای فردایی عاری از متحدانش هیچکدام از قدرتهای جهانی و در رأس آنان، ایالات متحده را متقاعد نکرده است تا به ندای مسکو پاسخ مثبت دهند. «باراک اوباما»، رئیسجمهوری ایالات متحده که کشورش در رأس کارزار هوایی نیروهای ائتلاف علیه تروریستهای داعش قرار دارد، در حالی روز جمعه از نو بر عدم تغییر راهبرد نیروهای نظامی تحت امرش در جدال با تروریستهای حاضر در خاک سوریه تأکید کرد که لاوروف تنها ساعاتی پیشتر، حملات صرفا هوایی را برای شکست داعش کافی ندانسته بود. او که تحرکات نظامی فزاینده کشورش، از جمله ارسال تجهیزات، مستشاران و دیگر پرسنل نظامی به خاک سوریه را بخشی از تلاشهای جهانی برای شکست گروه تروریستی «داعش» معرفی کرده، گفت: تحقق این هدف تنها بر یک اصل ضروری متکی است و آن چیزی نیست جز همکاری با نیروهای زمینی حاضر در میدان جنگ سوریه؛ نیروهایی زمینی که از منظر وزیر خارجه روسیه، حتی اگر مبارزان شجاع روژآوا و برخی دیگر از مخالفان میانهرو دمشق را نیز دربر گیرد، تنها در قالب ارتش سوریه است که میتواند بر تروریستهای داعش فائق آید.در نتیجه جای تعجب نیست که رئیسجمهوری آمریکا در سخنانی، طرف روسی را از سرمایهگذاری همهجانبه در راهبردی نظامی که به زعم کاخ سفید، محکوم به شکست است، برحذر داشته است. اوباما که جمعه و به مناسبت سالگرد حوادث تروریستی ١١ سپتامبر، در میان جمعی از نظامیان ارتش سخن میگفت، همچنین هشدار داده است که اتخاذ چنین رویکردی از سوی مسکو میتواند طرفهای درگیر و حامیان آنان را از دستیابی به راهحلی سیاسی که احتمالاً پله آخر برای بازگرداندن صلح به سوریه بحرانزده است، بازدارد؛ هشدارهایی که اگرچه باری دیگر احتمال رویارویی نظامی این دو قدرت جهانی را گوشزد میکند، اما به نظر میرسد هیچ خللی در عزم روسیه برای ارائه تجهیزات نظامی و آموزش نیروهای دولتی ارتش اسد وارد نکرده است.
تحرکات جدید روسیه در سوریه
اعزام موشکهای ضدهوایی پیشرفته SA-٢٢ و همچنین استقرار بیش از ٢٠٠ پیادهنظام وابسته به نیروی دریایی روسیه در پایگاه هوایی تازه احداثشده آن کشور در نزدیکی شهر لاذقیه، که البته هر روز بر شمار آنان افزوده میشود، بخش کوچکی از تحرکات جدید نظامی مسکو در منطقه است. به اینها اضافه کنید آغاز مانور آزمایشی اسکادران دریایی روسیه متشکل از پنج کشتی مجهز به موشکهای هدایتشونده را که بهگفته برخی منابع روسی بناست برای مدت حدود یک ماه در آبهای کرانه غربی سوریه ادامه داشته باشد؛ مانوری دریایی که با نظر به استفاده ارتش روسیه از سیستمهای دفاع هوایی کوتاهبرد، نگرانیهایی جدی درباره رویارویی نظامی با جنگندههای ائتلاف به وجود آورده است. بدونشک به همین دلیل است که لاوروف در سخنان جمعه خود، واشنگتن را به خاطر قطع ارتباط نظامیان ناتو با ارتش روسیه پس از بحران سال گذشته در اوکراین سرزنش کرده است. وزیر خارجه روسیه که دولت متبوعش احتمالا مداخله فعالانهتر در جنگ سوریه را موجب بازگشت بخشی از اعتبار ازدسترفته خود پس از بحران در شرق اوکراین میداند، از همتای آمریکایی خود خواسته است برای جلوگیری از وقوع حوادثی ناخواسته و ناخوشایند، روابط نظامیان ناتو با ارتش روسیه را در سطحی حرفهای از نو برقرار کند؛ درخواستی که به احتمال قریب به یقین، تا اطمینانیابی کاخ سفید از نیات کرملین و توافق پیرامون نقش و جایگاه اسد در آینده مبهم سوریه، همچنان بیپاسخ خواهد ماند.