خیال خام برخی ایرانیها نسبت به جرمی کوربین
آيا ايرانيان ميتوانند اميدوار باشند فردي كه در تلويزيون متعلق به ايران فعاليت ميكرده و احتمال نخستوزير او وجود دارد را با ايران همراه سازند؟ محمد جوادي همكار مركز تحقيقات استراتژيك مجمع تشخيص مصلحت گزارشي با عنوان «ايران و تحولات حزب كارگر انگلستان، تصورات و واقعيات» به اين موضوع پرداخته است. او مينويسد:
تصورات
همواره اين اعتقاد در ايران وجود داشته كه دو حزب اصلي محافظهكار و كارگر در انگلستان نقش تعيينكنندهاي در سياست خارجي اين كشور ايفا ميكنند. از اين رو، انتخاب يك سياستمدار تندروي ضد ساختار به رهبري حزب كارگر اين تصور را نزد قاطبه رسانهها، نخبگان و سياسيون ايراني به وجود آورده كه سياست داخلي اين كشور دستخوش تحولات جدي شده است. همچنين با استناد به اظهارات پيشين جرمي كوربين اين تصور ايجاد شده كه وي از «دوستان ايران و محور مقاومت» و از «دشمنان سرسخت رژيم اسراييل» است. مضاف بر اين، انتخاب چنين شخصي با تفكرات خاص خود به عنوان رهبر جديد حزب كارگر، اين تلقي را در ايران به وجود آورده كه نارضايتي عمومي از ساختار سياسي انگلستان به نقطه حساسي رسيده و گرايش مردم به كوربين «سرآغاز تدريجي چالشهاي سياسي و مردمي متعدد» در انگلستان است.
واقعيت
پس از ناكامي حزب كارگر در انتخابات پارلماني سال ۲۰۱۵ و كنارهگيري اد ميليبند از رهبري حزب، انتخابات درون حزبي براي تعيين جانشين وي در ۲۱ شهريور ۱۳۹۴ (۱۲ سپتامبر ۲۰۱۵) برگزار شد كه نهايتا جرمي كوربين ۶۶ ساله با اخذ ۶۰ درصد آرا، به عنوان رهبر جديد حزب كارگر انتخاب شد. بررسي روند انتخاب كوربين و چالشهاي وي در مقام رهبر حزب در بازتعريف «تصورات ايراني» از شخص كوربين بسيار حايز اهميت است. بر اساس قوانين درون حزبي، هر نامزد رهبري حزب كارگر بايد حداقل ۳۵ امضا از نمايندگان مجلس عوام انگليس كسب نمايد تا بتواند به عنوان كانديداي رهبري حزب ثبت نام نمايد.
از جمله شعارهاي ثابت و قديمي رهبر جديد حزب كارگر، برچيده شدن موشكهاي سامانه اتمي ترايدنت انگلستان بوده است. با اين حال، دو هفته پس از برگزاري انتخابات حزب كارگر و در اثناي برگزاري كنفرانس سالانه اين حزب در منطقه برايتون انگليس، تنها ۷.۱ درصد از شركتكنندگان در كنفرانس سالانه خواستار بحث درباره برچيده شدن سامانه اتمي ترايدنت شدند. لذا در نخستين قدم، يكي از ديدگاههاي كوربين (برچيدن ترايدنت) كه باعث جلب راي بسياري از شهروندان انگليسي شده بود، عملا با شكست روبهرو گرديد. نمونه ديگري از چالشهاي درون حزبي مربوط به حمايت نمايندگان حزب كارگر در مجلس عوام از حضور نظامي دولت انگليس در سوريه است. كوربين همواره در پيش و پس از انتخابات رهبري حزب، منتقد اصلي سياستهاي دولت متبوع خود و ديگر قدرتهاي جهاني در قبال سوريه بوده و راهكار نظامي را فاقد هر گونه وجاهت قانوني و كارآمدي بلندمدت دانسته است. مضافا آنكه وي معتقد است حضور نظامي در كشورهاي ديگر، انگلستان را با مخاطرات جدي تروريسم مواجه ميكند. ليكن، با توجه به سيل عظيم مهاجران به سمت كشورهاي اروپايي، تحول در صحنه عملياتي و تسري ناامني به درون مرزهاي اروپا، حداقل ۵۰ تن از نمايندگان حزب كارگر در پارلمان انگليس – در مخالفت با رهبري حزب – اعلام كردهاند كه طرح دولت مبني بر حمله هوايي به مواضع تروريستها در خاك سوريه راي مثبت خواهند داد.
ايران و تحولات حزب كارگر
با وجود آنكه شخصيت كوربين به گونهاي است كه بعيد به نظر ميرسد در ديدگاههاي شخصي خود تغييراتي ايجاد كند، لكن براي حضور در مسند قدرت و حفظ انسجام حزبي نياز دارد تا تفكرات خود را تعديل نمايد. از اين رو، اين تصورات خوشبينانه در سطح ايران كه ميتواند با شخصي كه در رسانه دولتي PressTV برنامه اجرا كرده و از سوي ديگر، حامي محور مقاومت و سياستهاي ايران و مخالف جدي سياستهاي اسراييل در منطقه است، به سادگي وارد تعامل شد و از اين طريق ابزار فشاري بر دولت انگلستان در راستاي تعديل سياستهاي دوجانبه و منطقهاي اين كشور ايجاد كرد، چندان محتمل به نظر نميرسد. به طور كلي، اين موضوع بايد همواره مورد توجه باشد كه سياست خارجي انگلستان چندان درون پارلمان شكل نميگيرد و عوامل گوناگون داخلي و خارجي بر ايجاد رويههاي سياست خارجي اين كشور تاثيرگذار هستند قابل توجه است كه از زمان ايجاد پست مشاور امنيت ملي در كابينه دولت انگلستان در سال ۲۰۱۰، سياست خارجي و امنيتي اين كشور هر چه بيشتر در دفتر نخستوزيري متمركز شده و جايگاه سنتي پارلمان در عرصه سياست خارجي، امنيتي و نظامي به حاشيه رفته است. از اين رو، در شرايطي كه زمينههاي همكاري سياسي ميان ايران و انگلستان در عرصه دوجانبه و منطقهاي به تدريج در حال شكلگيري و قوام است، تمركز دستگاه ديپلماسي و سفارتخانه ايران در لندن بر گسترش روابط با احزاب اپوزيسيون انگلستان سياست صحيح و اصولي به نظر نميرسد.
