صداقت «چینی» در سوی تردید کارشناسان
۱- هدف از این طرح آن است که شرق آسیا به اروپا وصل شود، بنابراین نیاز داشتیم که اول نظر اروپاییها و همکاران شرق آسیا را بدانیم. لذا اول با سازمان توسعه و همکاری اقتصادی ارتباط برقرار کردیم.
۲- ما به شدت و از نزدیک پیگیر مذاکرات هستهای بودیم و حال بعد از به نتیجه رسیدن آن خوشحالیم که میتوانیم همکاری نزدیکتری با ایران داشته باشیم.
به گزارش ساعت ۲۴، محسن شریعتینیا اما در پاسخ به وی گفت: آیا ایران نقطه عبور بین چین و اروپاست، چون هدف اول چین رسیدن به بازار اروپاست. نظر دیگر این است که ایران بر اساس زنجیره ارزش جهانی، باید به عنوان شریک چین باشد. علاو بر این:
* ایران ظرفیت ایفای نقش کلیدی در این پروژه رادارد. برای حصول به این هدف، نیاز به هماهنگی برنامههای کلان دو کشورو نیز ارتباط و هماهنگی نهادینه در مناسبات تجاری دو کشور است تا تعامل و تجارت میان دو کشور را تسهیل نماید.
* چین با کشورهای شورای همکاری خلیج فارس موافقتنامه تجارت آزاد دارد و لازم است چنین موافقتنامهای با ایران هم داشته باشد. مطالعه امکانسنجی برای این موافقتنامه میتواند قدم اول باشد.
* انتظار این است که چین از فرآیند عضویت ایران در سازمان تجارت جهانی حمایت کند.
* دو کشور باید در مورد موضوعات دیگری از قبیل زیرساختهای ترانزیت و حمل و نقل، همکاری و همگرایی مالی بین دو کشور نیز بحث و گفتوگو کنند.
* موضوع دیگر، تقویت تعامل مردم – مردم است. در اطراف و اکناف دنیا ۴۰۰ موسسه کنفوسیوس هست، در حالی که در ایران این موسسه حضور ندارد. بیش از ۴۰ پرواز هفتگی بین چین و دوبی برقرار است، در حالی که فقط ۵ پرواز بین ایران و چین وجود دارد. سال گذشته بیش از ۴۰۰ هزار چینی به دوبی سفر کردهاند، در حالی که فقط ۱۰ هزار نفر از ایران دیدار کردند.
* یک چارچوب صریح برای همکاری دو کشور در قالب یک کمربند، یک جاده نیاز است. این طرح میتواند چارچوب خوبی برای همکاری دو کشور باشد، به شرط اینکه هماهنگی لازم میان دو کشور صورت گیرد.
شریعتینیا ادامه داد: چابهار برای ایران بیش از یک طرح استراتژیک و ژئوپلتیک باشد، یک طرح اقتصادی است. هند به دنبال دسترسی به افغانستان و آسیای میانه از طریق بندر چابهار است تا به بازار آسیای مرکزی و روسیه دست یابد.
در رسانهها اغراق زیادی در مورد بندر چابهار و اتحاد ایران و هند در مقابل بندر گوادر صورت گرفته، ولی در عمل، چابهار یک طرح اقتصادی است. دلیل اینکه پاکستانیها اخیرا اعلام کردهاند چابهار یک تهدید مستقیم امنیتی علیه پاکستان است (بنا به اظهار وزیر دفاع قبلی پاکستان) را متوجه نمیشوم. چابهار میتواند یک حلقه از زنجیره جاده ابریشم باشد، چرا که آسیای مرکزی را به آبهای آزاد وصل میکند و میتواند چین را به خلیج فارس متصل نماید. یادمان باشد که: ایران به دنبال ایجاد رقابت بین هند و چین نیست، چرا که هر دو دوست ایران هستند.
شریعتینیا افزود: در بند چابهار هشت فاز توسعه وجود دارد. هند فقط در فاز اول سرمایهگذاری کرده و ایران برای سرمایهگذاری چین در سایر فازها آمادگی دارد. این بندر توسعهنیافته و نیازمند سرمایهگذاری گسترده خارجی است. ایران سیاست مستقلی دارد و به هند اجازه نخواهد داد در چابهار پایگاه دریایی ایجاد کند.
زهرانی نیز در این دیدار گفت: هر چه بیشتر در مورد طرح یک کمربند، یک جاده میشنوم، ابهامها بیشتر میشود. ما پیشنهادات مشخص و روشنی از چینیها دریافت نکردهایم. لذا لازم است بیشتر دوجانبه صحبت کنیم. بین ایران و چین هم تهدیدات مشترک و هم منافع مشترک وجود دارد. تهدیدات مشترک از جمله: افغانستان، تروریسم و توسعهطلبی امریکاست. علاوه بر این ایران میخواهد نقش سازندهای بین چین و هند و همین طور چین – ژاپن ایفا کند.
