میشد محتوای مناظره ها بهتر از این باشد
سایه احمدی نژادیسم بر مناظره ها
ساعت 24-ظهور احمدینژاد به مثابه پدیده ایران در دهه 1380 یک واقعیت انکارناپذیر تاریخ ایران بهحساب میآید . ایرانیان از هر قشر و گروه اجتماعی و در هر گوشهای از سرزمین پهناورشان یا دو خاطرهای از رفتار و گفتار محمود احمدینژاد در حافظه خوددارند . داوریها درباره وی هنوز ادامه دارد و هزارتوی چگونه آمدن او رازی است که شاید بعدها آشکار شود .
محمود احمدینژاد در جریان مناظرههای انتخابات دهمین دوره ریاست جمهوری و روحانی که چشم در چشم کروبی ،موسوی و رضایی دوخته بود مرزهای تازهای از رفتارهای یک سیاستمدار نظام جمهوری اسلامی را فتح کرد. تا پیشازاین ظهور، مردان متقاضی ریاست جمهوری در ایران هرگز هماورد و رقیب خود را به صفت شخصی اش و یا خانوادهاش نکوهش نکرده و بیشترین افشاگری درباره طیف و جناح سیاسی رقیب بود. احمدینژاد اما رو درروی میرحسین موسوی نشست و عکس همسر او را از جیب درآورد که موجب حیرت ایرانیان شد و در مناظره با رضایی نیز او را تخفیف کرد و با نگاه ولبخندی حاکی از تمسخر ایدههای او را ناچیز انگاشت . وی در مناظرههای خود به آیتالله فقید هاشمی رفسنجانی و علیاکبر ناطق نوری حمله کرد و البته نسبت به خود کاندیداها حرفی نداشت که بزند . آنچه در سال 1388 بر ایران ایرانیان گذشت هرگز از ذهن ایرانیان پاک نخواهد شد . درحالیکه انتظارمی رفت مناظرههای کاندیداهای دوازدهمین دوره ریاست جمهوری در فضای آرامتر و منطقیتر جریان پیدا کند و کاندیداها ضمن بررسی نقاط ضعف برنامههای حریف به توضیح نقاط قوت خود درباره برنامههای خود بپردازند ،اما شوربختانه دو کاندیدای اصولگرا یعنی رئیسی و قالیباف بهویژه دومی از روز نخستت مناظرهها با تحلیلی ناکارآمد ،فضای بحثها را به انحراف کشاند . شخصیسازی منازعه انتخاباتی وبیان صریح ،آشکار و با عبور از مرزهای اخلاقی این کاندیدا که چندین بار رئیسجمهور را دروغگو و حتی پررو خطاب کرد از بدترین اوقات مناظره بود . قالیباف بدون توجه به تفاوت فضای بحثها در سال 1388 و امروز و بدون عنایت به اینکه حالا شهروندان به درک تازهای از رفتارهای احمدینژاد رسیدهاند همان روش را دنبال کرد. این کار عجیب قالیباف که کپیبرداری ناشیانه از روشهای احمدینژاد بود با ریخت و قیافه و حاضرجوابی او جور درنیامد و ضمن اینکه او را در مخمصه قرارداد کل مناظرهها را به بیرون از عرف و سنت هدایت کرد . درحالیکه مناظرهها اگر بر سر مبانی کارآمدی اقتصادی یا سیاست خارجی کارساز شکل میگرفت شهروندان ایرانی با چشمانی بازتر رأی میدادند . مناظره اما به سویی هدایت شد که حالا طرفداران کاندیداها نیز بهجای طرح مسائل کلان و موردنیاز کشور به مدح و ذم شخصی رقیب پرداخته و از سابقه رفتار شخصی حریف میگویند تا اینکه حرف حسابی بزنند . برخی افراد البته میگویند مناظرههای کاندیداها این مزیت و فایده را داشت که چهره اقتصاد رانتی ایران را که در هرکدام از کاندیداها بهنوعی تبلوریافته است را بیش از پیش آشکار کرد. به این معنی که افراد و گروهها از خوان گسترده دولت و دولتی بودن در زمان داشتن مناصب میتوانند استفاده کنند و فاش شدن آن از مزیتهای شخصی شدن مناظرههاست . شوربختانه باید گفت سایه رفتار و گفتارهای پوپولیستی و خارج از عرف سیاستمداری مثل احمدینژاد بر سر کاندیدای اصولگرا دیده شد . آقای رئیسی در جریان مناظره نشان داد فقط به این استراتژی وفادار است که با حرفهای کلی از تهیدستان دفاع کند و به آنها پول برساند . البته جهانگیری و روحانی نیز ناچار شدند نشانههایی از رفتارهای منطبق با یورش رقیب را نشان دهند و در تونلی که آنها حفر کرده بودند راه بروند .
