برگشت به جهان چند قطبی و دشمن شدن چین در راهبرد دفاعی آمریکا
ایران در سند استراتژی دفاع ملی آمریکا
ساعت24-استراتژیست های آمریکایی درمقاطع گوناگون و فراتر از گرایش های محض جناحی باعنوان استراتژی ملی جهت گیری های عملیاتی خود را برای یک دوره تعیین و براساس ان استراتژی رفتار می کنند. در دوره اخیر و پس از آنکه ایران در این سندها جایگاه بیشتری را به خود اختصاص داده است تحلیلگران این سند را تحلیل می کنند. کارشناسان موسسه مطالعات راهبردی در تازه ترین نگاه خود این سند را تحلیل کرده و به این نتیجه رسیده اند که آمریکا می خواهد جهان چند قطبی را به شکلی احیا کند.
r />
در سند «استراتژی دفاع ملی» آمریکا، چالش کلیدی برای امنیت و کامیابی این کشور، ظهور مجدد رقابت استراتژیک میان قدرتهای بزرگ عنوان شده است. در این رقابت، چین و روسیه قدرتهای تجدیدنظرطلبی هستند که میخواهند به جهانی مطابق با مدل اقتدارگرایی خودشان شکل دهند. گفته شده که چین از مدرنیزاسیون نظامی، افزایش نفوذ و اقتصاد غارتگر خود برای اجبار کشورهای همسایه در راستای نظمبخشی مجدد به منطقه هند-آقیانوس آرام در جهت منافع خود استفاده میکند. همچنین، عنوان شده که چین به تعقیب مدرنیزاسیون نظامی خویش برای ایجاد هژمونی منطقهای در منطقه هند-آقیانوس آرام در کوتاهمدت و جایگزینی با آمریکا برای دستیابی به تسلط جهانی در آینده ادامه خواهد داد.در مورد روسیه نیز گفته شده که این کشور درصدد سلطه بر کشورهای پیرامون و تصمیمات حکومتی، اقتصادی و دیپلماتیک آنها و همچنین، در پی به شکست کشاندن ناتو و تغییر ساختار امنیتی و اقتصادی اروپا و خاورمیانه در راستای شرایط مطلوب خویش است. علاوه بر این، عنوان شده که استفاده روسها از تکنولوژیهای در حال ظهور برای بیاعتبارسازی و تخریب روندهای دموکراتیک در گرجستان، کریمه و شرق اوکراین به اندازه کافی نگرانکننده است، اما وقتی این موارد در کنار گسترش و مدرنسازی زرادخانه هستهای روسیه قرار میگیرد، چالش روسیه آشکارتر میشود.چالش بعدی، تضعیف نظم بینالمللی شکلگرفته بعد از جنگ جهانی دوم عنوان شده است. سند «استراتژی دفاع ملی» آمریکا، چین و روسیه را متهم کرده که با بهرهبرداری از منافع این نظم و همزمان تضعیف اصول آن، در حال برانداختن این نظم بینالمللی «از درون» هستند. رژیمهای یاغی مانند ایران و کره شمالی چالش دیگری هستند که در این سند به آن پرداخته شده است. گفته شده که ایران و کره شمالی در حال بیثباتسازی مناطق اطراف خود از طریق تعقیب تسلیحات هستهای و حمایت از تروریسم هستند.در مورد ایران عنوان شده است که در حال رقابت با همسایگان و در تلاش برای افزایش نفوذ و بیثباتی برای رسیدن به موقعیت هژمونی منطقهای از طریق حمایت از فعالیتهای تروریستی شبکه در حال رشدی از نمایندگان خود و برنامه موشکی خویش است. گفته شده که هر دوی قدرتهای تجدیدنظرطلب و رژیمهای یاغی در حال رقابت با آمریکا در همه ابعاد قدرت هستند. به چالش کشیده شدن برتری جهانی آمریکا مسئله دیگری است که در سند دفاع ملی این کشور مورد اشاره قرار گرفته است. در این مورد عنوان شده که برای دههها آمریکا قدرت بلامنازع در همه حوزههای عملیاتی بوده است و میتوانست نیروهای خود را هر زمانی که میخواست، هر کجا که اراده میکرد و هرگونه که میخواست، به کار بگیرد. اما امروزه همه حوزهها اعم از هوا، زمین، دریا، فضا و فضای مجازی به محل رقابت تبدیل شدهاند.ارتقای سریع تکنولوژیکی و تغییر مشخصه جنگ؛ قابلیتهای پیچیده روزافزون بازیگران غیردولتی (مانند سازمانهای درگیر جرایم سازمانیافته و تروریستی، هکرها و دیگر بازیگران خرابکار غیردولتی)؛ ناامنشدن میهن و تداوم تلاش رژیمهای یاغی مانند ایران و کره شمالی برای تولید یا توسعه سلاحهای کشتار جمعی (هستهای، شیمیایی و بیولوژیکی) و موشکهای با قابلیت برد بلند، چالشها و تهدیدهای دیگری هستند که در سند «دفاع ملی» آمریکا به آنها پرداخته شده است
.ایران و سند آمریکایی
در سند «استراتژی دفاع ملی» آمریکا ۶ مرتبه از ایران نام برده شده و از جمهوری اسلامی ایران به عنوان «رژیمی یاغی» در کنار کره شمالی یاد شده است که حامی تروریسم است؛ مروج خشونت و مهمترین چالش برای ثبات در خاورمیانه است؛ درصدد دستیابی به موقعیت هژمونی در منطقه است؛ و در پی تولید و توسعه سلاحهای کشتار جمعی است. همچنین، گفته شده که رژیمهای یاغی مانند ایران و کره شمالی در کنار قدرتهای تجدیدنظرطلب چین و روسیه علیه نظم جهانی و برتری آمریکا در حوزههای مختلف اقدام میکنند. در جایی از این سند نیز گفته شده که وزارت دفاع آمریکا تلاشهای خود برای مقابله با رژیمهای یاغی مانند ایران و کره شمالی را تداوم خواهد بخشید.علاوه بر این، در بخش مربوط به تقویت اتحادهای آمریکا در مناطق مختلف جهان، ضمن تأکید بر شکلدهی به ائتلافهای پایدار در خاورمیانه، آمده است: «ما ائتلافهای خود را در راستای تحکیم دستاوردهایی که در افغانستان، عراق، سوریه و جاهای دیگر کسب کردهایم تا شکست کامل تروریستها و تقویت قدرت و استحکام آنها در برابر ایران توسعه خواهیم داد». در واقع، اتهاماتی که علیه ایران در سند جدید استراتژی امنیت ملی آمریکا مطرح شده است، در استراتژی دفاع ملی این کشور بار دیگر تکرار شدهاند. با این حال، باید به این نکته توجه داشت که هم استراتژی امنیت ملی و هم استراتژی دفاع ملی آمریکا تهدید اصلی این کشور را چین و روسیه میدانند و آنچه آنها دولتها یا رژیمهای یاغی میخوانند، در اولویتهای بعدی قرار دارند.
منبع : پژوهشکده مطالعات راهبردی
نظرات کاربران
نظر شما
ساعت 24 از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین معذور است.
