شکست معاملات در قابل معامله ها

ساعت 24- سینا ایرانپور انارکی- یک‌سال از تاسیس صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله یا ETF در فرابورس ایران می‌گذرد. این صندوق‌ها با هدف کاهش ریسک سرمایه‌گذاری برای سرمایه‌گذاران به‌ویژه افراد کم‌تجربه و ایجاد بستر حضور سرمایه‌گذاران خرد در بازار سرمایه ایجاد شدند اما آن طور که انتظار می‌رفت مورد استقبال سرمایه‌گذاران قرار نگرفتند. این صندوق‌ها در کشور‌های توسعه‌یافته از ابزارهای تحول در بورس و یکی از پرطرفدارتریـن نهادهای مالی به‌شمار می‌روند. این صندوق‌ها امکان پیروی از بازده یک شاخص معین را فراهم می‌آورند و همان‌طور که از نام آنها پیداست، سهام آنها در بورس قابل معامله است. فعالیت اصلی این صندوق‌ها سرمایه‌گذاری در اوراق بهادار یا دارایی‌های فیزیکی است که به‌عنوان دارایی پایه صندوق در نظر گرفته می‌شوند. بنابراین وضعیت صندوق، به عملکرد دارایی‌های آن بستگی دارد. تاکنون بیش از 100 نوع صندوق سرمایه‌گذاری در ایران تاسیس شده است که فقط پنج صندوق دارای مجوز ETF هستند. شرایط منفی بازار در یک‌سال گذشته در کنار ضعف‌های ساختاری شکست معاملات در قابل معامله‌ها را رقم زده است و صندوق‌های ETF نیازمند اصلاح ساختاری هستند.

div align="justify">ETF نسبت به صندوق مشترك برتري دارد
صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري به‌دليل محدوديت‌هايي كه از آن برخوردار بودند هرگز نتوانستند جايگاه خوبي به‌دست آورند. مديرعامل شركت سرمايه‌گذاري آرمان آتي به‌عنوان موسس نخستين صندوق ETF ب گفت: صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري مشترك نتوانسته‌اند منابع قابل‌توجهي را جذب كنند زيرا دسترسي جفرافيايي زيادي در سراسر كشور براي خريداري اين صندوق‌ها وجود ندارد اما صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري قابل معامله توسط تمامي شركت‌هاي كارگزاري در سراسر كشور قابل معامله شدن هستند و امكان معاملات برخط آنها نيز فراهم شده است. امير تقي‌خان‌تجريشي تشريح كرد: يكي ديگر از نقص‌هاي سرمايه‌گذاري مستقيم مردم در بازار سرمايه اين است كه برخي سرمايه‌گذاران در زمان تبديل سهم به وجه نقد با توقف نماد يا صف فروش مواجه مي‌شوند اما صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري قابل معامله حد نوسان نداشته و از طريق بازارگردان نقدشوندگي مردم را تضمين مي‌كنند. اين فعال بازار سرمايه ادامه داد: ريسك نقدشوندگي باعث مي‌شود تا افراد به بازار پول رجوع كنند اما اگر ابزاري تعريف شود كه اين ريسك را پوشش دهد مردم مي‌توانند به بازار سرمايه جذب شوند كه درحال حاضر در صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري مشترك و قابل معامله به دليل ضامن نقدشوندگي اين ريسك برداشته شده است و مردم در هر زمان مي‌توانند وجوه خود را نقد كنند.
نبود واحد بازاريابي عامل تضعيف ETFها
باوجود مزيت‌هايي كه درباره صندوق‌هاي ETF به آن اشاره شد اين صندوق‌ها آنچنان كه انتظار مي‌رفت مورد استقبال سرمايه‌گذاران قرار نگرفتند. حسين خزلي‌خرازي، كارشناس بازار سرمايه در تحليل عملكرد صندوق‌هاي ETF اظهار داشت: عملكرد اين صندوق‌ها باتوجه به ركود بازار سرمايه در اين مدت صحيح به نظر نمي‌رسد زيرا افت در كل بورس حاكم بوده است و بايد عملكرد اين نوع صندوق‌ها را در شرايط رونق بررسي كرد. وي مشكل اساسي صندوق‌هاي ETF را جدا از ضعف ساختاري بيشتر نهادهاي مالي ندانست و افزود: بيشتر مردم اين صندوق‌ها را نمي‌شناسند حتي بسياري از كارشناسان اقتصادي و فعالان بورس هم از مزاياي اين صندوق‌ها آگاهي ندارند و از سوي ديگر بودجه اين شركت‌ها هم اجازه تبليغات گسترده را به آنها نمي‌دهد. خزلي‌خرازي نبود واحد بازاريابي فعال و كارآمد در نهادهاي مالي را بزرگ‌ترين نقطه ضعف ساختاري آنها برشمرد و گفت: واحد بازاريابي در تمام شركت‌هاي خدمات مالي مغفول مانده است و اين شركت‌ها نياز به بازسازي ساختار و اصلاح روش‌هاي ارتباط با مشتري و چگونگي جذب آن دارند.
برايETFها شاخص تعريف شود
صندوق‌هاي ETF براي آنكه قابل ارزيابي و مقايسه باشند نياز به معيارهاي لازم و تخصصي دارند. مديرعامل شركت سرمايه‌گذاري آرمان‌آتي در اين‌باره اظهار داشت: بازار سرمايه ايران نياز به اين نوآوري داشت اما متاسفانه صندوق‌هاي ETF پس از تاسيس و آغاز فعاليت خود با دوران ركود بورس مواجه شدند در غيراين‌صورت مزاياي آنها مي‌توانست شرايط را براي سرمايه‌گذاري افراد كم‌تجربه تسهيل كند. تقي‌خان‌تجريشي ادامه داد: صدور مجوزهاي بيشتر براي اين صندوق‌ها به‌دليل همين ركود متوقف شد و پنج صندوقي كه موفق به دريافت مجوز نيز شدند به دشواري فعاليت خود را ادامه دادند. وي تعريف يك شاخص براي صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري و اعلام آن مي‌تواند شرايط را براي مقايسه اين صندوق‌ها و ارزيابي عملكرد آنها فراهم آورد و در ارتقاي جايگاه آن تاثير بسزايي خواهد داشت. اين فعال بازار سرمايه اعلام كرد: اگر صندوق‌هاي ETF همانند نمونه‌هاي بورس‌هاي بين‌المللي خدمات ارايه كنند و شاخص مناسبي براي ارزيابي داشته باشند بدون ترديد آينده بسيار درخشاني در صنعت خدمات مالي كشور خواهند داشت.
هزينه مديريتي ETFها بالاست
از ديگر نقاط ضعفي كه براي صندوق‌هايETF مي‌توان برشمرد هزينه‌هاي مديريتي بالاي اين صندوق‌هاست. شاهين شايان‌آراني، كارشناس بازار سرمايه با اشاره به اين موضوع گفت: عملكرد برخي از اين صندوق‌ها باوجود ركود بازار سرمايه بد نبوده است اما با اين همه شايد بتوان هزينه‌هاي مديريتي بالا را يكي از نقاط ضعف اين نوع صندوق‌ها دانست كه سود تقسيمي براي سهامداران خود را بدين‌ترتيب كاهش مي‌دهند. وي ادامه داد: در تمام دنيا اين صندوق‌ها با سرعت بالايي رشد و توسعه پيدا كرده‌اند و استقبال خوبي از آنها شده است در ايران نيز رفع يكسري موانع و معرفي بيشتر آنها به مردم و بازگشت روزهاي خوب به بورس مي‌تواند وضعيت اين صندوق را نيز بهبود بخشد. شايان‌آراني تشريح كرد: ETFها با هدف جذب سرمايه‌هاي خرد جامعه ايجاد شده‌اند و حاشيه امنيت بالاتري نسبت به سرمايه‌گذاري مستقيم در بورس دارند و از اين‌رو كساني كه كمتر فرصت شناخت چگونگي معاملات در بورس و تحليل بازار را دارند با استفاده از اين صندوق‌ها به‌راحتي و با ريسك كمتر در بورس فعاليت خواهند داشت. بنابراين توسعه اين صندوق هم روند حضور مردم در بورس را تسهيل مي‌كند و هم سرمايه بيشري به بازار سرمايه راه خواهد يافت.

اشتراک‌گذاری:

لینک کوتاه: