وزیر نیرو در پاسخ به «اعتماد» درباره هزینههای تحمیلی و پنهان انرژی گفت:
هم یارانه و هم مالیات پنهان داریم
ساعت 24-وزیر نیرو در پاسخ به خبرنگار «اعتماد»، از عدم اجرای مصوبات شورای عالی انرژی و عملکرد جزیرهای دستگاهها انتقاد کرد. رضا اردکانیان در نشست خبری روز دوشنبه، ۲۰ بهمن در وزارت نیرو با ارایه گزارش کار این وزارتخانه از نیمه سال ۹۲ تا ۲۲ بهمن ۹۹ با اشاره به پروژههای این وزارتخانه، پاسخگوی سوالات خبرنگاران بود.
هزینههای پنهان در تولید و توزیع برق و آب، قیمتگذاری غیرواقعی این دو نهاده، با وجود وضعیت بغرنج آبخوانهای کشور و سایر منابع پایدار آب و مصرف مازوت در تولید برق محور اصلی سوال خبرنگار «اعتماد» از وزیر نیرو در این نشست بود. رضا اردکانیان در پاسخ به یکی از پرسشهای قبلی طرح شده در این نشست، اشاره کرده بود که ایران با سهم ۸۰ درصدی تولید برق از نیروگاههای گازی، در ردیف چهارم در دنیا قرار دارد و مصرف گاز به نسبت سایر سوختهای فسیلی در تولید برق، مخاطرات زیست محیطی بیشتری مواجه است. خبرنگار «اعتماد» با اشاره به نتایج سومین گزارش ملی تغییر آب و هوا مبنی بر انتشار ۸۵درصد از گاز دیاسید کربن کشور در بخش نیروگاههای حرارتی و عدم پایبندی وزارت نیرو به قانون هوای پاک، مبتنی بر تامین حداقل ۳۰درصد از افزایش سالانه ظرفیت موردنیاز برق کشور از انرژی تجدیدپذیر، این پرسش را مطرح کرد که چرا کارکرد شورای عالی انرژی بر مبنای قانون پیش نمیرود و چرا سیاستگذاریهای کلان کشور، مبتنی بر حرکت تدریجی به سوی انرژیهای پاک و تجدیدپذیر در این شورا و مصوبات انگشتشمارش خالی است.
وزیر نیرو در پاسخ به این پرسش اشاره کرد که هرقدر هم که پاسخی برای نرسیدن به این نقطه مطلوب داشته باشیم، باز ناگزیریم تا چنین پرسشهایی را مطرح کنیم تا در شکلگیری یک حکمرانی خوب نقش داشته باشیم و پیش از این ارتباط بخشهای مختلف با یکدیگر پیش از این چندان مورد توجه افکار عمومی نبود. به گفته رضا اردکانیان، یکی از ضروریترین شوراهایی که باید به درستی شکل بگیرد و تمام دستگاههای مسوول به مصوبات آن پایبند باشند، شورای انرژی است. اما برای رسیدن به این نقطه باید اصلاحاتی در ساز و کارهای دیگر نیز رخ بدهد. یکی از مهمترین این ساز و کارها به عهده دستگاههای نظارتی است و در عرصه دستگاههای نظارتی، مهمترین دستگاه، مجلس شورای اسلامی است که دید غیربخشی و میانبخشی خود را پررنگتر کنند و از یک دستگاه فردی حسابکشی نکنند و مسائل را در یک مجموعه ببینند.
وزیر نیرو در بخش دیگری از توضیحات خود در پاسخ به خبرنگار «اعتماد» تصریح کرد: شخصا اعتقاد من بر این است که هم یارانه پنهان میدهیم و هم مالیات پنهان میگیریم. به یارانه پنهان اشاره میکنیم اما به مالیات پنهان خیر. تا زمانی که سازوکارهای ما سازوکارهایی باشند که در مصرف برق، منابع مالی، منابع انسانی بهینه رفتار نکند، کالا و خدماتی هم که عرضه میکنیم، آغشته به یک مالیات پنهان هستند و برای رسیدن به یک قیمت واقعی در نهادهها، نیاز داریم تا به مکانیسمهای تولید آن نهاده نیز توجه کنیم. این سازوکارها هم باید همپای قیمت تمامشده شفاف شوند.
به گفته اردکانیان، شورای انرژی در قانون پیشبینی شده است و لازم است فعالانهتر برگزار شود و تصمیمات متخذ در این شورا نیز ضمانت اجرایی داشته باشند. اما مهمتر از شورای انرژی، سند آمایش سرزمین است که همکاری همه بخشها را در یک طرح موردتوافق تعریف میکند. وزیر نیرو متذکر شد که این تابلوی راه میتواند طی سالها اصلاح شود اما برای شکلگیری همکاری میانبخشی چارهای جز توسل بر این طرح آمایش سرزمین نداریم.
در ادامه این نشست، وزیر نیرو در پاسخ به پرسشی مبنی بر مذاکره با افغانستان و تعیین حقآبه ایران در هیرمند گفت: معاهده هیرمند سال 51 به امضا رسید که تا زمانی که عملیاتی نشده بود در حد یک توافق امضا شده و این شرایط تا زمانی بود که از سوی افغانستان و ایران هیات کمیساریای هیرمند تشکیل شود.
او توضیح داد: کار این کمیساریا این بود که هر سال در بالادست سد کجکی در افغانستان میزان ورودی آب را اندازه بگیرند و سال نرمال، فوق نرمال یا تحت نرمال مشخص شود و براساس اینکه در کدام حالت آبی قرار داریم مشخص شود که حقآبه ایران چقدر است. او ادامه داد: همچنین طبق تصمیم این کمیساریا مقرر شده که دستگاههای اندازهگیری در مرز ایران تعبیه شود که مشخص شود حقآبه ایران رسیده است یا خیر؟
اردکانیان گفت: از سال 51 تا 81 جلسات هیات کمیساران تشکیل نشد اما از سال 81 با مجموعه فعالیتها که بنده هم آن زمان مسوول بودم اولینبار جلسه مربوط به هیرمند تشکیل شد.
او خاطرنشان کرد: در این دوره فعالیتها منظم شده از جمله اینکه کار نقشهبرداری انجام شود و دستگاههای اندازهگیری نصب شوند تا دقیقا میزان ورودی آب مشخص باشد.
اردکانیان خاطرنشان کرد: البته ما برای تامین آب سیستان و بلوچستان همه چیز را موکول به هیرمند نمیدانیم. مجموعه طرحها و برنامههایی در دستور کار داریم که به تصویب هیات وزیران رسیده و یکی از آنها نیز تامین آب از هیرمند است.
وزیر نیرو در پاسخ به این پرسش اشاره کرد که هرقدر هم که پاسخی برای نرسیدن به این نقطه مطلوب داشته باشیم، باز ناگزیریم تا چنین پرسشهایی را مطرح کنیم تا در شکلگیری یک حکمرانی خوب نقش داشته باشیم و پیش از این ارتباط بخشهای مختلف با یکدیگر پیش از این چندان مورد توجه افکار عمومی نبود. به گفته رضا اردکانیان، یکی از ضروریترین شوراهایی که باید به درستی شکل بگیرد و تمام دستگاههای مسوول به مصوبات آن پایبند باشند، شورای انرژی است. اما برای رسیدن به این نقطه باید اصلاحاتی در ساز و کارهای دیگر نیز رخ بدهد. یکی از مهمترین این ساز و کارها به عهده دستگاههای نظارتی است و در عرصه دستگاههای نظارتی، مهمترین دستگاه، مجلس شورای اسلامی است که دید غیربخشی و میانبخشی خود را پررنگتر کنند و از یک دستگاه فردی حسابکشی نکنند و مسائل را در یک مجموعه ببینند.
وزیر نیرو در بخش دیگری از توضیحات خود در پاسخ به خبرنگار «اعتماد» تصریح کرد: شخصا اعتقاد من بر این است که هم یارانه پنهان میدهیم و هم مالیات پنهان میگیریم. به یارانه پنهان اشاره میکنیم اما به مالیات پنهان خیر. تا زمانی که سازوکارهای ما سازوکارهایی باشند که در مصرف برق، منابع مالی، منابع انسانی بهینه رفتار نکند، کالا و خدماتی هم که عرضه میکنیم، آغشته به یک مالیات پنهان هستند و برای رسیدن به یک قیمت واقعی در نهادهها، نیاز داریم تا به مکانیسمهای تولید آن نهاده نیز توجه کنیم. این سازوکارها هم باید همپای قیمت تمامشده شفاف شوند.
به گفته اردکانیان، شورای انرژی در قانون پیشبینی شده است و لازم است فعالانهتر برگزار شود و تصمیمات متخذ در این شورا نیز ضمانت اجرایی داشته باشند. اما مهمتر از شورای انرژی، سند آمایش سرزمین است که همکاری همه بخشها را در یک طرح موردتوافق تعریف میکند. وزیر نیرو متذکر شد که این تابلوی راه میتواند طی سالها اصلاح شود اما برای شکلگیری همکاری میانبخشی چارهای جز توسل بر این طرح آمایش سرزمین نداریم.
در ادامه این نشست، وزیر نیرو در پاسخ به پرسشی مبنی بر مذاکره با افغانستان و تعیین حقآبه ایران در هیرمند گفت: معاهده هیرمند سال 51 به امضا رسید که تا زمانی که عملیاتی نشده بود در حد یک توافق امضا شده و این شرایط تا زمانی بود که از سوی افغانستان و ایران هیات کمیساریای هیرمند تشکیل شود.
او توضیح داد: کار این کمیساریا این بود که هر سال در بالادست سد کجکی در افغانستان میزان ورودی آب را اندازه بگیرند و سال نرمال، فوق نرمال یا تحت نرمال مشخص شود و براساس اینکه در کدام حالت آبی قرار داریم مشخص شود که حقآبه ایران چقدر است. او ادامه داد: همچنین طبق تصمیم این کمیساریا مقرر شده که دستگاههای اندازهگیری در مرز ایران تعبیه شود که مشخص شود حقآبه ایران رسیده است یا خیر؟
اردکانیان گفت: از سال 51 تا 81 جلسات هیات کمیساران تشکیل نشد اما از سال 81 با مجموعه فعالیتها که بنده هم آن زمان مسوول بودم اولینبار جلسه مربوط به هیرمند تشکیل شد.
او خاطرنشان کرد: در این دوره فعالیتها منظم شده از جمله اینکه کار نقشهبرداری انجام شود و دستگاههای اندازهگیری نصب شوند تا دقیقا میزان ورودی آب مشخص باشد.
اردکانیان خاطرنشان کرد: البته ما برای تامین آب سیستان و بلوچستان همه چیز را موکول به هیرمند نمیدانیم. مجموعه طرحها و برنامههایی در دستور کار داریم که به تصویب هیات وزیران رسیده و یکی از آنها نیز تامین آب از هیرمند است.
