دخل و خرج مطالعه ایرانیها در مقایسه با دیگران
در کشور همواره دغدغه چگونگی رفتار عمومی و فرهنگی بطور مستند برای نظام تصمیمگیری وجود داشته است، و نظام تصمیمگیری در این خصوص از دادههای کمی و اطلاعات آماری کمتر در برنامهها بهره برده است.
مطالعه
از تغییراتی که در فرآیند توسعه یافتگی لازم دانسته شده، تغییر طرز تلقی، نگرش و رفتار عمومی جامعه متناسب با فرآیند و اهداف توسعه موردنظر آن جامعه است. توسعه اجتماعی، اصلاح رفتار و خلق و خوی فردی و اجتماعی که مانع توسعه یافتگی است را توصیه مینماید.
بدیهی است مطالعه و عادت اجتماعی به کاوش، و نیاز به دانستن از متغیرهایی محسوب میشود که تسریعکننده رفتار متناسب با توسعه اجتماعی (فرهنگی، سیاسی، اقتصادی، پایدار) است، و میزان مطالعه علاوه بر اینکه معیاری برای توسعه یافتگی است، خود عاملی برای توسعه یافتگی نیز محسوب میشود.
مطالعه، تسریعکننده بهکارگیری و استفاده کارآ و صحیح از منابع جامعه محسوب میشود. لذا داشتههای کمی و آماری در این خصوص به تصمیمگیریهای صحیح برای مطالعه آحاد جامعه یک کشور منجر خواهد شد.
مطالعه زیر به بررسی کمّی تعدادی از این رفتارها براساس محاسبه از دادههای خام طرح آماری فعالیت فرهنگی و رفتاری خانوارهای کشور که از ۳۶۰۵ خانوار و۸۸۶۴ فرد آمارگیری شده درسال ۱۳۹۳، پرداخته است. رفتار و کنشهای فرهنگی در این بررسی شامل افراد ۱۵ ساله و بیشتر مناطق شهری و روستایی است.
این مطالعه محاسبه از دادههای خام در تقاطعهای هزینه و ویژگیهای خانوار وافراد، در سطح نمونه آماری است. لذا نتایج در سطح جامعه نمونه، قابل ارایه است.
مطالعه کتب درسی
به گزارش ساعت ۲۴، براساس این بررسی در سال ۱۳۹۳، ۵۳ درصد افراد پانزده ساله و بیشتر با سواد با متوسط سن ۳۳ سال مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند اما ۴۷ درصد از افراد پانزده ساله و بیشتر که مطالعه کتب غیردرسی نداشتهاند متوسط سن ۳۶ سال را دارا بودند، یعنی برحسب این نمونه آماری افرادی که از سن بالاتری برخوردار بودند کمتر مطالعه غیردرسی داشتهاند.
همچنین ۸۶ درصد از افراد پانزده ساله و بیشتر که در سال ۱۳۹۳ مطالعه کتب غیردرسی نداشتهاند. مدرک تحصیلی آنها دیپلم و پایینتر، ۴۴ درصد شاغل و ۳۱ درصد خانهدار بوده است.
۷۹ درصد از افرادی که در این سال مطالعه نکردهاند درآمد خود را کمتر از یک میلیون تومان اظهار کردهاند.
۱۲ درصد از مطالعهکنندگان ۱۵ ساله و بیشتر سال ۱۳۹۳، در سنین ۱۹-۱۵ قرار داشتهاند.
بطور کلی ۵۹ درصد از سنین ۱۵-۱۹، ساله ۱۳۹۳، کتب غیردرسی مطالعه کردهاند.
۱۶ درصد از مطالعهکنندگان کتب غیر درسی درسال ۱۳۹۳، در سنین ۲۴-۲۰ قرار داشتهاند و ۵۶ درصد از افراد در این سنین، کتب غیردرسی در سال ۱۳۹۳، مطالعه کردهاند.
۱۷ درصد از مطالعهکننده کتب غیر درسی دراین سال، در سنین ۲۹-۲۵ بودهاند. ۱۳ درصد در سنین ۳۴-۳۰ و ۱۰ درصد در سنین ۳۹-۳۵ و ۹ درصد ۴۴-۴۰ و ۷ درصد در سنین ۴۹-۴۵ و ۶ درصد در سنین ۵۴-۵۰ بودهاند.
۵۳ درصد از افراد مطالعه کنند در این سال را زنان و ۴۶ درصد را مردان تشکیل دادهاند. ۶۰ درصد از کل زنان و۴۶ درصد از مردان ۱۵ ساله و بیشتر در سال ۱۳۹۳، مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند.
۸۷ درصد از افراد دارای مدرک فوق لیسانس و دکترا، ۷۸ درصد دارای مدرک لیسانس، ۷۰ درصد دارای مدرک دکترای تخصصی و ۴۵ درصد دارای مدرک دیپلم و پایینتر، در سال ۱۳۹۳، مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند.
۶۷ درصد از محصلین و ۴۵ درصد از شاغلین و ۵۴ درصد از خانه داران مطالعه غیرکتب درسی داشتهاند.
۶۵ درصد از حقوق بگیران بخش عمومی و ۴۲ درصد از حقوق بگیران بخش خصوصی، ۳۸ درصد از کارکنهای مستقل و ۴۰ درصد از کارفرمایان، در این، سال مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند.
۴۹ درصد از افراددارای همسر و ۵۹ درصد افراد هرگز ازدواج نکرده، در سال ۱۳۹۳ مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند.
در این سال ۳۱ درصد اولویت مطالعهکنندگان، کتب غیردرسی، قرآن و کتب ادعیه، ۲۱ درصد کتب دینی، ۱۵ درصد رمان و داستان، ۶ درصد اجتماعی، ۵ درصد زبانهای خارجی، ۴ درصد تاریخ و ۴ درصد شعر و ۴ درصد روانشناسی اظهار شده است.
۶۹ درصد از افرادی که در سال ۱۳۹۳، درآمد خود را (هزینه به عنوان درآمد) بیش از یک میلیون و پانصد هزار تومان اظهار کرده، و ۴۵ درصد از افرادی که هزینههای خود را کمتر از ۵۰۰ هزار تومان اظهار کردهاند، مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند. به عبارتی افرادی که از درآمد بالاتر برخوردار بودهاند بیشتر به مطالعه کتب غیر درسی پرداختهاند.
۵۵ درصد از روستاییان و ۴۳ درصد از شهرنشینان در این سال مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند.
۳۰ درصد از افراد مطالعهکننده کتب غیردرسی پانزده ساله و بیشترباسواد، یک عنوان کتاب، ۴۸ درصد ۲ تا ۴ عنوان کتاب و ۱۱ درصد ۵ تا ۷ عنوان، و ۱۰ درصد بیش از ۷ عنوان کتاب در سال ۱۳۹۳ مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند.
۳۳ درصد از افراد پانزده ساله و بیشتر کمتر از یک ساعت، ۳۷ درصد یک تا دو ساعت، ۱۷ درصد ۳ تا ۴ ساعت، ۵ درصد ۵ تا ۶ ساعت و ۷ درصد بیش از ۶ ساعت، مطالعه کتب غیردرسی در هفته برای سال ۱۳۹۳ داشتهاند. از افرادی که بیش از ۶ ساعت در سال ۱۳۹۳ مطالعه کردهاند ۱۸ درصد هرگز ازدواج نکرده و ۶۳ درصد دارای همسر بودهاند.
قرآن و کتب ادعیه ۶۴ درصد و کتب دینی ۳۹ درصد، ۳۳ درصد رمان و داستان، ۲۱ درصد زبان، ۱۷ درصد تاریخ، ۱۷ درصد روانشناسی مورد مطالعه، مطالعهکنندگان کتب غیر درسی پانزده ساله وبیشتر در سال ۱۳۹۳، قرار گرفته است.
از کتب مطالعه شده سیاسی، ۸۳ درصد مردان و ۱۷ درصد زنان، و کتب مطالعه شده تاریخ ۷۵ درصد مردان و ۲۵ درصد زنان، و کتب رمان و داستان ۶۹ درصد زنان و ۳۱ درصد مردان، از کتب روانشناسی و ترتیبی ۷۱ درصد زنان و ۲۹ درصد مردان و از کتب علوم ریاضی و طبیعی ۷۴ درصد مردان و ۲۶ درصد زنان را شامل بوده است.
- از افرادی که مطالعه کتب غیردرسی زبان داشتهاند، ۶۵ درصد افراد هرگز ازدواج نکرده و ۳۴ درصد افراد دارای همسر بودهاند.
- ۵۹ درصد از مطالعه کتب فلسفی را افراد هرگز ازدواج نکرده و ۳۸ درصدِ مطالعه چنین کتابهای را افراد دارای همسر انجام دادهاند.
- ۷۱ درصد از مطالعه کتب تاریخی انجام شده توسط افراد پانزده ساله به بالا سال ۱۳۹۳، اختصاص به افراد دارای همسر و ۲۷ درصد متعلق به افراد هرگز ازدواج نکرده بوده است.
- از افراد مطالعهکننده کتب سیاسی در سال ۱۳۹۳، ۴۸ درصد شاغل، ۱۴ درصد بیکار و ۸ درصد خانهدار بودند.
- همچنین آنانی که تاریخ مطالعه کردند ۴۷ درصد شاغل، ۱۰ درصد بیکار و ۱۶ درصد خانهدار بودند و افرادی که کتب ریاضی و طبیعی مطالعه کردند ۴۴ درصد شاغل، ۷ درصد بیکار و ۱۰ درصد خانهدار بودند.
- از کتب روانشناسی و تربیتی مطالعه شده ۴۳ درصد خانهدار و ۲۴ درصد شاغلین، و ۱۱ درصد بیکاران بودند.
مطالعه روزنامه
- در سال ۱۳۹۳، ۳۸ درصد باسوادان پانزده ساله و بیشتر کشور در هفته، مطالعه روزنامه (اعم از چاپی و الکترونیکی) داشتهاند که ۱۵ درصد آن را زنان و ۲۳ درصد آن را مردان تشکیل دادهاند.
- از افرادی که روزنامه مطالعه کردهاند، ۴۱ درصد انان روزنامه الکترونیکی و ۱۲ درصد، هم الکترونیکی وهم چاپی مطالعه کردهاند.
- از افرادی که در هفته گذشته مطالعه الکترونیکی داشتهاند ۴۵ درصد کمتر از یکساعت، ۳۶ درصد ۱ تا ۲ ساعت، ۱۰ درصد ۳ تا ۴ ساعت به این نحو مطالعه کرده و از افرادی که مطالعه چاپی داشتهاند. ۵۱ درصد کمتر از یک ساعت ۳۷ درصد یک تا دو ساعت، ۹ درصد سه تا چهار ساعت و یک درصد پنج تا شش ساعت در هفته مطالعه روزنامه چاپی داشتهاند.
- بیشترین موضوعاتی مطالعه شده روزنامهها به ترتیب: موضوعات سیاسی با ۱۴ درصد، اقتصادی با ۱۳ درصد، حوادث با ۱۳ درصد، اجتماعی با ۱۲ درصد، ورزشی با ۱۰ درصد، بهداشت و سلامت با ۸ درصد بوده است.
مطالعه در کشورهای دیگر
- هندیها ۱۰.۴۲ ساعت بطور متوسط در هفته، مصریها ۷.۳۰ ساعت، روسیها ۷.۰۶ ساعت، سوئدیها ۶.۵۴ ساعت، فرانسویها ۶.۵۴ ساعت اندونزیها ۶ ساعت، ترکها ۵.۵۴ ساعت، امریکاییها ۵.۴۲ ساعت، ژاپنیها ۴.۰۶ ساعت و کره ایها ۳.۰۶ ساعت، به مطالعه و خواندن در سال ۲۰۱۳ به مطالعه اختصاص دادهاند.
نتیجه:
- افرادی که از سن بالاتر برخوردار بودهاند مطالعه کتب غیر درسی کمتری داشتهاند.
- درصد بیشتری از سنین ۱۹- ۱۵ ساله، نسبت به سنین دیگر به مطالعه کتب غیردرسی پرداختهاند.
- زنان بیشتر از مردان مطالعه کتب غیر درسی داشته اند
- افراد هرگز ازدواج نکرده بیش از افراد دارای همسر در این سال مطالعه کرده اند
- درصد افرادی که چهار عنوان کتاب غیر درسی مطالعه کردهاند بیشتر از افراد مطالعهکننده با تعداد عناوین دیگر بوده است
- محصلین بیشتر از شاغلین و خانه داران به مطالعه غیردرسی پرداختهاند.
- حقوق بگیران بخش عمومی بیش از حقوق بگیران بخش خصوصی و کارفرمایان و کارکنهای مستقل به مطالعه کتب غیردرسی پرداختهاند.
- بعداز قرآن وادعیه وکتب دینی اولویت مطالعهکنندگان کتب غیردرسی، رمان وداستان بوده است.
- روستاییان بیش از شهرنشینان مطالعه کتب غیردرسی داشتهاند.
- افرادی که یک تا دو ساعت زمان در هفته برای مطالعهکننده کتب غیردرسی گذاشتهاند بیش از افرادی هستند که زمانهای دیگری را به مطالعه کتب غیردرسی اختصاص دادهاند.
- بیشترین کتب مورد علاقه مردان به ترتیب کتب سیاسی، تاریخ، ریاضی و طبیعی و بیشترین کتب مورد علاقه زنان، کتب رمان و داستان، روانشناسی و تربیتی بوده است.
- مردان بیش از زنان مطالعه روزنامه در هفته داشته ا ند. بیشترین علاقه موضوعی مطالعهکنندگان روزنامه به ترتیب سیاسی، اقتصادی، حوادث و اجتماعی بوده است.
