کمبود غذا در کشورهای همسایه فرصت یا تهدید برای ایران؟
موسسه تحقیقاتی تدبیر اقتصاد که ماهنامه «امنیت اقتصادی» را منتشر میکند، امنیت غذایی در کشورهای غرب و جنوب غرب آسیا را بررسی کرده و با توجه به ضریب پایین امنیت غذایی در پاکستان، افغانستان، عراق و یمن آن را یک فرصت برای ایران تلقی و پیشنهادهایی کرده است. خلاصه این گزارش را میخوانید:
بیان مساله
امروزه با توجه به رشد سریع جمعیت، بزرگترین چالش برای جوامع بشری، تامین امنیت غذایی است. اجلاس جهانی غذا در سال ۱۹۹۶، امنیت غذایی را در دسترسی تمام مردم به غذای کافی، سالم و مغذی تعریف کرده است. در گزارش سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO) آمده است که حدود ۷۹۲ میلیون نفر در جهان دچار سوءتغذیه یا مبتلا به یک یا چند بیماری، تنها به دلیل کمبود ویتامینها و مواد مغذی موجود در مواد غذایی هستند.
برخی مناطق جهان به دلایل مختلف، در دستیابی به امنیت غذایی بیش از پیش با مشکل مواجه شدهاند، از جمله این مناطق، کشورهای غرب و جنوب غرب آسیا مانند افغانستان، عراق، سوریه و یمن هستند که عوامل غیرطبیعی مانند جنگ، بیش از عوامل طبیعی بر امنیت غذایی آنها تاثیرگذار بوده است.
تحلیل مساله
امنیت غذایی یک مجموعه پایدار بوده و با مساله توسعه اقتصادی از طریق تاثیر سوءتغذیه بر سلامت و همچنین محیط زیست و تجارت مرتبط است. آمارهای جهانی حکایت از کاهش تعداد افراد دچار سوءتغذیه به دلیل بهبود فناوری با توجه به روند رو به رشد جمعیت و کاهش سهم زمینهای زراعی به ازای هر فرد در جهان دارد. همچنین بیشتر محصولات خوراکی از سال ۲۰۱۱ با کاهش قیمت مواجه شدهاند که تمام این موارد، حاکی از بهبود وضعیت امنیت غذایی است.
این در حالی بوده که امنیت غذایی در برخی مناطق خاص از جهان به دلایل مختلف مانند تغییرات آب و هوایی، قرار گرفتن در نواحی خشک و نیمه خشک، وجود مناطق کوهستانی یا بیابانی فراوان، جنگ، تحریم و... با مشکل مواجه شده است. یکی از این مناطق که بیشترین ویژگیهای یادشده را دارد، کشورهای غرب و جنوب غرب آسیا هستند، برای مثال، درصد شیوع سوءتغذیه در برخی از کشورهای منطقه بسیار بالا و نگرانکنده است که میتوان به کشورهایی مانند افغانستان ۲۶.۸ درصد، پاکستان با ۲۲ درصد، عراب با ۲۲.۸ درصد و یمن با ۲۶.۱ درصد اشاره کرد.
به گزارش ساعت ۲۴، ایران با توجه به ظرفیت بالای کشاورزی، در صورت برنامهریزی مناسب میتواند با همکاری مشترک با بسیاری از کشورهای منطقه علاوه بر تامین امنیت غذایی آنها،به کاهش تنش سیاسی برای پیشبرد اهداف مشترک منطقهای اقدام کند.
راهکارهای پیشنهادی
با توجه به اهمیت امنیت غذایی، راهکارهای زیر پیشنهاد میشود:
- ایجاد سازمانی با اهداف مشترک منطقهای
- استفاده بهینه از منابع آبی
- ایجاد وابستگی کشورهای منطقه به ایران
- سرمایهگذاری مشترک در راستای افزایش امنیت غذایی و ایجاد همبستگی سیاسی
