شرکتهای ایرانی – اروپایی تاسیس کنیم
مقام سیزدهم نوآوری ایران در میان 20 کشور غرب آسیا
ساعت 24-در حالی که فقط 8سال به پایان برنامه توسعه بلند مدت ایران باقی مانده است و ایران باید در 1404 کشور اول منطقه غرب آسیا باشد اما دقت در برخی شاخص های پیشران مثل نوآوری نشان می دهد ایران راه درازی دارد تا به هدف یادشده برسد. نرخ بیکاری بالا در ایران به مثابه یک شاخص بد شوربختانه نسبت به کشورهای غرب اسیا به جز کشورهای در حال جنگ نیز موقعیت را خراب کرده است .
با توجه به وضعیت خروج از رکود اقتصادی، بحران بیکاری یکی از مهمترین معضلات پیش روی اقتصاد کشور است. در این بین، سرمایهگذاری مناسب و برنامهریزی مدون در راستای گسترش فعالیتهای نوآورانه و کارآفرینی، با خلق ارزش افزوده و همچنین ایجاد فرصتهای شغلی جدید (بهخصوص درحوزه فناوری و نوآوری)، نقش مؤثری در کنترل بحران بیکاری کشور خواهد داشت. با توجه به اهمیت موضوع، نقش نوآوری در رونق تولید و اشتغال کشور این شاخص از سوی کارشناسان موسسه تدبیر اقتصاد بررسی شده است . .با توجه به نتایج آخرین گزارش نوآوری در سال 2016 میلادی، هرچند امتیاز این شاخص درسال 2016 میلادی در مقایسه با سال گذشته ارتقا یافته است، اما همچنان امتیاز این شاخص وضعیت مناسبی ندارد، تا آنجا که ایران در بین 128 کشور مورد مطالعه، جایگاه 78 شاخص نوآوری را درسال 2016 میلادی کسب کرده است. همچنین ایران نهتنها در سال 2016 میلادی، بلکه در سالهای قبل از آن نیز وضعیت مناسبی در این شاخص نداشته است. از سوی دیگر، امتیاز شاخص نوآوری ایران در مقایسه با کشورهای منتخب آسیای مرکزی و جنوبی در وضعیت مناسبی قرار ندارد، بهطوری که ایران در بین 20 کشور مورد مطالعه منطقه غرب آسیا، در جایگاه 13 این شاخص قرار گرفته است. از آنجایی که رویکرد اقتصاد مقاومتی، فاصله گرفتن از اقتصاد نفتی و تکیه بر اقتصاددانش بنیان و اتکا به منابع انسانی و دانش است، سیاستگذاری علمی، فناوری و نوآوری در سطح ملی (و منطقهای) باید مبتنی بر ارتقای توانمندی کشور در جهت خلق ثروت از دانش باشد. با توجه به آخرین گزارش منتشر شده توسط کنفرانس توسعه و تجارت سازمان ملل متحد در سال 2016، ایران در توسعه نظام آموزش عالی و تولیدات علمی (نخستین موج سیاست علم، فناوری و نوآوری ایران) و همچنین ارایه زیرساخت مورد نیاز برای توسعه فناوری و شرکتهای دانشبنیان طی دهههای اخیر موفق عمل کرده است. با وجود این، ایران در گذار به موج سوم (گذار به اقتصاد دانشبنیان و مبتنی بر نوآوری) سیاستهای توسعه علم، فناوری و نوآوری با مشکلات عدیدهای مواجه است؛ بهطور نمونه، ایران همچنان توانمندی لازم بهمنظور بهرهبرداری بهینه از تأثیرات گسترده اقتصادی ناشی از رشد تولیدات علمی خود را ندارد.سرعت شتابان تحولات در حوزه فناوری و نوآوریهای نوین،گویای ضرورت افزایش نوآوری در فرآیند تولید کشور است. در غیر این صورت، شاهد شکاف روز افزون توسعه ایران با سایر کشورها خواهیم بود. با توجه به اهمیت موضوع، توسعه فعالیتهای کارآفرینی و نوآورانه را میتوان از مهمترین عوامل افزایش گرایش به انجام فعالیتهای مولد، اشتغالزایی و در نهایت، متضمن برقراری امنیت اقتصادی و حتی امنیت ملی کشور دانست. در این راستا ضروری است جهت انتقال تکنولوژی نسبت به حمایت از شرکتهای مشترک ایرانی-اروپایی اقدام نماییم.
راهکارهای پیشنهادی
در راستای حرکت به سمت اقتصاد نوآور، توجه به موارد زیر ضروری است:
- حمایت از بنگاههای دانشبنیان و کارآفرینان نوآور
- اولویت دادن به سیاستهای مبتنی بر نوآوری و دستیابی به اقتصاددانشبنیان
- ارتقای کیفیت نظام آموزش عالی
- خرید شرکتهای اروپایی بهویژه در شرایط تحریمی جهت انتقال فناوری به کشور
- اهتمام بهمنظور کسب دانش فناوریهای روز دنیا بهویژه با ایجاد شرکتهای مشترک ایرانی و خارجی معتبر و دارای تکنولوژی برتر
- حمایت از حضور بخش خصوصی در فناوریهای جدید