یک رخداد مهم درباره بودجه ۹۷ شهرداری تهران
ساعت24 -امسال یک اتفاق مهمی رخ داد یا حداقل اینکه درحال رخدادن است و آن توجه بیشتر مردم به بودجههای دولت و شهرداریها بهویژه شهرداری تهران است. این توجه از حیث سیاسی مهم است، زیرا نشاندهنده آن است که مردم درحال تغییر نگاه به مالک اصلی خزانه دولت و شهرداری هستند.
div align="right">روزنامه شهروند نوشت: امسال یک اتفاق مهمی رخ داد یا حداقل اینکه درحال رخدادن است و آن توجه بیشتر مردم به بودجههای دولت و شهرداریها بهویژه شهرداری تهران است. این توجه از حیث سیاسی مهم است، زیرا نشاندهنده آن است که مردم درحال تغییر نگاه به مالک اصلی خزانه دولت و شهرداری هستند.
اگر در گذشته آن را چیزی خارج از مالکیت خود میدانستند و مرز روشنی میان جیب خود و جیب دولت و شهرداری قایل بودند، کمکم درحال تغییر نگاه هستند و اعتقاد پیدا میکنند که بودجه دولت و شهرداری چیزی جز بودجه ملت و مالیاتدهندگان نیست. در واقع دولت و شهرداری، کارگزار و پیمانکار مردم هستند که بودجه را باید از مردم بگیرند و مطابق سیاستها و اولویتهای تعیینشده مردم هزینه کنند.
به همین علت است که پس از انتشار ارقام بودجه پیشنهادی از سوی دولت، بازتاب گستردهای در فضای عمومی رخ داد و نسبت به برخی از ردیفهای آن اعتراض شد. ردیفهایی که هیچ تناسبی با اولویتهای جامعه و مردم ندارد و هیچ عقل سلیمی بودجه عمومی را با وجود مشکلات حاد در حوزه فقر، بیکاری، آسیبهای اجتماعی و... صرف اموری نمیکند که هیچ دستاوردی ندارد و از آن مهمتر اینکه هزینهکنندگانش زیر بار هیچگونه پاسخگویی نمیروند. اکنون نیز بودجه شهرداری تهران زیر ذرهبین افکار عمومی قرار گرفته است و انتظار میرود که شورای شهر تهران با دقت هرچه تمامتر در اینباره اقدام کند و به دو نکته مهم توجه نمایند.
اول اینکه تخصیص منابع از چه منطقی تبعیت میکند؟ آیا منطقی است که بودجه حملونقل شهری بهبود نیابد، در عوض بودجه به اموری تعلق گیرد که اصولا مسأله مردم نیستند؟ دوم اینکه بودجه به هرجایی که اختصاص پیدا میکند، آن بخش باید متناسب با دریافت بودجه، نزد نمایندگان مردم در شورای شهر پاسخگو باشند. بهطور قطع تبعیت از منطق بودجهریزی در سالهای گذشته، قابل قبول نیست. البته این امر بدان معنا نیست که حتما باید خلاف آن عمل کرد، باید آن را نادیده گرفت و بر منطق قابل پذیرش تأکید کرد. یعنی تخصیص بهینه منابع براساس اولویت نیازها و مشکلات شهری و نیز براساس پاسخگویی باشد.
با این ملاحظات بودجه پیشنهادی شهرداری تهران باید نقد شود. امسال بودجه پیشنهادی برای سال ١٣٩٧ رقم ٣٠٠میلیارد تومان نسبت به سال گذشته کاهش داشته است. این رقم کمی نیست ولی قابل فهم است، چون بودجه سالهای گذشته براساس «پیشخوری» از منابع ثروت شهر تنظیم میشد و چون انتخابات ریاستجمهوری نیز در میان بود، چندان نگرانی از کسری بودجه نداشتند و به هر ضرب و زوری بود، آن را تأمین میکردند، ولو آنکه شهرداری بدهکارتر از همیشه شود. بنابراین کاهش این مبلغ از کل بودجه شهرداری را میتوان تحمل کرد یا حتی فهمید.
حتی میتوان امیدوار بود که این کاهش بر کارایی شهرداری اثر منفی نگذارد، زیرا اگر شهردار جدید نتواند حداقل ١٠درصد بر کارایی هزینهکردهای شهردار قبلی اضافه کند، پس معلوم نیست برای چه آمده است؟ بنابراین از این نظر نباید نگران شد، ولی مشکل از آنجایی آغاز میشود که این کاهش شامل حال ردیفهایی میشود که اصولا در چارچوب فعلی جزو وظایف ذاتی شهرداری نمیشوند، درحالی که تمامی این کاهش مربوط به حوزه حملونقل میشود که ٣٠٠میلیارد تومان کاهش داشته است ولی همه میدانیم که یکی از مهمترین و شاید مهمترین مشکل شهروندان حملونقل آن است و این در تمام نظرسنجیها به دفعات گوناگون از طرف مردم اظهار شده است.
چگونه میتوان پذیرفت که مردم مهمترین مشکل خود را حملونقل اعلام کرده باشند ولی بودجه شهرداری صرف امور دیگری شود که اولا در اولویت مردم نیستند، ثانیا در حوزه وظایف اصلی شهرداری قرار ندارند، ثالثا نسبت به هزینهکردهای خود پاسخگویی مناسب ندارند؟ اینها پولهایی است که از مردم و شهروندان گرفته میشود، به همین علت نیز مردم حساس شدهاند که کجا هزینه میشود؟ شبکههای اجتماعی برای نخستینبار توانستهاند که جای خالی اطلاعرسانی آزاد را پُر کنند و اجازه نخواهند داد که چون گذشته، بودجه در فضای مهآلود و تیره تصویب شود. وضعیت حملونقل تهران در حد آبروریزی است. فاقد آرامش کافی برای شهروندان است.
خطوط مترو باید تاکنون تکمیل میشد و تعداد واگنهای آن به نهایت ظرفیت خود میرسید و خطوط مکمل آن که شامل اتوبوس و مینیبوس و تاکسی است نیز، شکل میگرفته و از همه مهمتر خطوط ریلی متصلکننده شهرکهای اقماری تهران نیز پایان یافته بود تا امروز شاهد چنین هوای آلودهای در تهران نباشیم.
اگر هزینههای اضافی و ناکارآمدی و فساد را در سالهای گذشته محاسبه کنیم، با ارقام آن تاکنون حداقل بخش مهمی از این مشکلات حملونقل مرتفع شده بود. امیدواریم که شورای شهر تهران در اقدامی مردمپسندانه با دامنزدن به شفافیت بودجه، اصول اولیه پیشگفته هنگام تصویب تکتک ردیفهای بودجه را رعایت کند تا اعتماد لازم مردم به شهرداری و شورا ایجاد شود.
