خطر نگاه خوشبینانه به درآمدهای بودجه
روز دوشنبه رئیس سازمان برنامه و بودجه در حاشیه مراسم روز ملی آمار که در ساختمان مرکز ملی آمار ایران برگزار شد، در رابطه با میزان تحقق منابع و درآمدهای بودجه ۱۴۰۲ در هفت ماه اخیر و وضعیت درآمدهای نفتی توضیح داد. داوود منظور درباره تحقق منابع و درآمدهای بودجه سال جاری گفت: در مجموع تحقق منابع و درآمدها در هفت ماه ابتدایی امسال ۷۰ درصد است و با آنچه در بودجه پیش بینی شده فاصله داریم. منظور افزود: هر چند بهطور قانونی مرکز آمار مسئول تولید آمار است، اما بانک مرکزی هم به صورت تاریخی اطلاعات و آمار در حوزه حسابهای ملی را تولید و منتشر میکند، اما بین این دادهها نباید فاصله معناداری وجود داشته باشد، در غیر این صورت مشروعیت دادهها زیر سوال میرود. منظور ادامه داد: یکی از آن بیشبرآوردیها در حوزه درآمدهای نفتی است؛ درآمدهای نفتی در بودجه ۶۲۰ هزار میلیارد تومان پیش بینی شده است، فرض بر این بوده که نفت را با قیمت ۸۰ دلار و به میزان ۱.۵ میلیون بشکه بفروشیم، اما در بسیاری ماههای سال قیمت فروش و میزان صادرات کمتر بوده است. داوود منظور، رئیس سازمان برنامه و بودجه در روز ملی آمار اعلام کرد که ۳۰ درصد از منابع بودجه سال جاری تحقق پیدا نکرده است. او علت اصلی عدم تحقق بودجه را بیشبرآوردی انتظارات از درآمدهای نفتی و همچنین درآمدهای حاصل از واگذاری داراییهای مازاد اعلام کرد. اگر دولت قیمت نفت و صادرات را با واقع گرایی پایینتر از برآوردها در بودجه سال آینده لحاظ کند، مازاد درآمدهای نفتی را میتوان صرف پروژههای عمرانی و پروژههای سرمایهگذاری در صنایع کرد، اما اگر دولت درآمد صادرات نفت را بالا در نظر بگیرد و تحقق نیابد دچار بیماری مزمنی به نام کسری بودجه شده است که معمولاً دولتهای قبلی دچار آن بودند، در گزارش قبلی از انتشار اوراق بدهی برای پروژههای عمرانی و سرمایهگذاری گفتیم اما اگر دولت دچار کسری بودجه شود، امکان انتشار اوراق بدهی برای پروژههای عمرانی را نخواهد داشت.
سید حسن ملیحی کارشناس اقتصادی در اینباره به خبرنگار مهر گفت: «دولت زمانی کسری بودجه دارد سعی میکند در قدم اول بودجه پروژههای عمرانی را کاهش دهد، اگر انتشار اوراق برای پروژههای عمرانی اجرایی شود اتفاق بزرگ و مبارکی است، در سال جاری دولت شاید نتواند به میزان زیادی اوراق بدهی برای تامین مالی پروژههای عمرانی استفاده کند چون دولت در بودجه مصوب، برای کسری بودجه انتشار اوراق بدهی را پیش بینی کرده که احتمالاً برای بودجه عمومیبه آن نیازمند باشد. » وضعیت مبهم واگذاری اموال دولتی منظور در بخشی دیگر از اظهارات خود گفت: موضوع دیگر واگذاریها است که تقریباً در دولت به انتهای واگذاری داراییها رسیدهایم و پس از قانون اصل ۴۴ دولت آنچه باید واگذار میکرد را واگذار کرده است، آنچه در حال واگذاری هستیم باقیمانده واگذاریها در حال انجام است و به همین جهت میزان درآمد ما از حدود ۱۰۳ هزار میلیارد تومان شاید کمتر از ۲۵ درصد در ۷ ماهه اول امسال تحقق پیدا کرده است. تلاش میکنیم در بودجه سال ۱۴۰۳ حتماً منابع را واقع گرایانه ببینیم و هزینهها را تعریف کنیم بهگونهای که مطمئن باشیم یک انطباق بالایی بین مصارف و منابع بودجه وجود داشته باشد و اگر این تقارن و نزدیکی نباشد باعث گلایهمندی دستگاهها خواهد شد، از سوی دیگر باعث عدم تحقق وعدهها خواهد شد. در بودجه عملاً به مردم قول میدهیم که اقداماتی را انجام میدهیم و امیدواریم با تعاملات در دولت بتوانیم بودجه واقع گرایانه برای سال آینده تنظیم کنیم.»