همه پرسی ، راه حل مشکل ساخت مسجد در پارک قیطریه
یکی از بهترین راه حلها برای مشکل ساخت مسجد در پارک قیطریه تهران، برگزاری همه پرسی در سطح محله قیطریه است تا مردم محل، خود درباره پارک محله شان و ساخت مسجد در زمین پارک، تصمیم بگیرند و نظر خود را مستقیم اعلام کنند. شهرداری هم به عنوان نماینده مردم برای اداره شهر، باید خواست و اراده مردم را اجرا کند.
شهرداری تهران قصد دارد در زمین پارک قیطریه (شمال شهر) مسجد بسازد. بسیاری از جمله اهالی محل، منتقد و مخالف این اقدام هستند. زاکانی شهردار، دلایلی را برای این اقدام مطرح میکند از جمل اینکه شورای عالی مساجد به عنوان نهاد بالادستی شهرداری ،ساخت مسجد را تصویب کرده. ساخت مسجد تقاضای اهالی محل بوده ، منطقه به مسجد جدید نیاز دارد. هزینه ساخت مسجد جدید را خیرین می پردازند. هیچ درختی برای ساخت مسجد قطع نمیشود بلکه جابجا می شوند.
منتقدان هم میگویند اهالی محل مخالف ساخت مسجد در زمین پارک هستند. آنها تاکید میکنند مخالف ساخت مسجد نیستند بلکه مخالف کم کردن از مساحت پارک و اختصاص آن به مسجد هستند واگرنه شهرداری میتواند زمین دیگری را تهیه کند و مسجد بسازد. ضمن اینکه در پارک نمازخانه وجود دارد و افراد نمازخوان میتوانند به هنگام اذان در این نمازخانه عبادت خود را به موقع به جا بیاورند.
همچنین چند مسجد در نزدیکی پارک وجود دارد که نزدیک ترین آن فقط 450 متر با پارک فاصله دارد. علاوه بر این، کسی که این باغ را برای تبدیل به پارک عمومی به شهرداری هدیه یا وقف کرده بود هدف از این اقدام تبدیل باغ به پارک عمومی بود و نه ساخت مسجد. در نتیجه ساخت مسجد در این زمین برخلاف نیت هدیه دهنده یا وقت کننده است و به لحاظ شرعی – دینی هم قصبی ومشکل زاست. علاوه بر این،ساخت مسجد میتواند به کم شدن فضای سبز و حذف درختان منجر شود. همچنین پارک قیطریه در محوطه باستانی قراردارد و زیرزمین مملو از قطعات آثار باستانی که با هر ساخت و سازی آسیب میبینند.
اما راه حل چیست؟ هم شهرداری و هم منتقدان میگویند اهالی محل از نظر آنها درباره ساخت مسجد حمایت میکنند. شهرداری، نهاد عمومی ( و نه دولتی یا حکومتی) است که به نمایندگی از مردم هر شهر، وظیفه اداره امورات شهر را در دست میگیرد. به نوعی به وکالت از مردم شهر، با دریافت هزینه از آنها، به نمایندگی از آنها ، برای شهر هزینه و شهر را اداره میکند. در نتیجه همانطور که وکیل نمی تواند فراتر از موکل باشد و اساسا کار وکیل به انتقال خواست موکل است شهرداری هم نمی تواند چیزی جز اجرای خواست شهروندان باشد.
در قانون اساسی به صراحت به همه پرسی اشاره شده است. تاکنون نیز سه مرتبه در کشور همه پرسی (همه پرسی تاسیس جمهوری اسلامی،همه پرسی قانون اساسی اول و همه پرسی اصلاح قانون اساسی) برگزار شده است.
هیچ منع و مخالفتی برای برگزاری همه پرسی در سایر موضوعات و دایره جغرافیایی کوچکتر به مانند استان، شهر یا حتی یک محله از شهر وجود ندارد. با برگزاری همه پرسی در محله قیطریه درباره ساخت مسجد در پارک محل، به یک اختلاف و کشمکش به صورت اساسی، پایان داده میشود و جای هیچ بحث وجدلی برای آینده نیز نمی ماند.
ممکن است سوال شود چگونه اهالی محله قیطریه شناسایی می شوند؟ چگونه رای گیری انجام میشود؟ می توان از قبل و در برنامه زمانبندی شده، همه افراد ساکن در محله قیطریه، اسناد اقامت در این محله را به شهرداری منطقه ارائه و کارت شرکت در همه پرسی را دریافت کنند. در روز رای گیری، تنها افرادی که از قبل کارت شرکت در همه پرسی را دریافت کرده بودند میتوانند رای خود را به صندوق بیاندازند.
این رای گیری از مردم محله میتواند توسط شورای شهر یا یکی از دانشگاههای خوشنام برگزار شود. ضمن اینکه در گذشته شورای شهر تهران، انتخابات شورایاری محله را در سطح محلات شهر تهران برگزار کرده بود.
چند روز قبل از این، 12 فروردین به مناسبت روز اعلام نتیجه همه پرسی تاسیس جمهوری اسلامی درسال 58 است که از مردم درباره تاسیس حکومت جمهوری اسلامی در ایران نظرخواهی شد و اکثریت مردم در آن زمان، به این گزینه رای آری دادند. وقتی تاسیس یک حکومت با همه پرسی و نظرخواهی از شهروندان انجام میشود قطعا درباره موضوعات دیگر هم میتواند این روش مترقی را تکرار کرد.
اگر شهرداری به رغم خواست اکثریت مردم، دست به ساخت این مسجد در زمین شهرداری بزند مسئله و مشکل ادامه پیدا میکند و همچنان جامعه درگیر آن خواهد بود. علاوه بر این وجود این مسجد خود به موضوعی جنجالی و اختلاف بزرگ تبدیل میشود.
موضوع ساخت این مسجد گرچه مربوط به یک محله در شمال تهران است اما آنچنان از ارزش خبری برخوردار است که توجه همه را در سراسر ایران جلب کرده و این موضوع را دنبال میکنند. آنها میخواهند بدانند این مسئله چگونه حل و فصل میشود؟ ایا شهرداری ، همه انتقادات را نادیده میگیرد و بی توجه به اعتراضات، کار خود را میکند یا به عنوان نماینده مردم، به دلایل مطرح شده از سوی آنها توجه میکند؟ یا اینکه راه حل جدیدی را مطرح میکند.
ممکن است گفته شود اعضای شورای شهر هم نماینده مردم اند اما اولا در قیاس با واجدین شرایط فقط اقلیتی را نمایندگی میکنند و ثانیا مشخص نیست چه تعداد از اهالی منطقه را نمایندگی میکنند. علاوه براین، ممکن است میان اکثریت مردم شهر یا محله با اعضای شورای شهر اختلافی به وجود بیاید. همه پرسی راهی مترقی برای حل اساسی اختلافات است.
عصر ایران